Spotkania Starego i Nowego Świata 3700-KSM-SSNS-KON-ES
Konwersatorium przeznaczone jest dla studentów (w tym doktorantów) zainteresowanych problematyką kultury, historii i dziedzictwa Ameryki Łacińskiej. Celem zajęć jest rozwijanie wiedzy uczestników na temat krajów latynoamerykańskich z perspektywy różnych dyscyplin humanistycznych i społecznych, w szczególności archeologii, antropologii, etnohistorii, historii sztuki oraz badań nad dziedzictwem kulturowym i komunikacją międzykulturową.
W trakcie zajęć omawiane będą zagadnienia dotyczące zarówno obszaru Andów Środkowych, jak i Ameryki Środkowej, ze szczególnym uwzględnieniem procesów kształtowania się kultur iberoamerykańskich oraz spotkania Starego i Nowego Świata w perspektywie europejskiej i rdzennych społeczności obu Ameryk. Analizowane będą m.in. kwestie związane z obrazem ludności tubylczej i jej kultury, systemami wierzeń, obrzędowością, sztuką, organizacją społeczną oraz przemianami zachodzącymi od czasów prekolumbijskich po okres kolonialny i współczesny. Istotnym elementem zajęć będzie także refleksja nad relacjami międzykulturowymi, pamięcią społeczną, tożsamością kulturową i płciową oraz współczesnymi debatami dotyczącymi ochrony, reinterpretacji i reprezentacji dziedzictwa kulturowego w Ameryce Łacińskiej.
Podczas konwersatorium uczestnicy będą pracować z różnorodnymi materiałami źródłowymi, obejmującymi teksty naukowe, kroniki historyczne, źródła ikonograficzne, materiały audiowizualne oraz przykłady współczesnych projektów badawczych i muzealnych. Zajęcia mają charakter fakultatywny i stanowią przedmiot komplementarny wobec cyklu wykładów „Historia kultury iberoamerykańskiej”. Prowadzone są w języku polskim.
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Założenia (opisowo)
Efekty uczenia się
Po ukończeniu konwersatorium student:
Wiedza
- posiada podstawową wiedzę dotyczącą kultury iberoamerykańskiej oraz procesów historycznych związanych ze spotkaniem kultur Starego i Nowego Świata;
- zna podstawowe zagadnienia związane z kulturami prekolumbijskimi Ameryki Środkowej i Andów;
- zna wybrane źródła i opracowania dotyczące historii i kultury Ameryki Łacińskiej.
Umiejętności
- potrafi analizować i interpretować podstawowe teksty dotyczące kultury iberoamerykańskiej;
- potrafi wykorzystać zdobytą wiedzę do interpretacji wybranych zjawisk kulturowych i społecznych Ameryki Łacińskiej;
- potrafi formułować własne opinie oraz uczestniczyć w dyskusji dotyczącej zagadnień związanych z kulturą iberoamerykańską;
- rozwija umiejętność krytycznej analizy źródeł i opracowań naukowych.
Kompetencje społeczne
- jest gotów do aktywnego uczestnictwa w dyskusji i pracy w grupie;
- wykazuje otwartość wobec różnorodności kulturowej i odmiennych perspektyw interpretacyjnych;
- rozumie znaczenie dialogu międzykulturowego oraz ochrony dziedzictwa kulturowego.
- wykazuje otwartość wobec odmiennych tradycji kulturowych i perspektyw badawczych;
- rozumie znaczenie dialogu międzykulturowego oraz ochrony dziedzictwa kulturowego.
Kryteria oceniania
Zajęcia zaliczane będą na podstawie listy obecności, przygotowania do zajęć oraz stopnia aktywnego udziału w zajęciach. Dopuszcza się 2 nieobecności w semestrze.
Zajęcia zaliczane będą na podstawie listy obecności oraz końcowego zaliczenia ustnego.
Literatura
Teksty analizowane podczas zajęć będą każdorazowo udostępniane studentom przed zajęciami.
Literatura uzupełaniająca:
Martín Caparrós, Ñamérica: A Journey through Latin America, translated by Katherine Silver, Penguin Press, New York 2023.
Marcin Florian Gawrycki, Dzieje kultury latynoamerykańskiej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2009.
Marta Kania, Historia Peru. Dzieje niepodległej republiki, Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, Kraków 2023.
Olko, Justyna. Meksyk przed konkwistą. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy (PIW), 2023.
Tomasz Pindel, Śmierć i inni święci. Ameryka Łacińska i jej wierzenia, Wydawnictwo W.A.B. 2025.
Maria Rostworowski, Historia państwa Inków, tłum. Miłosz Giersz, Patrycja Prządka, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1997.
Silverman, Helaine; Isbell, William H. (eds.). Handbook of South American Archaeology. New York: Springer, 2008.
Jan Szemiński, Mariusz Ziółkowski, Mity, rytuały i polityka Inków, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 2006.
Camilla Townsend, Piąte słońce. Nowa historia Azteków, tłum. Bartłomiej Pietrzyk, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2023.
Jarosław Źrałka, Majowie. Na tropie wielkiej cywilizacji Ameryki Środkowej, Bo.wiem, 2026.