Język portugalski w tłumaczeniach 3305-JPT-01
W trakcie zajęć analizowane będą teksty pochodzące z języka portgalskiego (brazylijskiego) w celu określenia ich podstawowej charakterystyki oraz możliwości przekładu na język polski, a także wyboru odpowiednich dla danego tekstu strategii translatorskich.
Analizowane będą teksty różnego rodzaju: kroniki, krótkie prozy i dzieła audiowizualne (popcultura) – takie jak fragmenty seriali, reklam lub gier komputerowych. Studenci będą mogli zaobserwować jakie elementy współtworzą dane dzieło (np. elementy metryczne, graficzne, foniczne, stylistyczne, itd.) i ocenić czy obecność lub nieobecność pewnego z tych elementów stanowi problem tłumaczeniowy, a jeśli tak - jakiego rodzaju jest to problem i jakie sytrategie tłumaczeniowe przyjąc celem rozwiązania go.
Studenci podejmą także próbę wstępnego przetłumaczenia omawianych tekstów, zaś na koniec semestru dokonają pisemnego przekładu tekstu własnego wyboru.
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Założenia (opisowo)
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Wiedza: Absolwent zna i rozumie
K_W01- w sposób pogłębiony specyfikę językoznawstwa na tle dziedziny nauk humanistycznych oraz masowej komunikacji medialnej.
K_W02 w sposób pogłębiony tendencje rozwoju badań językoznawczych w ramach filologii angielskiej oraz teorii przekładu.
K_W04, w sposób pogłębiony zasady projektowania badań, a w szczególności stosowania metod i narzędzi w formułowaniu problemów badawczych i testowaniu hipotez.
K_W05 pojęcia i zasady z zakresu ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego: kariera tłumacza niewidzialność tłumacza/ scenarzysty
K_W06 ekonomiczne, prawne i etyczne i inne uwarunkowania różnych rodzajów działalności zawodowej, związanej z kierunkiem studiów; przeanalizowanie wiele przykładów "case studies", takich jak międzynarodowe kampanie reklamowe, czy tłumaczenia scenariuszy filmowych.
Umiejętności: Absolwent potrafi
K_U01 posługiwać się zaawansowaną terminologią i aparatem pojęciowym z zakresu literaturoznawstwa i kulturoznawstwa oraz translatoryki.
K_U02 w sposób pogłębiony posługiwać się metodologią badań językoznawczych w ramach filologii angielskiej, z poszanowaniem norm etyki naukowej i prawa autorskiego (teoria polysystemu; normy etyczne Chestermana)
K_U03 wykorzystać zdobytą wiedzę do opisania i rozwiązania problemu oraz wykonania projektów naukowych oraz medialnych, dotyczących tematyki z zakresu dyscypliny
K_U04 w sposób pogłębiony analizować i syntetyzować treści i zjawiska językowe, literackie i kulturowe w kontekście społecznym, historycznym i medialnych.
K_U05 rozpoznawać różnice pomiędzy alternatywnymi podejściami metodologicznymi stosowanymi w danej dyscyplinie; szczególnie w odniesieniu do krytycznego odbioru utworów przetłumaczonych lub zaadaptowanych.
K_U06 samodzielnie wyszukiwać informacje w różnych źródłach i oceniać ich przydatność do pracy badawczej; zwłaszcza pod kątem formy, oraz prawidłowego doboru źródeł.
K_U07 korzystać z nowoczesnych technologii w procesie zdobywania wiedzy oraz porozumiewać się (np. z osobami prowadzącymi wykłady, konsultacje, szkolenia, itp. oraz współuczestnikami zajęć i projektów) z wykorzystaniem różnych kanałów i technik komunikacyjnych: pracować nad sposobami opracowania tematu prezentacji, zbieraniem informacji, umiejętnością zawężania tematu do kluczowych zagadnie.
K_U09 przedstawić zdobytą wiedzę w sposób spójny, precyzyjny i poprawny językowo, posługując się językiem angielskim na poziomie C2 (prezentacje) według Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego, dobierając odpowiednio formy wypowiedzi do sytuacji komunikacyjnej, oraz komunikować się z innymi, zróżnicowanym kręgami odbiorców (kompetencje mediacyjne)
K_U011 projektować własną ścieżkę rozwoju
Kompetencje społeczne: Absolwent jest gotów do
K_K02 kształcenia ustawicznego, rozwoju osobistego i zawodowego wykorzystując wiedzę i umiejętności uzyskane w trakcie studiów; teoria i praktyka przekładu.
K_K03 wzięcia odpowiedzialności za pracę własną i poszanowania pracy innych, dbając o przestrzeganie zasad etyki zawodowej, rozwijanie etosu zawodu oraz zasad i norm etycznych w nauce w odniesieniu do dyscyplin reprezentowanych w programie kształcenia (etyczne normy Chestermana, Skopos)
K_K04 krytycznej oceny własnej wiedzy i umiejętności w zakresie kierunku studiów i powiązanych zadań.
Kryteria oceniania
Ocena wystawiona zostanie na podstawie następujących elementów:
- obecność na zajęciach (limit 2 nieusprawiedliwionych nieobecności),
- bieżące przygotowanie do zajęć i aktywność w ich trakcie,
- prezentacji krótkiego, przygotowanego indywidualnie tłumaczenia
Literatura
AGUIAR, S. M. As vozes de Chico Buarque em inglês: Tradução e Linguística de Corpus. Tese de Doutorado, São Paulo. Universidade de São Paulo, 2010. Disponível em:
ANTUNES, B. Notas sobre a tradução literária. In: Alfa: Revista de Linguística. Vol. 35, 1991, p. 1-10. Disponível em:
ARROJO, R. Oicina de tradução: a teoria na prática. São Paulo: Editora Ática, 2002.
ASIMAKOULAS, D. Towards a Model of Describing Humour Translation. A Case Study of the Greek Subtitled Versions of Airplane! and Naked Gun. In: Meta. Vol. 49, n. 4. St. Jerome Publishing, 2004, p. 822-842. Disponível em:
BERBER SARDINHA, T. Linguística de Corpus. São Paulo: Manole, 2004.
BOWKER, L.; PEARSON, J. Working with Specialized Language: a practical guide to using corpora. London: Routledge, 2002.
CHIARO, D. Investigating the perception of translated Verbally Expressed Humour on Italian TV. In: ESP Across Cultures. Vol. 1. St. Jerome Publishing, 2004, p. 3552. Disponível em:
CHIARO, D. he language of jokes: analyzing verbal play. London: Routledge, 1992.
CINTRÃO, H. P. Notas para um estudo da tradução literária do espanhol no Brasil. In: Anais do V Congresso Brasileiro de Hispanistas/I Congresso Internacional da Associação Brasileira de Hispanistas. Vol. 1. Belo Horizonte: UFMG, 2009, p. 2723-2731. Disponível em:
DELABASTITA, D. (Introduction). he translator: studies in intercultural communication–Wordplay & Translation. Vol. 2. N. 2. Manchester: St. Jerome Publishing, 1996. DELABASTITA, D. here’s a double tongue. An investigation into the translation of Shakespeare’s wordplay. Amsterdam & Atlanta: Rodopi, 1993.
DICIONÁRIO ONLINE DO PORTUGUÊS, 2024. Disponível em:
JAKOBSON, R. Os aspectos linguísticos da tradução. 20. ed. In: Linguística e comunicação. São Paulo: Cultrix, 1995.
LAGES, S. K. Walter Benjamin: tradução e melancolia. São Paulo: Edusp, 2002.
LAMBERT, J. Literary translation. Research issues. In: BAKER, M. (Dir.). Routledge Encyclopedia of Translation Studies. London/ New York: Routledge, 1998. p. 130133.
LANDERS, C. E. Literary translation: a practical guide. New York: Multilingual Matters, 2001.
MILTON, J. Tradução: teoria e prática. 2 ed. São Paulo: Martins Fontes, 1998.
NIDA, E. A. Toward a science of translating. Leiden: E. J. Brill, 1964. REDFERN, W. Traduction, Puns, Clichés, Plagiat. In: DELABASTITA, D. (Ed.). Traductio. Essays on punning and translation. United Kingdom: St. Jerome Publishing, 1997, p. 261-269.
REISS, K.; VERMEER, H. J. Fundamentos para una teoría funcional de la traducción. Trad. Sandra Reina e Celia de León. Madrid: Akal, 1996.
RODRIGUES, C. C. Tradução e diferença. São Paulo: Editora UNESP, 2000.
SCOTT, M. Wordsmith Tools 6.0. Oxford: Oxford University Press, 2012.
SOARES, J. O Xangô de Baker Street. São Paulo: Companhia das Letras, 1995. ______. A samba for Sherlock. Trad. Cliford E. Landers. New York: Pantheon Books, 1997.
TAGNIN, S. E. O. O jeito que a gente diz: combinações consagradas em inglês e português. São Paulo: Disal Editora, 2013
TOGNINI-BONELLI, E. Corpus Linguistics at work. Amsterdam: John Benjamins, 2001.
TOURY, G. What Is It hat Renders a Spoonerism (Un)translatable? In: DELABASTITA, D. (Ed.). Traductio. Essays on punning and translation. United Kingdom: St. Jerome Publishing, 1997, p. 271-291.
VEISBERGS, A. he Contextual Use of Idioms, Wordplay, and Translation. In: DELABASTITA, Dirk (Ed.). Traductio. Essays on punning and translation. United Kingdom: St. Jerome Publishing, 1997, p. 155-176.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: