Teoria i metody pracy socjalnej 3401-1S1MPS12
Wykład:
1.Podstawowe pojęcia, zakres przedmiotu,
Co rozumiemy pod pojęciem ‘praca socjalna’?
Co oznacza pojęcie ‘teoria’?
Jaki jest zakres pojęcia ‘teoria pracy socjalnej’?
Jak rozumieć pojęcie ‘metody pracy socjalnej’?
2.Etapy rozwoju teoretycznych podstaw pracy socjalnej.
Poszukiwania tożsamości teoretycznej
Współczesny kontekst teoretyczny pracy socjalnej
Pedagogika społeczna jako podstawa teoretyczna pracy socjalnej
Od monokazualnych teorii nauk społecznych do eklektyzmu teoretycznego w pracy socjalnej
3.‘Teoria świata klientów’ – podejście systemowe
Podstawowe założenia,
Podstawowe pojęcia,
Pojęcie systemów społecznych i ich funkcje.
4.‘Teoria praktyki’ – procedura rozwiązywania problemów
Wiedza o zjawisku problemu
Wykorzystanie zjawiska problemów w pracy socjalnej
Główne techniki usprawniające rozwiązywanie problemów w pracy socjalnej
5.Tradycyjne metody pracy socjalnej i ich ograniczenia we współczesnej praktyce
Metoda indywidualnych przypadków
Metoda pracy grupowej
Metoda środowiskowa
Zwiększanie szans skuteczności metod
6.Modele interwencji w pracy socjalnej
Pojęcie modeli, ich funkcje w teorii i praktyce
Przykłady modeli
Problem doboru modeli pracy socjalnej w praktyce
Przegląd wybranych modeli
7.Podejścia aktywizujące klientów pracy socjalnej
Budzenie sił ludzkich według Radlińskiej
Empowerment
Stowarzyszenie
8.Teoria pracy socjalnej z ofiarami katastrof
Katastrofa jako zjawisko psychospołeczne
Metody pracy socjalnej w katastrofach
Rodzaj przedmiotu
Założenia (opisowo)
Efekty kształcenia
Student zdobędzie wiedzę o teoretycznych podstawach pracy socjalnej i umiejętności identyfikowania użyteczności metod pracy socjalnej w odniesieniu do potrzeb klientów/użytkowników usług pracy socjalnej.
Kryteria oceniania
Metody: 1. Krótka nota (90 wierszy) dotycząca wylosowanej pozycji z literatury zalecanej. 2. Egzamin pisemny: odpowiedź na 2 pytania dotyczące wylosowanych tematów wykładu. Kryteria oceniania: poprawne zrelacjonowanie kluczowych informacji dostarczonych na wykładzie i w literaturze. Łączna ocena stanowi średnią ocen z zadania 1 i 2.
Literatura
Literatura wymagana
1.Dubois B., Miley K., Praca socjalna, „Śląsk", Katowice 1999, tom 1 i 2.
2.Garvin C., Seabury B., Działania interpersonalne w pracy socjalnej. Procesy i procedury, 2 tomy, Biblioteka Pracownika Socjalnego, „Śląsk” Katowice 1998.
3.Pilch T., Lepalczyk I. (red.), Pedagogika społeczna, wyd. II, Wydawnictwo „Żak", Warszawa 1995: Lalak D., Teoretyczny i praktyczny sens metody indywidualnych przypadków; Szmagalski J., Metoda grupowa w pracy socjalnej; Pilch T., Metoda organizowania środowiska.
4.Szmagalski J., Praca socjalna w sytuacjach katastrof i klęsk żywiołowych, Praca Socjalna 1/1997
5.Szmagalski J., Teoria pracy socjalnej a ideologia i polityka społeczna. Przykład amerykański. Warszawa, Wyd. UW 1994, Wydawnictwo „Żak" 1996.
6.Szmagalski J., Metody pracy socjalnej w kontekście funkcji prakseologicznej pedagogiki społecznej, w: Marynowicz-Hetka E., Pedagogika społeczna. Podręcznik akademicki, Tom I. PWN, Warszawa 2009, s. 410-414.
7.Wódz K., Praca socjalna w środowisku zamieszkania, Biblioteka Pracownika Socjalnego „Śląsk", Katowice 1998.
Literatura zalecana
Uwaga, poniższa lista będzie aktualizowana aż do czasu rozpoczęcia zajęć o najnowsze pozycje dotyczące modeli pracy socjalnej.
1.Aldgate J., Teoria przywiązania Bowlby’ego i jej zastosowanie w pracy socjalnej, w: Lishman J., Podręcznik teorii dla nauczycieli praktyki w pracy socjalnej, „Śląsk’, Katowice 1998
2.Dryden W., Scott M., Krótkie, strukturalizowane podejście do praktyki prowadzenia pracy socjalnej: perspektywa poznawczo-behawioralna, w: Lishman J., Podręcznik teorii dla nauczycieli praktyki w pracy socjalnej, j.w.
3.Gulczyńska A., Model radykalnej pracy socjalnej – analiza na podstawie badań nad procesami wrastania społecznego nastoletniej młodzieży w wielkomiejskim środowisku, w: Marynowicz-Hetka E., Pedagogika społeczna. Podręcznik akademicki, Tom I, PWN, Warszawa 2009, s. 397-410.
4.Iwaniec D., Sneddon H., Interwencja w przypadkach emocjonalnego krzywdzenia dzieci i nieorganicznego zaburzenia rozwoju, w: Iwaniec D., Szmagalski J. (red.), Zaburzenia rozwojowe dzieci krzywdzonych emocjonalnie. Rozpoznanie i interwencja psychospołeczna w doświadczeniach brytyjskich i polskich, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2002
5.Leśniak E., Dobrzyńska-Mesterhazy A., Rodziny w kryzysie: diagnoza i interwencja kryzysowa, w: Badura-Madej W., Wybrane zagadnienia interwencji kryzysowej, „Śląsk”, Katowice 1999.
6.Marsh P., Działania praktyczne skoncentrowane na zadaniach, w: Lishman J., Podręcznik teorii dla nauczycieli praktyki w pracy socjalnej, j.w.
7.O’Hagan K., Interwencja kryzysowa w pracy socjalnej, w: Lishman J., Podręcznik teorii dla nauczycieli praktyki w pracy socjalnej, j.w.