Pedagogika 4100-2SPED
Celem zajęć jest praktyczne przygotowanie studentów do wykonywania zawodu nauczyciela poprzez rozwijanie kluczowych umiejętności i postaw pedagogicznych. Ćwiczenia pogłębiają zagadnienia omawiane podczas wykładu, koncentrując się na ich zastosowaniu w realiach pracy szkolnej.
Uczestnicy uczą się analizować dokumentację szkolną, interpretować procedury wewnętrzne placówki oraz oceniać działania wychowawczo-profilaktyczne podejmowane przez szkołę (B.2.W1).
Planują własną ścieżkę rozwoju zawodowego, rozpatrują przypadki odpowiedzialności zawodowej, a także identyfikują czynniki sprzyjające sukcesowi oraz ryzyka zdrowotne związane z zawodem nauczyciela (B.2.W2).
W toku pracy warsztatowej i symulacji ćwiczone są kluczowe obowiązki nauczyciela jako wychowawcy klasy: prowadzenie zebrań, opracowywanie planów wychowawczych, rozwiązywanie konfliktów, animowanie życia zespołu klasowego oraz wspieranie samorządności uczniowskiej (B.2.W4, B.2.U4, B.2.K2). Analizowane są także sytuacje zagrożenia, takie jak przemoc, uzależnienia i wpływ grup nieformalnych, z uwzględnieniem sposobów rozpoznawania i reagowania zgodnych z obowiązującymi procedurami oraz dobrem ucznia (B.2.W4, B.2.U5).
Istotny aspekt stanowi praca z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych – od diagnozy funkcjonalnej i analizy dokumentacji, przez projektowanie wsparcia, aż po ocenę skuteczności działań (B.2.W5, B.2.U6).
W zakresie trudności w uczeniu się uczestnicy uczą się stosować techniki nauczycielskiej diagnozy oraz dobierać odpowiednie strategie dydaktyczne i metody indywidualnej pracy z uczniem (B.2.W6, B.2.U6).
W ramach zagadnień z doradztwa edukacyjno-zawodowego ćwiczone są sposoby wspierania uczniów w odkrywaniu ich potencjału, formułowaniu realistycznych celów rozwojowych oraz planowaniu ścieżek edukacyjnych, z uwzględnieniem idei uczenia się przez całe życie (B.2.W7, B.2.U7).
Zajęcia sprzyjają także kształtowaniu postaw pedagogicznych, takich jak empatia, odpowiedzialność, gotowość do udzielania pomocy i wspierania ucznia w jego rozwoju (B.2.K1).
Założenia (opisowo)
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Ogólnie: obowiązkowe uprawnienia pedagogiczne | W cyklu 2025L: uprawnienia pedagogiczne obowiązkowe |
Wymagania (lista przedmiotów)
Ogólnie: | W cyklu 2025L: |
Efekty kształcenia
Efekty z programu studiów:
K_W16, K_W17, K_W18, K_W19, K_W20, K_W21, K_W22, K_W23, K_U28, K_U32, K_K02, K_K05
Szczegółowe efekty uczenia się z rozporządzenia MNISW z 25 lipca 2019 r.:
W zakresie wiedzy absolwent zna i rozumie:
B.2.W1. system oświaty: organizację i funkcjonowanie systemu oświaty, podstawowe zagadnienia prawa oświatowego, krajowe i międzynarodowe regulacje dotyczące praw człowieka, dziecka, ucznia oraz osób z niepełnosprawnościami, znaczenie pozycji szkoły jako instytucji edukacyjnej, funkcje i cele edukacji szkolnej, modele współczesnej szkoły, pojęcie ukrytego programu szkoły, alternatywne formy edukacji, zagadnienie prawa wewnątrzszkolnego, podstawę programową w kontekście programu nauczania oraz działania wychowawczo-profilaktyczne, tematykę oceny jakości działalności szkoły lub placówki systemu oświaty;
B.2.W2. rolę nauczyciela i koncepcje pracy nauczyciela: etykę zawodową nauczyciela, nauczycielską pragmatykę zawodową - prawa i obowiązki nauczycieli, zasady odpowiedzialności prawnej opiekuna, nauczyciela, wychowawcy i za bezpieczeństwo oraz ochronę zdrowia uczniów, tematykę oceny jakości pracy nauczyciela, zasady projektowania ścieżki własnego rozwoju zawodowego, rolę początkującego nauczyciela w szkolnej rzeczywistości, uwarunkowania sukcesu w pracy nauczyciela oraz choroby związane z wykonywaniem zawodu nauczyciela;
B.2.W4. zasady pracy opiekuńczo-wychowawczej nauczyciela: obowiązki nauczyciela jako wychowawcy klasy, metodykę pracy wychowawczej, program pracy wychowawczej, style kierowania klasą, ład i dyscyplinę, poszanowanie godności dziecka, ucznia lub wychowanka, różnicowanie, indywidualizację i personalizację pracy z uczniami, funkcjonowanie klasy szkolnej jako grupy społecznej, procesy społeczne w klasie, rozwiązywanie konfliktów w klasie lub grupie wychowawczej, animowanie życia społeczno-kulturalnego klasy, wspieranie samorządności i autonomii uczniów, rozwijanie u dzieci, uczniów lub wychowanków kompetencji komunikacyjnych i umiejętności społecznych niezbędnych do nawiązywania poprawnych relacji; pojęcia integracji i inkluzji; sytuację dziecka z niepełnosprawnością fizyczną i intelektualną w szkole ogólnodostępnej, problemy dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu i ich funkcjonowanie, problemy dzieci zaniedbanych i pozbawionych opieki oraz szkolną sytuację dzieci z doświadczeniem migracyjnym; problematykę dziecka w sytuacji kryzysowej lub traumatycznej; zagrożenia dzieci i młodzieży: zjawiska agresji i przemocy, w tym agresji elektronicznej, oraz uzależnień, w tym od środków psychoaktywnych i komputera, a także zagadnienia związane z grupami nieformalnymi, podkulturami młodzieżowymi i sektami;
B.2.W5. sytuację uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi: specjalne potrzeby edukacyjne uczniów i ich uwarunkowania (zakres diagnozy funkcjonalnej, metody i narzędzia stosowane w diagnozie), konieczność dostosowywania procesu kształcenia do specjalnych potrzeb edukacyjnych uczniów (projektowanie wsparcia, konstruowanie indywidualnych programów) oraz tematykę oceny skuteczności wsparcia uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi;
B.2.W6. zasady pracy z uczniem z trudnościami w uczeniu się; przyczyny i przejawy trudności w uczeniu się, zapobieganie trudnościom w uczeniu się i ich wczesne wykrywanie, specyficzne trudności w uczeniu się - dysleksja, dysgrafia, dysortografia i dyskalkulia oraz trudności w uczeniu się wynikające z dysfunkcji sfery percepcyjno-motorycznej oraz zaburzeń rozwoju zdolności, w tym językowych i arytmetycznych, i sposoby ich przezwyciężania; zasady dokonywania diagnozy nauczycielskiej i techniki diagnostyczne w pedagogice;
B.2.W7. doradztwo zawodowe: wspomaganie ucznia w projektowaniu ścieżki edukacyjno - zawodowej, metody i techniki określania potencjału ucznia oraz potrzebę przygotowania uczniów do uczenia się przez całe życie.
W zakresie umiejętności absolwent potrafi:
B.2.U4. nawiązywać współpracę z nauczycielami oraz ze środowiskiem pozaszkolnym;
B.2.U5. rozpoznawać sytuację zagrożeń i uzależnień uczniów;
B.2.U6. zdiagnozować potrzeby edukacyjne ucznia i zaprojektować dla niego odpowiednie wsparcie;
B.2.U7. określić przybliżony potencjał ucznia i doradzić mu ścieżkę rozwoju.
W zakresie kompetencji społecznych absolwent jest gotów do:
B.2.K1. okazywania empatii uczniom oraz zapewniania im wsparcia i pomocy;
B.2.K2. profesjonalnego rozwiązywania konfliktów w klasie szkolnej lub grupie wychowawczej;
Kryteria oceniania
1. Zasady zaliczenia przedmiotu
Warunkiem dopuszczenia do zaliczenia przedmiotu jest obecność na zajęciach (dopuszczalne są dwie nieobecności w semestrze).
Warunkiem uzyskania zaliczenia jest wykonanie wszystkich zadań organizowanych w ramach zajęć i osiągnięcie progu zaliczenia.
Korzystanie z narzędzi AI i technologii wspierających przetwarzanie języka jest dopuszczalne wyłącznie za zgodą prowadzącego i po
wcześniejszym zatwierdzeniu zakresu ich zastosowania. Stosowanie takich narzędzi bez zgody prowadzącego będzie traktowane jako
naruszenie zasad samodzielności — skutkujące uznaniem pracy za niesamodzielną i oceną niedostateczną.
2. Metody oceniania
Cząstkowe prace pisemne i/lub ustne (waga 100%, indywidualny; symbole weryfikowanych efektów uczenia się: K_W16, K_W17, K_W18, K_W19, K_W20, K_W21, K_W22, K_W23, K_U28, K_U32, K_K02, K_K05).
- formularz autorefleksji
- projektowanie narzędzi diagnostycznych
- analiza indywidualnych przypadków
- symulacja działań dydaktyczno-wychowawczych
3. Kryteria oceniania
– poprawność merytoryczna odpowiedzi (zgodność z treściami zajęć),
– kompletność odpowiedzi,
– zgodność z poleceniem,
– aktywność i zaangażowanie.
4. Skala ocen (z progiem zaliczenia)
0–59% - 2
60–67% - 3
68–75% - 3,5
76–83% - 4
84–91% - 4,5
92–99% - 5
100% - 5!
Literatura
1. Pankowska D. (2008). Pedagogika dla nauczycieli w praktyce. Materiały metodyczne. Kraków: Impuls,
2. Węglińska M. (2009). Jak przygotować się do lekcji? Wybór materiałów dydaktycznych. Kraków: Impuls.
3. Jasieński M. (2024). Myślenie kreatywne czyli coś z niczego. Kraków: Impuls.
4. Słupek K. (2023). Uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Gdańsk: Wydawnictwo Harmonia.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: