Równowagi, instytucje, fałszywe przekonania. Wykład z filozofii ekonomii 3800-RIFP26-M
Celem wykładu jest podjęcie filozoficznego namysłu nad ekonomią nie tylko jako pewną nauką szczegółową, ale również jako pokrewną filozofii refleksją nad ludzkim działaniem i racjonalnością. Nie jest to próba opisania „z lotu ptaka” pewnych problemów ekonomii (choćby kwestii metodologicznych) i przedstawienia ich filozoficznej interpretacji, co raczej prześledzenia punktów stycznych obydwu dziedzin. Można więc powiedzieć, że zajęcia dotyczą w większym stopniu filozofii w ekonomii niż tradycyjnie rozumianej filozofii ekonomii, choć ta druga jak najbardziej też zajmie istotne miejsce. Podobnie jak w poprzedniej edycji zajęć, główny nacisk zostanie położony na kwestie blisko związane z teorią gier, czyli koncepcją przekonań, instrumentalnego działania i racjonalności o kluczowym znaczeniu we współczesnej ekonomii, mogącą również stanowić cenne narzędzie dla filozofów.
Bardziej szczegółowe tematy obejmą:
- wprowadzenie do teorii gier i jej filozoficzne interpretacje;
- interwencjonistyczne ujęcie przyczynowości, jako relacji możliwej do opisania wyłącznie na dostatecznie gruboziarnistym poziomie;
- modele samopotwierdzających się równowag i fałszywych przekonań, z naciskiem na modele grafów przyczynowych J. Pearla i R. Spieglera;
- problem Newcomba i dwie teorie działania;
- kwantowa teoria decyzji;
- modele nieinstrumentalnego działania, np. tak zwana Kantowska optymizacja / równowaga;
- racjonalność jako cecha systemowa;
- teoriogrowe rozumowania w filozofii, m.in. u Hume’a, Hobbesa czy Rawlsa.
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Efekty kształcenia
Nabyta wiedza:
- zna podstawowe pojęcia teorii gier oraz teorii decyzji: równowaga, strategia, przekonania (beliefs) oraz ich filozoficzne interpretacje;
- zna zastosowanie narzędzi teorii gier do analizy wybranych problemów filozoficznych;
- rozumie filozoficzne konsekwencje niektórych problemów teorii decyzji.
Nabyte umiejętności:
- umie krytycznie analizować argumentację filozoficzną;
- umie analizować problemy pojawiające się na styku teorii gier i teorii decyzji z problemami filozofii umysłu;
Nabyte kompetencje społeczne:
- jest otwarty na odbiegające od powszechnie przyjętych sposoby myślenia o świecie;
- umie poszukiwać nowych rozwiązań w kooperacji z innymi;
- potrafi życzliwie przyjmować argumenty innych.
Kryteria oceniania
Praca zaliczeniowa
Dopuszczalna liczba nieobecności podlegających usprawiedliwieniu : 2
Literatura
Barrett, J. (2020). Punishment and disagreement in the state of nature. Economics & Philosophy, 36(3), 334-354.
Bates, R., Greif, A., & Singh, S. (2002). Organizing violence. Journal of Conflict Resolution, 46(5), 599-628.
Braham, M., & Van Hees, M. (2020). Kantian kantian optimization. Erasmus Journal for Philosophy and Economics, 13(2), 30-42.
Busemeyer, J. (2012). Quantum Models of Cognition and Decision. Cambridge University Press.
Heilmann, C. (2022). The routledge handbook of the philosophy of economics. J. Reiss (Ed.). Routledge, Taylor & Francis Group.
Horgan, T. (1981). Counterfactuals and Newcomb's problem. The Journal of Philosophy, 78(6), 331-356.
Howe, R. E., & Roemer, J. E. (1981). Rawlsian Justice as the Core of a Game. The American Economic Review, 71(5), 880-895.
Melenovsky, C. M. (Ed.). (2022). The Routledge handbook of philosophy, politics, and economics (No. 302254). New York: Routledge.
Okasha, S. (2012). Social justice, genomic justice and the veil of ignorance: Harsanyi meets Mendel. Economics & Philosophy, 28(1), 43-71.
Pearl, J., Glymour, M., & Jewell, N. P. (2016). Causal inference in statistics: a primer. John Wiley & Sons.
Pourvand, K. (2025). State legitimacy and self-fulfilling dynamics. Economics & Philosophy, 1-24.
Price H., Corry, R. (Eds.). (2007). Causation, physics, and the constitution of reality: Russell's republic revisited. Clarendon Press.
Sher, I. (2020). Normative aspects of Kantian equilibrium. Erasmus Journal for Philosophy and Economics, 13(2), 43-84.
Spiegler, R. (2016). Bayesian networks and boundedly rational expectations. The Quarterly Journal of Economics, 131(3), 1243-1290.
Vanderschraaf, P. (1998). The informal game theory in Hume's account of convention. Economics & Philosophy, 14(2), 215-247.
Załuski, W. (2003). The concept of Kantian rationality and game theory. In Epistemology and Ontology: IVR-Symposium Lund (pp. 185-195).
Uwagi
|
W cyklu 2026Z:
Pierwsze zajęcia 7 października, ostatnie 2 grudnia. |