Translatoryka: Język i kultura - Sem. mgr 1 3301-JSS1SZY02
Celem seminarium jest przygotowanie studenta do napisania pracy magisterskiej zgodnie z wymogami formalnymi i metodologicznymi, a także z poszanowaniem praw własności intelektualnej. Studenci wybierają seminarium zgodnie ze swoimi zainteresowaniami i uzgadniają temat pracy magisterskiej z promotorem pracy. Podczas zajęć zapoznają się z metodami pracy, ze źródłami naukowymi (zarówno podstawowymi jak i drugorzędnymi) oraz dokonują wyboru problemów do analizy. Uczą się także zasad pisania i tworzenia struktury prac akademickich oraz zapoznają z dostępnymi bazami danych, a także innymi narzędziami.
Seminarium magisterskie przedstawia przegląd ważnych koncepcji, tematów, tendencji badawczych i teorii w dziedzinie przekładoznawstwa, przygotowując uczestników do podjęcia własnych badań na potrzeby pracy magisterskiej. Semestr 1 i 2 poświęcone są przeglądowi istotnych tematów i tendencji współczesnego przekładoznawstwa, który daje podstawy dla dalszych studiów i narzędzia opisowe na potrzeby prac magisterskich. Dobór zagadnień, podział tematów między semestry i ilość zajęć na nie poświęcona może być modyfikowana w zależności od indywidualnych zainteresowań studentów.
Przegląd zagadnień:
semestr 1:
1. Przekładoznawstwo jako dziedzina badań.
2. Historia refleksji nad przekładem przed XX w.
3. Obszary i metody badań w przekładoznawstwie.
4. Teorie ekwiwalencji.
5. Modele procesu tłumaczenia.
6. Klasyfikacje procedur tłumaczeniowych.
7. Funkcjonalne teorie przekładu.
8. Pragmatyczne i tekstowe teorie przekładu.
9. Normy tłumaczeniowe w podejściach deskryptywnych.
10. Strategie tłumaczeniowe.
11. Udomowienie i egzotyzacja.
12. Przekład jako manipulacja.
13. Językowe i kulturowe źródła nieprzekładalności.
semestr 2
14. Koncepcja serii translatorskiej.
15. Humor w przekładzie.
16. Nazwy własne w przekładzie.
17. Obrazowanie w przekładzie.
18. Tłumaczenie tekstów do muzyki.
19. Specyfika przekładu audiowizualnego (subtitling, dubbing, voice-over).
20. Tłumaczenie intersemiotyczne.
21. Rola paratekstów w przekładzie.
22. Problemy przekładu niestandardowych odmian języka.
23. Konwencje bibliograficzne i formalne istotne w pracy magisterskiej.
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Założenia (opisowo)
Efekty kształcenia
Wiedza
Studenci znają i rozumieją:
K_W01 w pogłębionym stopniu terminologię, teorię i metody badań odpowiadające aktualnemu stanowi zaawansowanej wiedzy w zakresie badan nad przekładem, zgodnie z obraną przez siebie specjalnością (oraz ścieżką kształcenia)
K_W02 w pogłębionym stopniu zasady projektowania badań przekładoznawczych, a w szczególności zasady wyboru metod i narzędzi w formułowaniu problemów badawczych i testowaniu hipotez
K_W04 pojęcia i zasady z zakresu ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego
K_W05 ekonomiczne, prawne, etyczne i inne uwarunkowania rozwoju przedsiębiorczości w kontekście kariery zawodowej związanej z działalnością przekładową
Umiejętności
Studenci potrafią:
K_U01 w pogłębionym stopniu stosować terminologię, teorie i zaawansowane metody badań nad przekładem do rozwiązywania złożonych i oryginalnych problemów badawczych w zakresie przekładoznawstwa zgodnie z obraną przez siebie specjalnością (oraz ścieżką kształcenia)
K_U02 stosować zaawansowane zasady projektowania badań przekładoznawczych, a w szczególności potrafią:
- dobrać właściwe źródła, metody i narzędzia analizy tekstu tłumaczonego
- dokonać krytycznej analizy i syntezy obecnego stanu badań w zakresie przekładoznawstwa
- dokonać interpretacji i prezentacji otrzymanych wyników analizy danych przekładowych z wykorzystaniem zaawansowanych technik informacyjno-komunikacyjnych
K_U03 posługiwać się strukturami, leksyką i odpowiednio dobierać konwencje językowe do sytuacji komunikacyjnej (np. prowadzenie debaty publicznej, wygłoszenie prezentacji akademickiej, itp.) w języku angielskim w mowie i piśmie na poziomie minimum C2 według Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego
K_U04 stosować w praktyce pojęcia i zasady z zakresu ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego
K_U05 stosować w praktyce wiedzę o uwarunkowaniach ekonomicznych, prawnych, etycznych i innych rodzajach działalności zawodowej, związanej z działalnością przekładową
K_U07 korzystać z nowoczesnych technologii w procesie zdobywania wiedzy istotnej dla realizacji projektu magisterskiego w zakresie przekładoznawstwa oraz porozumiewać się z wykorzystaniem różnych kanałów i technik komunikacyjnych
K_U09 projektować własną ścieżkę rozwoju w zakresie projektu magisterskiego z przekładoznawstwa i ukierunkowywać innych w tym zakresie
Kompetencje społeczne
Studenci są gotowi do:
K_K01 krytycznej oceny posiadanej wiedzy i odbieranych treści z zakresu przekładoznawstwa
K_K02 uznawania znaczenia wiedzy w rozwiązywaniu problemów poznawczych i praktycznych wynikających w trakcie przygotowania pracy magisterskiej z przekładoznawstwa oraz zasięgania opinii ekspertów w przypadku trudności z samodzielnym rozwiązaniem problemu
Kryteria oceniania
Student składa wstępny konspekt pracy magisterskiej zawierający spis treści oraz zarys bibliografii.
Literatura
Wybrana literatura:
Baker, M. 1997. The Routledge Encyclopedia of Translation Studies. London & New York: Routledge.
Barańczak, S. 2004. Ocalone w tłumaczeniu. Kraków: Wydawnictwo a5.
Bassnett, S. 1994. Translation Studies. London & New York: Routledge.
Bukowski, P., M. Heydel (eds). 2009. Współczesne teorie przekładu. Antologia. Kraków: Znak.
Chesterman, A. 1997. Memes of Translation. The Spread of Ideas in Translation Theory. Amsterdam & Philadelphia: Benjamins.
Fawcett, P. 1997. Translation and Language. Linguistic theories explained. Manchester: St Jerome.
Gentzler, E. 2017. Translation and Rewriting in the Age of Post-Translation Studies. London: Routledge.
Hatim, B and I. Mason 1997. The Translator as Communicator. London & New York: Longman.
Hejwowski, K. 2004. Kognitywno-komunikacyjna teoria przekładu. Warszawa: PWN.
Hejwowski, K. 2015. Iluzja przekładu. Przekładoznawstwo w ujęciu konstruktywnym. Katowice: Śląsk
Lefevere, A. 1992. Translation, Rewriting, and the Manipulation of Literary Fame. London and New York: Routledge.
Munday, J. 2001. Introducing Translation Studies. Theories and Applications. London & New York: Routledge.
Newmark, P. 1988. Approaches to Translation. New York: Prentice Hall.
Nord, C. 1997. Translating as a Purposeful Activity. Functionalist Approaches Explained. Manchester: St Jerome.
Piotrowska, M. 2007. Proces decyzyjny tłumacza. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej.
Snell-Hornby, M. 2006. The Turns of Translation Studies. Amsterdam: Benjamins.
Tabakowska, E. 2001. Językoznawstwo kognitywne a poetyka przekładu. Kraków: Universitas.
Tomaszkiewicz, T. 2006. Przekład audiowizualny. Warszawa: PWN.
Venuti, L. 1995. The Translator's Invisibility. A History of Translation.
Venuti, L.( ed.) 2000. The Translation Studies Reader. London: Routledge.
Weissbort, D., A. Eysteinsson (eds) 2006. Translation - theory and practice. A historical reader. Oxford: Oxford University Press.
Williams, J., A. Chesterman. 2002. The Map. A Beginner's Guide to Doing Research in Translation Studies. Manchester: St Jerome.
Wojtasiewicz, O. 1992. Wstęp do teorii tłumaczenia. Warszawa: TEPIS.
Uwagi
|
W cyklu 2026Z:
Dopuszczalne są 3 nieobecności. W zakresie stosowania narzędzi sztucznej inteligencji (SI) na zajęciach obowiązują zasady określone w uchwale nr 16 Rady Dydaktycznej dla kierunków studiów filologia angielska (English Studies), filologia angielska – językoznawstwo (English Studies – Linguistics), filologia angielska – literatura i kultura (English Studies – Literature and Culture) z dn. 9 grudnia 2025 r. |