Konwersatorium literaturoznawcze Iz: Frankofońskie pisarki z Ameryk (XX-XXIw.) 3304-1DZ1W-KL-41
Konwersatorium proponuje krytyczne spojrzenie na literaturę francuskojęzycznych Ameryk poprzez twórczość kobiet, które wykorzystują pisarstwo jako narzędzie oporu wobec kolonialnych i patriarchalnych struktur. Analizie zostaną poddane utwory haitiańskich autorek Yanick Lahens i Emilie Prophète, ukazujące, jak kobiece doświadczenie kształtuje się w kontekście pamięci zbiorowej, przemocy historycznej i nieustannej odbudowy tożsamości.
Z kolei pisarstwo Suzanne Lacascade z Martyniki i Gisèle Pineau z Gwadelupy odsłania ślady niewolnictwa, rasizmu oraz traum pokoleniowych wpisanych w kobiece ciała i genealogie, a jednocześnie tworzy przestrzeń emancypacji oraz nowych form podmiotowości kształtowanych w realiach Karaibów. W Ameryce Północnej twórczość Anne Hébert z Kanady problematyzuje relacje między przemocą symboliczną, religijną kontrolą a pragnieniem transgresji, natomiast narracje Naomi Fontaine, autorki wywodzącej się ze społeczności rdzennych Québecu, przywracają głos i sprawczość tym, których historia kolonialna systemowo marginalizowała.
Wykorzystując narzędzia feministyczne, queerowe oraz post- i dekolonialne, konwersatorium ukazuje, jak pisarki z Karaibów, Kanady i społeczności rdzennych przekształcają literaturę w laboratorium nowych modeli kobiecości - czarnych, mieszanych rasowo i autochtonicznych - podważając hierarchie płciowe, rasowe i kulturowe. Literatura staje się tu przestrzenią opowieści o ciele, pamięci i przynależności, w której rodzą się dekolonialne sposoby myślenia i narracji.
Tryb prowadzenia
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Student ma wiedzę z zakresu kultury Francji oraz krajów francuskojęzycznych (K_W12); ma usystematyzowaną wiedzę o podstawowych procesach zachodzących w obszarach języka, literatury i kultury frankofońskiej (K_W04); potrafi korzystać z różnych źródeł i sposobów, tradycyjnych i nowoczesnych, aby wyszukiwać, analizować, oceniać, selekcjonować i użytkować informację niezbędną do udziału w zajęciach (K_U01); potrafi rozpoznać różne rodzaje wytworów kultury (język, literatura, sztuka) oraz przeprowadzić ich krytyczną analizę i interpretację z zastosowaniem typowych metod (K_U05); umie współpracować w grupie, rozwiązywać problemy w dyskusji i inicjować stosowne do sytuacji rozwiązania (K_K02); interesuje się współczesnymi procesami i zjawiskami zachodzącymi w życiu kulturalnym oraz w literaturze krajów frankofońskich (K_K09).
K_W10
• posiada wiedzę na temat najważniejszych zjawisk literackich i historycznych w obszarze frankofonii amerykańskiej;
• rozumie konteksty społeczne, kulturowe i polityczne wpływające na twórczość pisarek.
K_U03, K_U04, K_U05
• potrafi analizować i interpretować teksty literackie, stosując narzędzia feministyczne, queerowe, post- i dekolonialne;
• umie krytycznie pracować ze źródłami kulturowymi i teoretycznymi;
• potrafi samodzielnie formułować wnioski i argumenty w oparciu o analizowane teksty.
K_K01, K_K02, K_K04
• wykazuje wrażliwość na kwestie płci, rasy, traumy i marginalizacji obecne w kulturze;
• rozumie rolę literatury jako przestrzeni oporu wobec kolonialnych reprezentacji;
• potrafi krytycznie ocenić narracje dotyczące podmiotowości, pamięci i przynależności.
Kryteria oceniania
Metody i kryteria oceniania:
- udział w dyskusji
- 2 testy
- egzamin ustny
- obecność i aktywność na zajęciach (więcej niż dwie nieobecności skutkują dodatkowym pytaniem na teście)
Szczegółowe warunki zaliczenia przedmiotu zostaną przedstawione na pierwszych zajęciach.
Metody dydaktyczne:
- praca indywidualna oraz w grupach
- dyskusja kierowana
- analiza i interpretacja tekstów literackich
Literatura
Wybrane fragmenty utworów:
- Suzanne Lacascade, "Claire-Solange, âme africaine" (1924)
- Anne Hébert, "Les fous de Bassan" (1982)
- Gisèle Pineau, "Les voyages de Merry Sisal" (2015)
- Emmelie Prophète, "Un ailleurs à soi" (2018)
- Naomi Fontaine, "Shuni" (2019)
- Yanick Lahens, "Passagères de nuit" (2025)
Szczegółowy program i lista utworów do analizy, w tym źródła teoretyczne, zostaną przedstawione na pierwszych zajęciach.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: