Seminarium magisterskie II - tryb indywidualny: Kobieta na przestrzeni wieków w literaturze i kulturze Francji 3304-2D2W-SMI-025
Celem seminarium jest pogłębiona analiza przedstawień kobiety oraz konstrukcji kobiecości w literaturze i kulturze Francji od XVII do XXI wieku. Zajęcia koncentrują się na historycznych i kulturowych przemianach sposobów reprezentowania kobiet, a także na ewolucji dyskursów dotyczących płci, władzy, edukacji, cielesności, seksualności oraz sprawczości kobiet. Szczególne miejsce zajmuje refleksja nad tym, w jaki sposób teksty literackie i kulturowe zarówno odzwierciedlają, jak i współtworzą normy społeczne, wyobrażenia genderowe oraz strategie ich podważania.
Seminarium ma charakter diachroniczny i problemowy: obejmuje teksty od wczesnej nowoczesności po współczesność, co pozwala prześledzić ciągłość i zmienność reprezentacji kobiecości w kulturze francuskiej. Analizie poddawane są zarówno utwory literackie, jak i eseje, teksty teoretyczne oraz opracowania z zakresu historii idei, gender studies i teorii kultury.
Wśród tekstów źródłowych znajdują się m.in. utwory klasyczne i oświeceniowe, takie jak Le diable amoureux Jacques’a Cazotte’a, Lettres de Mistriss Henley Isabelle de Charrière, traktat Louise Dupin Des femmes. Observations du préjugé commun sur la différence des sexes oraz wybrane baśnie feministyczne XVII i XVIII wieku autorstwa Mme d’Aulnoy, Mlle L’Héritier, Catherine Bernard, La Comtesse de Murat i Mlle de la Force. Teksty te pozwalają analizować zarówno literackie modele kobiecości, jak i wczesne formy krytyki patriarchalnych struktur społecznych oraz refleksji protofeministycznej.
Istotnym elementem seminarium jest także konfrontacja historycznych reprezentacji kobiet z nowoczesnymi i współczesnymi dyskursami feministycznymi. W tym kontekście omawiane są m.in. prace Virginie Despentes (King Kong Théorie), Judith Butler (Uwikłani w płeć), Camille Kouchner (La familia grande), Azélie Fayolle oraz Iris Brey. Teksty te pozwalają analizować współczesne redefinicje płci, tożsamości oraz polityk reprezentacji, a także rolę języka i narracji w konstruowaniu doświadczenia kobiecego.
Ważną część programu stanowią opracowania naukowe i historyczno-kulturowe, które umożliwiają osadzenie analizowanych tekstów w szerokim kontekście: od historii kobiet i feminizmu (Auffret), przez kulturę salonową i praktyki konwersacyjne (Craveri), po historię obrazów czytelniczek i reprezentacji kobiecej lektury (Aragon), aż po studia nad religią, społeczeństwem i kulturą XVII–XVIII wieku (Bernos). Seminarium wykorzystuje również wybrane numery Cahiers du dix-septième, poświęcone feminizmom wczesnej nowoczesności, co pozwala włączyć aktualne badania naukowe do pracy interpretacyjnej.
Zajęcia mają charakter konwersatoryjno-seminaryjny i opierają się na aktywnej pracy badawczej studentów. Szczególny nacisk położony jest na rozwijanie umiejętności krytycznej analizy tekstów literackich i kulturowych, formułowania problemów badawczych oraz samodzielnego wykorzystania metodologii literaturoznawczej i gender studies.
Celem seminarium jest nie tylko rekonstrukcja historycznych modeli kobiecości w kulturze francuskiej, lecz także refleksja nad ich współczesnymi reinterpretacjami oraz nad tym, w jaki sposób literatura i kultura uczestniczą w ciągłym negocjowaniu znaczeń płci i tożsamości.
W zakresie stosowania narzędzi sztucznej inteligencji (SI) na zajęciach oraz w przygotowywaniu pracy dyplomowej obowiązują zasady określone w uchwale nr 42 Rady Dydaktycznej dla kierunku studiów filologia romańska z dnia 15.04.2024.
Uchwała: https://romanistyka.wn.uw.edu.pl/wp-content/uploads/2024/04/RD_uchwala_42_15-kwietnia-2024_wytyczne_SI_.pdf
Załącznik: https://romanistyka.wn.uw.edu.pl/wp-content/uploads/2024/04/RD_uchwala_42_15-kwietnia-2024_wytyczne_SI_ZALACZNIK_1.pdf
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Założenia (opisowo)
Efekty kształcenia
WIEDZA - absolwent zna i rozumie
w zaawansowanym stopniu miejsce i znaczenie nauk humanistycznych, w szczególności literaturoznawstwa, w systemie nauk oraz ich specyfikę przedmiotową i metodologiczną
w zaawansowanym stopniu terminologię z zakresu literaturoznawstwa
francuskiego
w zaawansowanym stopniu główne procesy zachodzące w języku i literaturze w krajach francuskojęzycznego obszaru kulturowego
w zaawansowanym stopniu zasady analizy i interpretacji tekstów należących do różnych stylów funkcjonalnych języka francuskiego
podstawowe pojęcia oraz zasady z zakresu ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego
UMIEJĘTNOŚCI - absolwent potrafi
wykorzystywać w badaniach podstawowe umiejętności badawcze, obejmujące analizę problemów badawczych, formułowanie hipotez, dobór metod i narzędzi badawczych oraz opracowywanie i prezentowanie wyników podczas przygotowywania własnych prac w zakresie literaturoznawstwa
rozpoznawać, analizować i interpretować różne rodzaje wytworów kultury (język, literatura), stosując adekwatną terminologię oraz właściwe metody i narzędzia badawcze
przedstawiać własne poglądy, odwołując się do różnych źródeł i podstawowych ujęć teoretycznych, oraz argumentować przyjęty punkt widzenia
planować i przygotowywać wystąpienia ustne w języku francuskim i polskim, odwołując się do podstawowych ujęć teoretycznych właściwych dla literaturoznawstwa
przygotować pracę pisemną, w języku francuskim i polskim, odwołując się do podstawowych ujęć teoretycznych właściwych dla literaturoznawstwa
KOMPETENCJE SPOŁECZNE - absolwent jest gotów do:
dbałości o dziedzictwo kulturowe, zwłaszcza w odniesieniu do kultury francuskiej i frankofońskiej
aktywnego uczestnictwa w kulturze francuskiej i frankofońskiej, korzystając z różnych form i i mediów
przestrzegania podstawowych zasad etyki zawodowej oraz zasad z zakresu ochrony własności
intelektualnej i prawa autorskiego
Kryteria oceniania
Ocena końcowa opiera się na ocenie aktywnego udziału w zajęciach, przygotowywanych na bieżąco analiz tekstów oraz postępów w pracy badawczej związanej z przygotowywaną pracą magisterską. W trakcie semestru studenci i studentki realizują krótkie zadania interpretacyjne, prezentacje oraz dyskusje problemowe dotyczące omawianych tekstów.
Ocenie podlega również umiejętność samodzielnej analizy materiału literackiego i krytycznego, formułowania problemów badawczych oraz ich rozwijania w toku dyskusji seminarium. Kluczowym elementem jest systematyczna praca nad koncepcją pracy magisterskiej (lub jej fragmentami) oraz zdolność do uwzględniania uwag i sugestii metodologicznych.
Warunkiem zaliczenia jest regularna obecność, aktywne uczestnictwo w dyskusjach oraz terminowe wykonywanie powierzonych zadań.
Uzyskanie zaliczenia umożliwiającego przystąpienie do egzaminu magisterskiego jest uzależnione od przygotowania ostatecznej wersji pracy magisterskiej.
Praktyki zawodowe
nie dotyczy
Literatura
Aragon Sandrine, Des liseuses en péril. Les images de lectrices dans les textes de fiction de La Prétieuse de l’abbé de Pure à Madame Bovary de Flaubert (1656-1856), Paris, Honoré Champion, 2003.
Auffret Séverine, Une histoire du féminisme. De l’Antiquité à nos jours, Paris, Alpha, 2023.
Bernos Marcel, Femmes et gens d’Église dans la France classique XVIIe–XVVIIIe siècle, Paris, Cerf, 2003. (BWN)
Brey Iris, Le regard féminin. Une révolution à l’écran, Paris, Éditions de l’Olivier, 2020 (BWN).
Butler Judith, Uwikłani w płeć. Feminizm i polityka tożsamości, trad. K. Krasuska, Warszawa, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, 2008.
Cahiers du dix-septième (1987-2023) Vol. 21, Feminisms and Early Modern France /Féminismes et première modernité, ed. Hélène Bilis/Sylvaine Guyot : link: https://ojs.lib.uwo.ca/index.php/cahiers17e/index
Cazenobe Colette, Au malheur des dames. Le roman féminin au XVIIIe siècle, Paris, Honoré Champion, 2006.
Craveri Benedetta, L’âge de la conversation, trad. Éliane Deschamps-Pria, Paris, Gallimard, 2013.
Despentes Virginie, King Kong Théorie, Paris, Grasset, 2006 (BWN).
Fayolle Azélie, Des femmes et du style pour féminist gaze, Paris, éditions divergeances, 2023.