Najnowsze badania nad dziejami, kulturą i religią Ameryki Łacińskiej I 3305-NBKAL1-1U
Celem kursu jest zapoznanie słuchaczy z najnowszymi wynikami badań światowych nad dziejami i kulturą (w tym religiami) Ameryki Łacińskiej. Tematyka zajęć obejmuje zagadnienia z zakresu historii, kultury i religii rdzennych społeczności Ameryki Łacińskiej, śledząc ich ewolucję, transformację i przetrwanie w epoce prekolonialnej, kolonialnej i współczesnej. Omawiane zagadnienia należą do następujących bloków tematycznych: badanie i krytyczna analiza źródeł historycznych, ostatnie odkrycia archeologiczne, unikalne rdzenne amerykańskie zjawiska kulturowe, zmiana i ciągłość rdzennej religii i kultury.
Metody pracy: wprowadzenie tematu przez wykładowcę, dyskusja, praca w grupach, analiza tekstów źródłowych (zarówno alfabetycznych, jak i kodeksów), miniprojekty, jedna praca pisemna w semestrze.
Wszystkie materiały do zajęć są przekazywane przez prowadzącego za pomocą platformy Google Classroom.
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Założenia (opisowo)
Efekty kształcenia
Student zna i rozumie specyfikę przedmiotową i metodologiczną właściwą dla badań nad dziejami i kulturą (w tym religiami) Ameryki Łacińskiej; terminologię z zakresu badań nad historią i kulturą Ameryki Łacińskiej na poziomie rozszerzonym; powiązania badań nad dziejami i kulturą (w tym religiami) Ameryki Łacińskiej z innymi dziedzinami nauk humanistycznych i społecznych; podstawowe pojęcia i zasady z zakresu ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego oraz konieczność zarządzania zasobami własności intelektualnej w badaniach nad historią i kulturą (w tym religiami) Ameryki Łacińskiej; zjawiska naukowe i kulturalne w krajach Ameryki Łacińskiej, a zwłaszcza ma pogłębioną wiedzę o powiązaniach nowych badań i trendów z zakresu badań nad dziejami i kulturą (w tym religiami) Ameryki Łacińskiej z innymi dyskursami humanistycznymi;
terminologię, teorię i metodologię z zakresu badań nad dziejami i kulturą (w tym religiami) Ameryki Łacińskiej; współczesne dokonania ośrodków i szkół badawczych, obejmujące wybrane zagadnienia z badań nad dziejami i kulturą (w tym religiami) Ameryki Łacińskiej (K_W01; K_W02; K_W03; K_W04; K_W05; K_W06)
Student potrafi wykorzystać nabyte umiejętności badawcze, obejmujące krytyczną analizę wytworów kultury, źródeł historycznych i zjawisk społecznych krajów Ameryki Łacińskiej, syntezę różnych idei i poglądów, dobór metod i konstruowanie narzędzi badawczych, opracowanie i prezentację wyników, pozwalające na oryginalne rozwiązywanie złożonych problemów w zakresie badań nad dziejami i kulturą Ameryki Łacińskiej; samodzielnie zdobywać wiedzę na temat historii i kultury Ameryki Łacińskiej i poszerzać umiejętności badawcze w tym zakresie; wykorzystać nabyte umiejętności językowe w zakresie rozumienia i tworzenia tekstów ustnych i pisemnych z wykorzystaniem terminologii fachowej odnoszącej się do historii i kultury Ameryki Łacińskiej
(K_U01; K_U02; K_U03)
Student jest gotowy do współdziałania w grupie, przyjmując w niej różne role
(K_K01)
Kryteria oceniania
Warunkiem zaliczenia zajęć jest:
- obecność na zajęciach (dopuszczalne max. 2 nieobecności nieusprawiedliwione)
- aktywny udział studenta w zajęciach i w dyskusjach opierających się na wcześniejszej lekturze tekstów źródłowych oraz tekstów analitycznych
- zaliczenie egzaminu pisemnego
Literatura
Przykładowa literatura
Fragmenty wybranych tekstów źródłowych:
Anales de Cuauhtitlan (1998) w: History and Mythology of the Aztecs. The Codex Chimalpopoca. Ed. J, Bierhorst. Tuscon: University of Arizona Press
Arzápalo Marín, Ramón, ed. El ritual de los Bacabes. 2a ed. Mérida: UNAM / UADY / Ayuntamiento de Mérida, 2007.
Cantares Mexicanos. n.d. Biblioteca Nacional de México, Mexico City, MS 1628bis.
Códice Borgia (s. f.) Original de la Biblioteca Apostólica Vaticana, núm. cat. Borg. Mess. 1.
Códice Boturini: Tira de la Peregrinación. Digital facsimile. Instituto
Nacional de Antropología e Historia, Mexico City.
Códice Fejérváry-Mayer. Digital facsimile. Graz – México, ADEVA –FCE – Sociedad Estatal Quinto Centenario
Códice Vaticano A (s. f.) Original de la Biblioteca Apostólica Vaticana, núm. cat. Vat. Lat. 3738.
Códice Mendoza (1997) The Essential Codex Mendoza, ed. F. Berdan y P.R. Anawalt, 4 v., Berkeley-Los Ángeles-Londres, University of California Press.
Códice Xolotl (1981 [1951]), Ed. Charles Dibble. México, IIH-UNAM.
Histoire du Mechique (2002), Ed. Rafael Tena Martínez, México, CONACULTA
Popol Vuh (2013) Popol Vuh. Herramientas para un estudio crítico del texto k’iche’, traducción al español, notas gramaticales y vocabulario de Michela Elisa Craveri, México, IIF-UNAM
Ruiz de Alarcón, Hernando de. 1629. Tratado de las supersticiones y costumbres gentilicias que hoy viven entre los indios naturales de esta Nueva España. Biblioteca Nacional de España, Madrid, Spain, MS 3160.
Sahagún, fray Bernardino de (1989) Historia general de las Cosas de Nueva España, ed. de Josefina García Quintana y Alfredo López Austin, 2 vols. México, CONACULTA – Alianza Editorial Mexicana
Opracowania:
Anders, Ferdinand; Jansen, Maarten; Reyes García, Luis. 1996. Religión, costumbres e historia de los antiguos mexicanos. Libro explicativo del llamado Códice Vaticano A. México: FCE / ADEVA (fragmenty).
De la Torre, Renée. “Tensiones entre el esencialismo azteca y el universalismo New Age a partir del estudio de las danzas ‘conchero-aztecas’.” Ciencias Sociales y Religión / Ciências Sociais e Religião 9, no. 9 (2007): 143–166.
Estrada Peña, Canek. “Todo tiene su nawal: apuntes sobre las entidades sagradas de los k’iche’.” In Entidades sagradas del universo maya, edited by A. Rafael Flores Hernández, 217–234. México: Palabra de Clío
Knab, Timothy J. 1991. “Geografía del inframundo.” Estudios de Cultura Náhuatl 21: 31–57.
Navarrete Linares, Federico. 2004. “¿Dónde queda el pasado? Reflexiones sobre los cronotopos históricos.” W: El historiador frente a la historia: El Tiempo en Mesoamérica, ed. V. Guedea, 29–52. Mexico City:: IIH, UNAM.
Navarrete Linares, Federico. 2011. Los orígenes de los pueblos indígenas del Valle de México: Los altépetl y sus historias. Mexico City: IIH, UNAM (wybrane fragmenty).
Szoblik, K.; Kubiak, E. 2018. “Los códices mesoamericanos como objetos del mestizaje cultural en las obras europeas del siglo XVII”, W Códices y cultura indígena en México. Homenaje a Alfonso Lacadena García-Gallo, Eds. J.J. Batalla Rosado, J.L. de Rojas, L. Pérez Lugones. Distinta Tinta, Madrid, 377-410.