Transformacja energetyczna 4003-EU-LZ35-TREN
Tematy zajęć (część instytucjonalna i polityczna):
1. Wprowadzenie do transformacji energetycznej
Definicje, cele, wyzwania. Przegląd kursu.
2. Globalny kontekst transformacji
Porównanie polityk UE, USA, Chin i krajów rozwijających się.
3. Prawo i polityka UE w obszarze transformacji
Zielony Ład, Fit for 55, Net-Zero Industry Act, Clean Industrial Deal; Critical Raw Materials Act.
4. Energia odnawialna – technologie i rozwój
Fotowoltaika, wiatr, wodór, magazynowanie energii.
5. Energia jądrowa i technologie przejściowe
Rola atomu i gazu w ścieżkach neutralności klimatycznej.
6. Krytyczne surowce i bezpieczeństwo dostaw
Geopolityka litu, kobaltu, REE; rola UE i partnerstw międzynarodowych.
7. Digitalizacja i innowacje w energetyce
Smart grids, AI w zarządzaniu energią, prosumenci.
8. Transformacja sektora przemysłowego i transportu
Wodór, elektromobilność, dekarbonizacja hutnictwa i cementu.
9. Społeczne aspekty transformacji
Sprawiedliwa transformacja, koszty społeczne, partycypacja obywateli.
10. Finansowanie transformacji energetycznej
Mechanizmy UE, inwestycje prywatne, rynek ETS.
11. Transformacja w Polsce i regionie CEE
Wyzwania, dobre praktyki, geopolityczne uwarunkowania.
12. Transformacja a bezpieczeństwo energetyczne
Dywersyfikacja źródeł i uniezależnianie się od paliw kopalnych.
13. Dyplomacja energetyczno-klimatyczna UE
Globalne partnerstwa, COP, współpraca z Globalnym Południem
14. Podsumowanie i przygotowanie do egzaminu
Integracja wiedzy; analiza scenariuszy transformacji do 2050
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2026Z: | W cyklu 2025Z: |
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Efekty uczenia się
Po ukończeniu tego kursu, student:
WIEDZA
• Zna główne procesy transformacji energetycznej i ich znaczenie dla UE i świata.
• Rozumie znaczenie innowacji technologicznych i krytycznych surowców w transformacji.
• Zna podstawowe akty prawne UE i instrumenty finansowe wspierające transformację.
• Potrafi wskazać zależności między transformacją energetyczną a geopolityką i bezpieczeństwem.
UMIEJĘTNOŚCI
• Potrafi analizować polityki i strategie energetyczne w kontekście transformacji.
• Potrafi krytycznie ocenić scenariusze i technologie związane z transformacją.
• Umie opracowywać rekomendacje strategiczne dla polityki lub biznesu w obszarze energii.
• Posługuje się danymi (np. IEA, Eurostat) do oceny procesów transformacyjnych.
POSTAWY
• Świadome podejście do wyzwań klimatycznych i społecznych.
• Gotowość do interdyscyplinarnego analizowania problemów energetycznych.
• Odpowiedzialność za promowanie zrównoważonej transformacji w sferze zawodowej i publicznej.
Kryteria oceniania
Egzamin pisemny: zaliczany dzięki uzyskaniu minimum 60% punktów
Podczas trwania egzaminu korzystanie z narzędzi sztucznej inteligencji jest niedozwolone
Literatura
1. Transformacja energetyczna w Polsce. Edycja 2025. Raport. https://www.forum-energii.eu/transformacja-energetyczna-polski-edycja-2025
2. Transformacja energetyczna polskich miast https://energetykamiast.pl/
3. Od węgla do konsensusu: wyzwania i perspektywy transformacji energetycznej Polski. Szymon Kardaś. https://www.batory.org.pl/wp-content/uploads/2024/01/Szymon.Kardas_Wyzawnia.i.perspektywy.transformacji.energetycznej.w.Polsce.pdf
4. Klimat i energia. Polski Instytut Ekonomiczny https://pie.net.pl/category/klimat-i-energia/
5. EU energy in figures. Statistical pocketbook 2024 https://euagenda.eu/publications/eu-energy-in-figures-statistical-pocketbook-2024
6. Europejski zielony ład https://www.consilium.europa.eu/pl/policies/green-deal/
7. Energy transition in the EU https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2023/754623/EPRS_BRI(2023)754623_EN.pdf
8. Energy transition https://caneurope.org/energy-transition/
9. The only way forward https://www.eib.org/en/essays/europe-energy-transition-renewable
10. European Climate Pact https://climate-pact.europa.eu/index_en
11. European Commission, Critical Raw Materials Act, 2023.
12. Europejskie prawo o klimacie https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32021R1119
13. „Gotowi na 55” https://www.consilium.europa.eu/pl/policies/green-deal/fit-for-55-the-eu-plan-for-a-green-transition/
14. The 2023 state of the energy union report https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=COM%3A2023%3A650%3AFIN&qid=1698237100377
15. Energia i Zielony Ład https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/priorities-2019-2024/european-green-deal/energy-and-green-deal_pl
16. A Clean Planet for all. A European strategic long-term vision for a prosperous, modern, competitive and climate neutral economy https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A52018DC0773
17. Oficjalna strona RePoweEU: https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/priorities-2019-2024/european-green-deal/repowereu-affordable-secure-and-sustainable-energy-europe_en
18. ACER Security of EU electricity supply 2023 Report https://www.acer.europa.eu/sites/default/files/documents/Publications/Security_of_EU_electricity_supply_2023.pdf
19. Polska perspektywa: NIK, PEP2040, raporty Forum Energii.