Wstęp do prawoznawstwa 3401-1KR-1WDPd

Celem prowadzonych zajęć jest zapoznanie studenta z siatką pojęciową prawoznawstwa oraz metodami tworzenia, interpretacji i stosowania prawa wypracowanymi w zachodniej kulturze prawnej, teoriami interpretacji prawniczej (metodami wykładni prawa), podstawowymi pojęciami teorii prawa - takimi jak norma, norma sankcjonowana i sankcjonująca, język prawny i język prawniczy, akt normatywny, ustawa etc. obejmuje również wprowadzenie do głównych gałęzi prawa RP (prawa konstytucyjnego, karnego materialnego, procesowego, wykonawczego) ze szczególnym naciskiem na tworzenie, interpretowanie i stosowanie tej gałęzi prawa, która ma doniosłe znaczenie dla osoby kształtącej się na kierunku Kryminologia, tj. prawa karnego (prawa karnego materialnego, procesowego, wykonawczego). W trakcie kursu studenci zapoznają się podstawowymi instytucjami prawa materialnego i procesowego karnego.

Normy postępowania (pojęcie, obowiązywanie norm prawnych, norma prawa a prawo i przepis)
Powstawanie prawa (formy powstawania prawa, proces legislacyjny, zasady prawidłowej techniki legislacyjnej, problem ustawy o tworzeniu prawa, zagadnienie racjonalnego tworzenia prawa – koncepcje racjonalnego ustawodawcy)
Rodzaje aktów normatywnych (pojęcie i struktura aktu normatywnego, rola preambuły aktu normatywnego, ustawa zasadnicza, ustawy, akty o mocy ustawy, akty wykonawcze i inne akty podustawowe, akty powszechnie obowiązujące a akty wewnętrzne, umowy międzynarodowe, kodeks jako szczególna forma aktu normatywnego, koncepcja ley orgánica)
Rodzaje źródeł prawa (prawo stanowione, precedens, zwyczaj i prawo zwyczajowe, praktyka prawnicza)
Obowiązywanie prawa (pojęcie obowiązywania prawa, wejście aktu normatywnego w życie, eliminowanie aktów normatywnych z systemu, terytorialny, podmiotowy i czasowy aspekt, derogacja i reguły derogacyjne, desuetudo, kolizje pomiędzy różnymi typami norm)
Język prawa (język prawny i język prawniczy, rodzaje przepisów prawnych)
Wykładnia przepisów prawnych (pojęcie wykładni, zadania wykładni, rodzaje dyrektyw wykładni, wykładnia prawa a stosowanie analogii w praktyce interpretacyjnej, interpretacja prawnicza jako szczególny rodzaj interpretacji tekstu, teorie wykładni prawa, spójność i zupełność systemu prawa jako punkty odniesienia dla prowadzenia wykładni, spór o prawotwórczą rolę sądów w systemie prawa stanowionego na przykładzie RP)
Realizowanie i przestrzeganie prawa (czynniki wpływające na przestrzeganie normy: aprobata normy, obawa przed sankcją, rodzaje sankcji)
Stosowanie prawa (pojęcie stosowania prawa, sądowy i administracyjny model stosowania prawa, dyskrecjonalność sędziowska i uznanie administracyjne)
Państwo prawa i wymiar sprawiedliwości (historia pojęcia państwa prawa i współczesna postać tej koncepcji, zasady składające się na treść państwa prawa na przykładzie Konstytucji RP, instytucjonalne gwarancje państwa prawa)
Znajomość prawa (ogłoszenie aktu normatywnego, pojęcie promulgacji dzienniki urzędowe/publikacyjne, fikcja powszechnej i absolutnej znajomości prawa - zasada ignorantia iuris nocet)
Ustalanie faktów w procesie stosowania prawa (poznanie naukowe a poznanie w procesie stosowania prawa; przedmiot postępowania dowodowego; ciężar dowodu, domniemania prawne, źródła ustaleń, zasad oceny dowodów)
Prawo karne jako szczególny problem teorii prawa (szczególne zagadnienia związani z tworzeniem i stosowaniem prawa z obszaru odpowiedzialności represyjnej: zasady tworzenia prawa karnego, styk prawa karnego i prawa konstytucyjnego, ultima ratio prawa karnego, in dubio pro libertate, problematyka stosowania analogii i zakazu analogii na gruncie prawa karnego, znaczenie aktów podustawowych/wykonawczych na gruncie prawa karnego)

Nakład pracy osoby studiującej:
- godziny zorganizowane – 30
- przygotowania do egzaminu – 20
Razem: 50 godz.