Platońskie i arystotelesowskie modele filozofii i filozofowania 3800-NZ-F2-26
Wykład:
Podczas wykładów zostaną omówione nominalne i realne modele filozoficzne, zaproponowane przez Platona i Arystotelesa. Będzie to zatem przedstawienie i analiza zbiorów aksjomatów, założeń lub dyrektyw heurystycznych ich zdaniem umożliwiających sformułowanie problemów, wskazujących na nieodzowne strategie i niezbędne lub przydatne metody poszukiwania ich rozstrzygania oraz style ich konceptualizacji. Będzie to także identyfikacja i analiza przedmiotów spełniających te założenia oraz rozpoznanie stosownych dla nich dziedzin. Ponadto zostaną skomentowane wybrane krytyczne recepcje ich myśli, które występowały w dziejach myśli filozoficznej, a które niejednokrotnie zapoczątkowały odmienne doktryny czy teorie.
Ćwiczenia:
Podczas zajęć studenci zapoznają się z tekstami reprezentatywnymi dla metafizycznych, teoriopoznawczych lub metodologicznych poglądów Platona i Arystotelesa oraz ich ważnych z perspektywy historyczno-filozoficznej lub istotnych z perspektywy filozoficznej kontynuatorów czy krytyków. M. in. będą omawiane następujące zagadnienia: Platońska teoria wiedzy i teoria idei; Arystotelesowa teoria wiedzy, teoria poznania oraz koncepcja substancji; neoplatońska wizja rzeczywistości.
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Nabyta wiedza:
Student zna koncepcje klasycznych filozofów i stojące za nimi argumenty na podstawie samodzielnej lektury ich pism.
Nabyte umiejętności:
Student umie wziąć udział w merytorycznej dyskusji dotyczącej problematyki metafizycznej;
sprawnie referuje poglądy danego autora oraz potrafi skonfrontować poglądy różnych filozofów;
precyzyjnie formułuje problemy filozoficzne i krytycznie je komentuje.
Nabyte kompetencje społeczne:
Student ma pogłębioną świadomość znaczenia refleksji metafizycznej dla sfery kulturowej i społecznej;
potrafi respektować reguły naukowej dyskusji.
Kryteria oceniania
Wykład: egzamin ustny. Podczas egzaminu sprawdzana jest znajomość poglądów autorów omawianych w trakcie zajęć oraz rozumienie problemów, jakie wynikają z ich zapatrywań.
Ćwiczenia: wygłoszenie referatu lub napisanie pracy.
Dopuszczalna liczba nieobecności podlegających usprawiedliwieniu: 2 w semestrze
Literatura
Wykład:
Aristotle Transformed: the Ancient Commentators and their Influence, ed. R. Sorabji, London 1990.
K. Albert, Studia o historii filozofii, Warszawa 2006.
S. Blandzi, Platoński projekt filozofii pierwszej, Warszawa 2002.
B. Dembiński, Teoria idei, Katowice 1999.
L. Elders, The Metaphysics of Being of St. Thomas Aquinas in Historical Perspective, Leiden 1993.
E. Gilson, Byt i istota, Warszawa 1963.
J. Gracia, Individuality: an essay on the foundations of metaphysics, New York 1988.
A.W. Nightingale, Spectacles of Truth in Classical Greek Philosophy, Cambridge 2004.
G. Reale, Historia filozofii starożytnej, t. I-V, Lublin 1999-2002.
L.M. de Rijk. Aristotle semantics and ontology, Leiden-Boston-Köln 2002.
R. Sorabji, Time, creation and the continuum, New York 1983.
F. van Steenberghen, Filozofia w wieku XIII, Lublin 2005.
P. Weiss, Modes of being.
Ćwiczenia:
1. Platon, Parmenides.
2. Platon, Sofista.
3. Platon, Fileb.
4. Platon, Teajtet.
5. Arystoteles, Analityki wtóre.
6. Arystoteles, Kategorie.
7. Plotyn, Enneady.
8. Proklos, Elementy teologii.
9. Księga o przyczynach.
10. Awicenna, Metafizyka.
11. Tomasz z Akwinu, O bycie i istocie.
12. Tomasz z Akwinu, Summa contra gentiles.
13. Tomasz z Akwinu, Kwestie dyskutowane o prawdzie.
14. Ingarden, Spór o istnienie świata.
15. N. Hartmann, Wprowadzenie do filozofii.
16. N. Hartmann, Nowe drogi ontologii.
17. N. Hartmann, Zarys metafizyki poznania