System polityczny RP 4100-4SSPOLRP
1. Prawo wyborcze: wybory do Sejmu, Senatu i prezydenckie oraz do Parlamentu Europejskiego: 1) Ustrojowo – polityczna rola wyborów parlamentarnych i prezydenckich w III Rzeczypospolitej. 2) Organizacja wyborów. 3) Zgłaszanie kandydatów. 4) Ustalanie wyników głosowania. 5) Ważność wyborów. 6) Kampania wyborcza. 7) Finansowanie wyborów.
2. Sejm i Senat: 1) Struktura i tryb funkcjonowania parlamentu. 2) Status prawny posła i senatora. 3) Funkcje Sejmu i Senatu. 4) Organizacja wewnętrzna Sejmu i Senatu. 5) Tryb ustawodawczy. 6) Zgromadzenie Narodowe.
3. Prezydent Rzeczypospolitej: 1) Geneza przywrócenia instytucji Prezydenta RP. 2) Ustrojowa pozycja Prezydenta RP. 3) Kompetencje Prezydenta RP. 4) Odpowiedzialność konstytucyjna głowy państwa.
4. Rada Ministrów: 1) Ustrojowa pozycja Rady Ministrów i Prezesa Rady Ministrów. 2) Sposób powoływania Rady Ministrów. 3) Struktura rządu. 4) Tryb działania Rady Ministrów. 5) Kompetencje Rady Ministrów. 6) Administracja rządowa.
5. Demokracja pośrednia i bezpośrednia w świetle Konstytucji RP: 1) Pojęcie i podstawowe cechy demokracji bezpośredniej i pośredniej. 2) Instytucje społeczeństwa obywatelskiego w Konstytucji RP. 3) Referenda. 4) Inicjatywa ludowa.
6. Instytucje ochrony prawnej: trybunały, sądy, ombudsmani, prokuratura.
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2024L: | W cyklu 2025L: |
Efekty kształcenia
Absolwent zna i rozumie:
S_W01 w zaawansowanym stopniu wybrane fakty, teorie, instytucje, procesy, zjawiska z zakresu z zakresu nauki o polityce i administracji i nauk prawnych, właściwych dla wiedzy o społeczeństwie, zorientowane na zastosowania praktyczne w sferze nauczania wiedzy o społeczeństwie w przedszkolu, na pierwszym i/lub drugim etapie edukacyjnym
S_W05 różne rodzaje struktur społecznych i instytucji życia społecznego oraz zachodzące między nimi relacje, ze szczególnym uwzględnieniem krajów języka nauczanego
Kryteria oceniania
Warunkiem dopuszczenia do zaliczenia przedmiotu jest obecność na wykładzie (dopuszczalne są maksymalnie dwie nieusprawiedliwione nieobecności).
Test pisemny
Algorytm oceny końcowej
2 - Do 59%
3*** - Co najmniej 60%, ale nie więcej niż 65%
3,5 - 66-70%
4 - 71-80%
4,5 - 81-85%
5 - Powyżej 85%
*** Student opanował wszystkie efekty kształcenia ujęte w sylabusie.
Literatura
1. Dziemidok B., Kowalska M., Leszczyńska K., Michalczuk-Wlizło M., Ustrój polityczny Rzeczypospolitej Polskiej w Konstytucji 1997 roku, Lublin 2018
2. Banaszak B., Egzekutywa w Polsce – stan obecny i uwagi de lege fundamentali ferenda, „Przegląd Sejmowy” 2006, nr 3
3. Complak K., Normy pierwszego rozdziału Konstytucji RP, Wrocław 2007
4. Garlicki L., Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu, Warszawa 2016 i nast. wyd.
5. Jakubowski W., Słomka T., Konstytucyjne organy władzy RP w latach 1989-2011 na tle polskich tradycji ustrojowych XIX i XX wieku, Warszawa 2012
6. Kuca G., Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w systemie podzielonych władz (zarys problemu), [w:] T. Mołdawa, J. Szymanek (red.), Instytucja prezydenta. Zagadnienia teorii i praktyki na tle doświadczeń polskich oraz wybranych państw obcych, Warszawa 2010
7. Kuciński J., Demokracja przedstawicielska i bezpośrednia w Trzeciej Rzeczypospolitej, Warszawa 2007
8. Kuciński J., Ustrój konstytucyjny RP, Warszawa 2013
9. Kuciński J., W.J. Wołpiuk, Zasady ustroju politycznego państwa w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 roku, Warszawa 2012
10. Materska-Sosnowska A., Słomka T. (red.), Konstytucje polskie z 1952 i 1997 roku: tradycja, instytucje, praktyka ustrojowa, Warszawa 2015
11. Mołdawa T., Konstytucja RP a standardy współczesnego konstytucjonalizmu w perspektywie minionej dekady, [w:] W. Jakubowski, T. Słomka (red.), Porządek konstytucyjny w Polsce, Warszawa-Pułtusk 2008
12. Mołdawa T., Konstytucje polskie 1918-1998, Warszawa 1999 i nast. wyd.
13. Piechowiak M., Służebność państwa wobec człowieka i jego praw jako naczelna idea Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 – osiągnięcie czy zadanie?, „Przegląd Sejmowy” 2007, nr 4 (81)
14. Rachwał M., Demokracja bezpośrednia w procesie kształtowania się społeczeństwa obywatelskiego w Polsce, Warszawa 2010
15. Rachwał M., Funkcjonowanie obywatelskiej inicjatywy ustawodawczej w Polsce. Podstawy prawne – praktyka – perspektywy rozwoju, Poznań 2016
16. Sarnecki P., Idee przewodnie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r., „Przegląd Sejmowy” 1997, nr 5(22)
17. Skrzydło W. (red.), Sądy i trybunały w konstytucji i praktyce, Warszawa 2005 (rozdz. 1, 2, 3, 4)
18. Słomka T., Tożsamość konstytucyjna Polski Ludowej (zarys problematyki), „Prawo i polityka. Rocznik naukowy” 2012, t. 4
19. Słomka T., Ustrojowe cechy polskiej kohabitacji, „Rocznik Nauk Politycznych” 2008, nr 11
20. Szczegielniak M., Więckiewicz R., Społeczeństwo obywatelskie w systemie politycznym państwa Przykład polski na tle rozwiązań europejskich, Warszawa 2018
21. Tomaszewski W., Proces przygotowania i uchwalenia Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 roku w aspekcie doświadczeń ustrojowych oraz prac nad nową konstytucją, Olsztyn 2018
22. Trzciński J., Rzeczpospolita Polska dobrem wspólnym wszystkich obywateli, [w:] J. Góral, R. Hausner, J. Trzciński (red.), Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich, Warszawa 2005
23. Więckiewicz R., Konstytucja jako homeostat systemu politycznego państwa, "e-Politikon 2016", nr 19
24. Więckiewicz R., Konstytucja jako homeostat systemu politycznego, „Kwartalnik Naukowy OAP UW e-Politikon” 2016, tom XIX
25. Więckiewicz R., Засідання Круглого Столу в Польщі як прояв примирливого громадянського суспільства, (Obrady Okrągłego Stołu w Polsce jako przejaw koncyliacyjnego społeczeństwa obywatelskiego), „Wisnyk Mariupolskiego Państwowego Uniwersytetu. Seria: Historia. Politologia” 2015, nr 12
26. Zwierzchowski E. (red.), Podstawowe pojęcia pierwszego rozdziału Konstytucji RP. Materiały Ogólnopolskiej Sesji Katedr i Zakładów Prawa Konstytucyjnego (Wisła, 3 – 5 czerwca 1999 rok), Katowice 2000
Obowiązuje znajomość Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r.
Inne akty prawne (wedle aktualnego ich stanu):
• Ustawa o wykonywaniu inicjatywy ustawodawczej przez obywateli z 24 czerwca 1999 r.
• Ustawa o referendum ogólnokrajowym z 14 marca 2003 r.
• Ustawa – kodeks wyborczy z 5 stycznia 2011 r.
• Ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora z 9 maja 1996 r.
• Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych z 20 lipca 2000 r.
• Ustawa o sejmowej komisji śledczej z 21 stycznia 1999 r.
• Ustawa o Radzie Ministrów z 8 sierpnia 1996 r.
• Ustawa o działach administracji rządowej z 4 września 1997 r.
• Uchwała Sejmu RP – Regulamin Sejmu RP z 30 lipca 1992 r.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: