Współczesne wyzwania Unii Europejskiej 4100-1SWWUE
Wykład przedstawia Unię Europejską jako wspólnotę polityczną, społeczną i gospodarczą mierzącą się z głębokimi przemianami współczesnego świata. Punktem wyjścia jest syntetyczne przedstawienie genezy integracji europejskiej oraz specyfiki Unii Europejskiej jako wielopoziomowego systemu współpracy państw i społeczeństw.
Główna część kursu poświęcona jest analizie wyzwań stojących przed UE, ze szczególnym uwzględnieniem transformacji ekologicznej i energetycznej, rewolucji cyfrowej, rozwoju sztucznej inteligencji oraz przemian demograficznych i społecznych. Analizowane są napięcia między realizacją celów klimatycznych a konkurencyjnością i bezpieczeństwem gospodarczym, między regulacją nowych technologii a innowacyjnością oraz między zmianami demograficznymi, migracją i trwałością europejskiego modelu społecznego.
Istotnym kontekstem analizy jest wojna Rosji przeciwko Ukrainie i jej konsekwencje dla Unii Europejskiej, w szczególności dla europejskiego bezpieczeństwa, polityki energetycznej, odporności gospodarczej, stosunków zewnętrznych oraz przyszłego rozszerzenia UE.
Szczególna uwaga poświęcona będzie znaczeniu omawianych przemian dla edukacji. Studenci analizują wpływ transformacji cyfrowej, sztucznej inteligencji, zmian społecznych oraz zrównoważonego rozwoju na kompetencje przyszłości, edukację obywatelską i rolę nauczyciela.
Kurs kończy analiza alternatywnych scenariuszy rozwoju integracji europejskiej, obejmujących pogłębienie integracji i jej zróżnicowanie oraz Europę wielu prędkości, rozszerzenie UE oraz możliwość wzrostu znaczenia państw narodowych.
Treści zajęć oparte są na aktualnej literaturze naukowej, dokumentach Unii Europejskiej, danych statystycznych oraz wybranych studiach przypadku.
W ramach kursu przewidziano 15 godzin dydaktycznych w formie wykładów oraz 15 godzin pracy własnej studenta. Łączne obciążenie wynosi 30 godzin, co odpowiada wartości 1 punktu ECTS.
|
W cyklu 2025Z:
Wykład ma za zadanie pogłębienie wiedzy na temat funkcjonowania Unii Europejskiej w wymiarze historycznym, społecznym, kulturowym i politycznym. Zajęcia obejmują analizę współczesnych wyzwań, przed którymi stoi wspólnota europejska, ze szczególnym uwzględnieniem konsekwencji transformacji ekologicznej, rewolucji cyfrowej, rozwoju sztucznej inteligencji oraz przemian społecznych dla polityki i edukacji w Europie. Treści zajęć oparte są na wybranych źródłach naukowych i materiałach analitycznych. W ramach kursu przewidziano 15 godzin dydaktycznych w formie wykładów oraz 15 godzin pracy własnej studenta, obejmującej samodzielne zapoznanie się z literaturą przedmiotu i przygotowanie do zajęć. Łączne obciążenie wynosi 30 godzin, co odpowiada wartości 1 punktu ECTS. |
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2025Z: | W cyklu 2026Z: |
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Efekty uczenia się
Po ukończeniu kursu student/ka:
Wiedza
Charakteryzuje najważniejsze współczesne wyzwania Unii Europejskiej związane z transformacją ekologiczną i energetyczną, rewolucją cyfrową, rozwojem sztucznej inteligencji oraz przemianami społecznymi.
Odniesienie: K_W13.
Wyjaśnia społeczne i edukacyjne konsekwencje współczesnych przemian zachodzących w UE oraz wskazuje ich związki z bezpieczeństwem, konkurencyjnością i przyszłością integracji europejskiej.
Odniesienie: K_W13.
Kompetencje społeczne
Potrafi dokonywać krytycznej oceny informacji, argumentów i interpretacji dotyczących współczesnych wyzwań Unii Europejskiej, z uwzględnieniem wiarygodności ich źródeł.
Odniesienie: K_K01.
Uznaje znaczenie wiedzy eksperckiej w analizowaniu złożonych problemów europejskich oraz potrafi korzystać z niej w przypadku problemów wymagających wiedzy specjalistycznej.
Odniesienie: K_K02.
Potrafi formułować i uzasadniać własne stanowisko wobec kontrowersyjnych problemów rozwoju UE przy uwzględnieniu ograniczeń własnej wiedzy i konkurencyjnych argumentów.
Odniesienie: K_K01, K_K02.
Kryteria oceniania
1. Zasady zaliczenia przedmiotu
Warunkiem zaliczenia przedmiotu jest:
– obecność na zajęciach – dopuszczalna jest jedna nieobecność w semestrze; nieusprawiedliwione nieobecności powyżej tego limitu skutkują oceną NK i koniecznością powtarzania przedmiotu;
– uzyskanie co najmniej 60% punktów z kolokwium końcowego.
Ocena końcowa ustalana jest na podstawie wyniku kolokwium końcowego, które stanowi 100% oceny.
Korzystanie z narzędzi SI i technologii wspierających przetwarzanie języka jest dopuszczalne wyłącznie za zgodą prowadzącego i po uzgodnieniu zakresu ich zastosowania. Wykorzystanie narzędzi SI bez zgody prowadzącego jest traktowane jako naruszenie zasad samodzielności i skutkuje oceną niedostateczną.
2. Metody oceniania
Kolokwium końcowe
Opis: pisemne kolokwium sprawdzające znajomość i rozumienie najważniejszych współczesnych wyzwań Unii Europejskiej omawianych podczas kursu, w szczególności transformacji ekologicznej i energetycznej, rewolucji cyfrowej, rozwoju sztucznej inteligencji, przemian społecznych i demograficznych oraz ich konsekwencji dla edukacji, bezpieczeństwa i przyszłości integracji europejskiej. Kolokwium obejmuje również krótkie pytania problemowe wymagające analizy, krytycznej oceny informacji oraz uzasadnienia odpowiedzi.
Waga w ocenie końcowej: 100%.
Weryfikowane efekty uczenia się: K_W13, K_K01, K_K02.
3. Kryteria oceniania
Kolokwium oceniane jest punktowo. Oceniane są poprawność merytoryczna, znajomość i rozumienie omawianych zagadnień oraz – w pytaniach problemowych – umiejętność analizy, krytycznej oceny informacji i uzasadnienia odpowiedzi.
Warunkiem zaliczenia kolokwium jest uzyskanie co najmniej 60% możliwych do zdobycia punktów.
4. Skala ocen
90–100% – 5,0
85–89% – 4,5
75–84% – 4,0
70–74% – 3,5
60–69% – 3,0
0–59% – 2,0
Literatura
Literatura podstawowa
1. Cini, M., Pérez-Solórzano Borragán, N. (red.), European Union Politics, Oxford University Press, najnowsze dostępne wydanie.
2. Komisja Europejska, Europejski Zielony Ład oraz aktualne dokumenty dotyczące transformacji ekologicznej, energetycznej i konkurencyjności UE.
3. Komisja Europejska, Plan działania w dziedzinie edukacji cyfrowej na lata 2021–2027 oraz aktualne materiały dotyczące europejskiej polityki edukacji cyfrowej.
4. Unia Europejska, Artificial Intelligence Act / Akt o sztucznej inteligencji – wybrane fragmenty oraz materiały objaśniające instytucji UE.
5. Komisja Europejska, Rada Europejska / Rada Unii Europejskiej, aktualne dokumenty dotyczące bezpieczeństwa europejskiego, gospodarki, edukacji i rozszerzenia UE.
Literatura uzupełniająca
1. Bradford, A. (2020), The Brussels Effect: How the European Union Rules the World, Oxford University Press.
2. Bradford, A. (2023), Digital Empires: The Global Battle to Regulate Technology, Oxford University Press.
3. Castells, M., The Rise of the Network Society, Wiley-Blackwell, wybrane fragmenty.
4. Komisja Europejska, aktualne materiały European Education Area dotyczące edukacji cyfrowej, kompetencji przyszłości i roli nauczycieli.
5. Eurostat / Komisja Europejska / Parlament Europejski, aktualne raporty, dane i dokumenty dotyczące demografii, migracji, transformacji ekologicznej i cyfrowej, opinii społecznej oraz innych zagadnień analizowanych podczas zajęć.
Ze względu na dynamiczny charakter problematyki literatura i materiały do poszczególnych tematów mogą być uzupełniane przez prowadzącego o aktualne dokumenty UE, raporty, dane statystyczne oraz publikacje naukowe.
|
W cyklu 2025Z:
- Fazlagić, J. (Red.). (2022). Sztuczna inteligencja (AI) jako megatrend kształtujący edukację. Jak przygotowywać się na szanse i wyzwania społeczno-gospodarcze związane ze sztuczną inteligencją? Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych. https://kwalifikacje.gov.pl/images/Publikacje/Sztuczna_inteligencja_jako_megatrend_ksztaltujacy_edukacje.pdf- - Główny Urząd Statystyczny. (2024). Polska na drodze zrównoważonego rozwoju. Raport 2024. Dzieci w kontekście zrównoważonego rozwoju. Warszawa: GUS. https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/inne-opracowania/inne-opracowania-zbiorcze/polska-na-drodze-zrownowazonego-rozwoju-raport-2024-dzieci-w-kontekscie-zrownowazonego-rozwoju,41,5.html - Klusek, T. (2024). Zrównoważony rozwój a funkcjonowanie wybranych sektorów gospodarki. Warszawa: Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego, Instytut Ekonomii i Finansów. https://www.ieif.sggw.pl/wp-content/uploads/2024/02/Zr%C3%B3wnowa%C5%BCony-rozw%C3%B3j-a-funkcjonowanie-wybranych-sektor%C3%B3w-gospodarki.pdf - Komisja Europejska. (b.d.). Europejskie podejście do sztucznej inteligencji. Europejska strategia cyfrowa. Dostęp we wrześniu 2025 z https://digital-strategy.ec.europa.eu/pl/policies/european-approach-artificial-intelligence - Kopka, A. (2024). Raport z realizacji projektu badawczego. ‘Wiedza to władza’: Granice doradztwa politycznego i lobbingu w politycznym procesie decyzyjnym – polityczna kultura ekspercka w polsko-niemieckiej perspektywie porównawczej. Przegląd Europejski – European Studies Quarterly, 2024(3), 105–112. https://doi.org/10.31338/1641-2478pe.3.24.7 - Kowalski, M., & Tomaszewska, R. (2024). Edukacja w dobie sztucznej inteligencji. Wprowadzenie w problematykę i próba zarysowania niektórych pól problemowych. Horyzonty Wychowania, 23(65), 11-19. https://doi.org/10.35765/hw.2024.2365.03 - Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości. (2023). Wykorzystanie sztucznej inteligencji w edukacji. Warszawa: PARP. https://www.parp.gov.pl/storage/publications/pdf/Wykorzystanie-sztucznej-inteligencji-w-edukacji.pdf - Przegląd Europejski – European Studies Quarterly. (2024). Zróżnicowana integracja Unii Europejskiej. Wyzwania aksjologiczne i prawne: koncyliacyjność, akulturacja, społeczna odpowiedzialność biznesu [Vol. 2024, No. 3]. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego. https://przegladeuropejski.com.pl/ - Puślecki, Z. W. (2008). Unia Europejska w wielobiegunowej perspektywie rozwoju gospodarki światowej. Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, 1191, 503–513. - SOS dla Edukacji. (2024). Edukacja europejska w nowej podstawie programowej. https://sosdlaedukacji.pl/wp-content/uploads/2024/09/Edukacja-europejska-w-nowej-postawie-programowej.pdf - Szewior, K. (2024). Polityka edukacyjna Unii Europejskiej – zarys problemu. Zarządzanie Publiczne / Public Management, 59, 21–31. https://ejournals.eu/en/journal/zarzadzanie-publiczne/article/polityka-edukacyjna-unii-europejskiej-zarys-problemu?utm_source=chatgpt.com |