How to Read the Present? Literary Forms of 21st Century America. (Jak czytać współczesność? Formy literackie XXI-wieku w Stanach Zjednoczonych.) 4219-SC0026
Podstawowym celem kursu jest zapoznanie studentów z różnorodnością gatunków i tematów w literaturze XXI wieku, a także nauczenie ich interpretacji tekstów literackich z uwzględnieniem szerszych kontekstów społecznych. Poprzez analizę wybranych tekstów studenci nauczą się stosować szereg ujęć teoretycznych wywodzących się z różnych tradycji krytycznych, takich jak nowa krytyka, teorie queer oraz marksizm, wykorzystując je do formułowania i uzasadniania swoich interpretacji. Ostatecznie kurs ma na celu zachęcić studentów do dalszego zgłębiania współczesnej literatury amerykańskiej, która nie została jeszcze włączona do kanonu. Zapoznaje on uczestników z głównymi tendencjami, nurtami i autorami oraz wyposaża ich w narzędzia pozwalające na formułowanie i wyrażanie własnych poglądów krytycznych.
Kurs opiera się na praktycznym podejściu ukierunkowanym na rozwijanie umiejętności, kładąc nacisk na praktyczne ćwiczenia z zakresu analizy literackiej. Studenci będą analizować niewielką liczbę tekstów poprzez wnikliwą i systematyczną lekturę, podzieloną na bloki tematyczne obejmujące od dwóch do trzech zajęć. Szczególny nacisk zostanie położony na wnikliwą lekturę, ćwiczenia analityczne przeprowadzane podczas zajęć oraz dyskusję. W trakcie semestru studenci zapoznają się zarówno z krótkimi tekstami literackimi, jak i (co najmniej) dwiema powieściami. Lektura jednej wybranej powieści będzie stanowić podstawę końcowej prezentacji grupowej, podczas której studenci wykorzystają narzędzia analityczne omówione w ramach kursu, aby przedstawić dogłębną interpretację wybranego tekstu. Realizacja tej prezentacji będzie przebiegać pod okiem prowadzących, które przed upływem terminu będą służyć pomocą oraz udzielać informacji zwrotnych na temat postępu każdego projektu.
Plan semestru (Konkretne teksty z zaproponowanych przykładów mogą ulec zmianie i będą wybierane z uwzględnieniem preferencji studentów):
1. Wprowadzenie + omówienie metody New Criticism na przykładzie wiersza.
2. Opowiadanie
3. Poezja
4. Fragment powieści
5. Dogłębne omówienie jednej powieści.
6. Dogłębne omówienie jednej (tej samej co na 5-tych zajęciach) powieści cz. 2.
7. Wprowadzenie do literackich ujęć krytyki feministycznej i teorii queer
8. Wprowadzenie do literackich ujęć krytyki feministycznej i teorii queer cz. 2
9. Wprowadzenie do Nowego Realizmu
10. Wprowadzenie do Nowego Realizmu cz. 2
11. Praca w grupach nad prezentacjami końcowymi.
12. Grupowe konsultacje dotyczące prezentacji końcowych.
13. Prezentacje z feedbackiem od całej grupy.
14. Prezentacje z feedbackiem od całej grupy.
15. Prezentacje z feedbackiem od całej grupy.
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Efekty kształcenia
Wiedza:
*Student posiada wiedzę na temat wytworów współczesnej literatury amerykańskiej i charakterystyczncyh dla niej kontekstów historycznych, społecznych i politycznych, oraz procesów współczesnego życia kulturalnego, społecznego i politycznego w Stanach Zjednoczonych
*Student zna i rozumie terminologię badań nad literaturą, wybrane metody i narzędzia literaturoznawcze, wybrane tradycje teoretyczne i szkoły badawcze oraz kierunki rozwoju właściwe dla nauk o literaturze współczesnej do badań zjawisk kulturowych w Stanach Zjednoczonych
*Student zna i rozumie specyfikę społeczną Stanów Zjednoczonych oraz to, jak wielokulturowość i wielonarodowość mieszkańców warunkuje dynamikę rozwoju kulturowego, a także stwarza potencjalne trudności w tym rozwoju.
Umiejętności:
*Student potrafi formułować i rozwiązywać złożone i nietypowe problemy dotyczące zagadnień współczesnej literatury amerykańskiej posiłkując się umiejętnością właściwego doboru źródeł i metod niezbędnych do zrozumienia procesów i mechanizmów oddziaływania kultury.
*Student potrafi wykorzystywać posiadaną wiedzę teoretyczną do opisu i analizy współczesnych zjawisk kulturowych zachodzących w Stanach Zjednoczonych.
* Student samodzielnie analizuje teksty różnych gatunków literatury (opowiadanie, powieść, poezja, esej) za pomocą zróżnicowanych metod (teoria queer, ekokrytyka, itd)
* Rozwija umiejętności zbierania i selekcji informacji, oraz strukturyzowania ich do obrony własnych poglądów.
Kompetencje społeczne:
* Uczestniczy w pracy zespołowej i potrafi ją zorganizować
* Bierze udział w dyskusji i potrafi uargumentować swoją opinię.
*Jest przygotowany do krytycznego odbioru literatury.
*Rozpoznaje wartość literatury poza kontekstami naukowymi (w kontekstach społecznych i politycznych) oraz zna wagę samokształcenia w dziedzinie literatury współczesnej.
Kryteria oceniania
1. Prezentacja powieści w grupie (25 punktów)
2. Aktywność w ramach pracy grupowej podczas przygotowywania prezentacji (25 punktów)
3. Dwie krótkie pisemne refleksje - pisane na zajęciach (2 x 15 punktów)
4. Obecność i aktywność na zajęciach (20 punktów)
Oceny:
0-60 punktów – 2
60-70 punktów – 3
71-75 punktów – 3,5
76-85 punktów – 4
86-90 punktów – 4,5
91-95 punktów – 5
96-100 punktów – 5 !
Literatura
Teksty źródłowe: (lista może jeszcze ulec zmianie, będziemy też otwarte na sugestie grupy):
DeLillo, Don. Zero K. New York: Simon & Schuster, 2016.
Everett, Percival. James. New York: Doubleday, 2024.
Foer, Jonathan Safran. Here I Am. New York: Farrar, Straus and Giroux, 2016.
Franzen, Jonathan. Crossroads. New York: Farrar, Straus and Giroux, 2021.
Long Soldier, Layli. Whereas. Minneapolis: Graywolf Press, 2017.
Marcus, Ben, ed. New American Stories. New York: Vintage Books, 2015.
Moshfegh, Ottessa. My Year of Rest and Relaxation. Dublin: Penguin Random House, 2021.
Nelson, Maggie. The Argonauts. Minneapolis: Graywolf Press, 2015.
Rankine, Claudia. Citizen: An American Lyric. Minneapolis: Graywolf Press, 2014.
Shapland, Jenn, My Autobiography of Carson McCullers. New York: Tin House Books, 2020.
Orange, Tommy. There There. New York: Alfred A. Knopf, 2018. (fragmenty)
Saunders, George. Vigil. New York: Random House, 2026 / lub wybór opowiadań
Wallace, David Foster. “E Unibus Pluram: Television and U.S. Fiction.” Review of Contemporary Fiction 13, no. 2 (1993): 151–194.
Vuong, Ocean. wybór poezji
Teksty teoretyczne (fragmenty):
Butler, Judith. This Life: Secular Faith and Spiritual Freedom. New York: Columbia University Press, 2019.
Butler, Judith. Who’s Afraid of Gender? New York: Farrar, Straus and Giroux, 2024.
Genette, Gérard. Narrative Discourse: An Essay in Method. Translated by Jane E. Lewin. Ithaca, NY: Cornell University Press, 1980.
Greenwald Smith, Rachel. Affect and American Literature in the Age of Neoliberalism. Cambridge: Cambridge University Press, 2015.
Jameson, Fredric. The Political Unconscious: Narrative as a Socially Symbolic Act. Ithaca, NY: Cornell University Press, 1981.
Kelly, Adam. New Sincerity: American Fiction in the Neoliberal Age. Stanford, CA: Stanford University Press, 2025.
Manshel, Alexander. Writing Backwards: Historical Fiction and the Reshaping of the American Canon. New York: Columbia University Press, 2023.
Snitow, Ann. A Feminism of Uncertainty. Durham, NC: Duke University Press, 2015.