SEM LIC: "Co się dzieje między ludźmi?" - analiza relacji interpersonalnych, więzi i komunikacji społecznej z perspektywy jakościowej 3500-SEMLIC-ARI
Głównym tematem seminarium licencjackiego będzie analiza relacji interpersonalnych, więzi i komunikacji społecznej z perspektywy jakościowej. Szczególną uwagę poświęcimy przemianom sfery życia prywatnego we współczesnej Polsce.
W szczególności proponuję następujące zagadnienia:
– przemiany w sferze życia rodzinnego i intymności;
– przemiany obyczajowości;
– przemiany w sferze komunikacji społecznej.
Będziemy pracować przede wszystkim z jakościowymi metodami i technikami badawczymi. Na seminarium zapraszam jednak także osoby zainteresowane podejściem ilościowym, o ile ich projekty mieszczą się w obszarze tematycznym zajęć.
Celem zajęć w pierwszym semestrze będzie zapoznanie osób studiujących z interesującymi projektami badawczymi dotyczącymi przemian relacji interpersonalnych, więzi i komunikacji społecznej, realizowanymi współcześnie w Polsce. Ma to ułatwić wybór tematyki pracy licencjackiej oraz wspierać rozwój warsztatu socjologicznego, tak aby osoby uczestniczące w seminarium potrafiły zaplanować i zrealizować badanie poprawne metodologicznie, a następnie kompetentnie i przekonująco opisać jego wyniki.
W pierwszym semestrze będziemy również omawiać zasady dyplomowania obowiązujące na Wydziale Socjologii, kryteria oceny prac oraz kwestie etyczne związane z planowaniem i prowadzeniem badań. Ważnym elementem pracy będzie przygotowanie fragmentu rozprawy licencjackiej (jednego rozdziału), a także rozwijanie umiejętności krytycznej oceny pomysłów badawczych i tekstów przygotowanych przez inne osoby oraz uczenie się przyjmowania krytycznych uwag do własnych pomysłów i tekstów.
W drugim semestrze będziemy pracować nad narzędziami badawczymi przygotowywanymi przez osoby studiujące i wykorzystywanymi w realizowanych przez nie badaniach, a także nad kolejnymi wersjami rozdziałów prac licencjackich. Celem tej części seminarium będzie dopracowywanie narzędzi badawczych oraz finalizacja prac nad rozprawami. Na zakończenie kursu osoby studiujące będą miały możliwość zaprezentowania wyników swoich badań.
Ważnym elementem seminarium w czasie całego roku akademickiego będzie wzajemne wspieranie się osób studiujących oraz wsparcie ze strony prowadzącej w procesie badawczym i w pracy nad licencjatem.
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Efekty kształcenia
W_01 Zna teorie i badania dotyczące mediów i komunikacji w perspektywie socjologicznej i antropologicznej
U_01 Potrafi zaplanować temat pracy licencjackiej i opracować jej strukturę
U_02 Umie dobrać i zastosować metody badawcze do analizy mediów i komunikacji
U_03 Analizuje teksty teoretyczne i empiryczne dotyczące komunikacji i wykorzystuje je w pracy naukowej
K_01 Współpracuje w grupie przy przygotowywaniu prezentacji i wspólnych projektów
K_02 Prezentuje i broni własnych interpretacji w dyskusjach akademickich
Kryteria oceniania
Zasady zaliczenia:
aktywne uczestnictwo, przygotowywanie się do zajęć, przygotowywanie referatów;
w I semestrze napisanie co najmniej jednego (pozytywnie ocenionego) rozdziału pracy licencjackiej;
w II semestrze przygotowanie narzędzia badawczego, które zostanie omówione na zajęciach oraz przedstawienie wniosków ze swojego badania.
Dopuszczalna liczba nieobecności podlegających usprawiedliwieniu: 2 w czasie jednego semestru
Korzystanie z narzędzi generatywnej sztucznej inteligencji, takich jak ChatGPT, jest dozwolone w przypadku wybranych zadań kursowych/zaliczeniowych. Domyślnie korzystanie z takich narzędzi jest zabronione, chyba że wyraźnie zaznaczono inaczej. Każde użycie musi zostać odpowiednio opisane i/lub zacytowane. Studenci/tki ponoszą odpowiedzialność za wszystkie treści wygenerowane z użyciem narzędzi AI.
Literatura
Literatury (uwaga: lista lektur może być modyfikowana w zależności od zainteresowań naukowych osób studiujących):
Marek Krajewski (2013), „Są w życiu rzeczy ...” Szkice z socjologii przedmiotów, Fundacja Bęc Zmiana, Warszawa
Katarzyna Kalinowska (2018), Praktyki flirtu i podrywu. Wydawnictwo Naukowe UMK
Krzysztof Konecki (2016). O socjologii jakościowej (w:) ROCZNIKI NAUK SPOŁECZNYCH. Tom 8 (44), numer 4–2016]
Przemysław Nosal (2023), Sportowe zakłady bukmacherskie. Praktyka grania. UAM. Wydawnictwa Naukowe
Maja Sawicka, Metody jakościowe i etnograficzne w analizie procesów konstruowania rzeczywistości społecznej w interakcjach cyfrowych. Studia Socjologiczne 3/2025
Małgorzata Sikorska (2018), „Teorie praktyk jako alternatywa dla badań w obszarze socjologii rodziny” (w:) Kultura i Społeczeństwo, 2018/2
Steinar Kvale (2010) rozdziały: Planowanie badań z wykorzystaniem techniki wywiadu; Prowadzenie wywiadu (w:) Prowadzenie wywiadów [książka jest dostępna przez iBook libra, przez BUW]
Urbańska Sylwia (2015) Matka Polka na odległość. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK
Weronika Żybura, „Jak można sobie zrobić coś takiego?” Podział „my-oni” w antynatalistycznych grupach na Facebooku. Studia Socjologiczne 4/2026