Tłumaczenie tekstów z zakresu prawa unijnego i międzynarodowego jęz. B - niemiecki 3200-M2-1TUMBN
Celem zajęć jest rozwijanie technik i biegłości tłumaczenia pisemnego tekstów o określonym profilu z dziedziny prawa unijnego i międzynarodowego z języka obcego na polski i z języka polskiego na obcy.
Nakład pracy studenta:
30 godzin kontaktowych;
30 godzin – przygotowanie do zajęć;
Łącznie 60 godzin = 2 ECTS.
GŁÓWNE TREŚCI:
• specyfika tłumaczenia pisemnego tekstów i dokumentów z dziedziny prawa unijnego i prawa międzynarodowego (zob. TEMATYKA);
• pogłębienie wiedzy o technikach i strategiach tłumaczenia pisemnego na przykładzie tekstów unijnych: aktów prawa pierwotnego (traktatów) i prawa wtórnego (rozporządzeń, dyrektyw, decyzji), orzeczeń sądowych, umów międzynarodowych i in.;
• zaawansowane problemy ortograficzne i interpunkcyjne (zwł. małe i wielkie litery, znaki interpunkcyjne, skróty i skrótowce, pisownia dat, liczb, walut), gramatyczne (strona bierna, nominalizacje, spójniki), stylistyczne (cechy gatunkowe tekstów, makro- i mikrostruktura), pragmatyczne (definiowanie odbiorcy czy funkcji tekstu jako kryteria określające projekt przekładowy i wynikający stąd zakres i kształt paratekstu) oraz etyczne (postępowanie w przypadku błędów oryginału);
• umiejętność pracy z bazami tekstowymi i terminologicznymi typu IATE, Eur-lex, EuroVoc;
• umiejętność właściwego doboru słowników i tekstów analogicznych i paralelnych, znajomość dokumentów dotyczących redagowania, publikowania i tłumaczenia aktów prawa unijnego i międzynarodowego (np. Vademecum tłumacza, Międzyinstytucjonalny przewodnik redakcyjny, Wspólny przewodnik praktyczny Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji dotyczący redagowania aktów prawa wspólnotowego, materiały ONZ) oraz znajomość hierarchii źródeł;
• problem kompensacji i parafrazy w tekstach specjalistycznych;
• kwestie terminologiczne: zapożyczenia a terminy rodzime; terminologia specjalistyczna, uwarunkowania logiczne i prawne;
• kształtowanie profesjonalnego podejścia do symulowanego zlecenia i zleceniodawcy, zgodnego z etyką tłumacza.
FORMY PRACY:
- przekłady tekstów przygotowane samodzielnie, omawiane na zajęciach (dłuższe);
- przekłady wykonywane bezpośrednio na zajęciach;
- praca zespołowa z uwzględnieniem różnych ról (wyszukiwanie odpowiedników – tłumaczenie właściwe – adiustacja i redakcja);
- analizy opublikowanych przekładów;
- zapoznanie z bazami terminologicznymi i innymi źródłami danych terminologicznych;
- przygotowanie glosariuszy z konkretnej dziedziny;
- ćwiczenia zapobiegające interferencji na różnych poziomach, w tym analiza błędów z prac własnych – głównie w tłumaczeniu na język obcy.
W przypadku braku możliwości prowadzenia zajęć w formie stacjonarnej zajęcia będą się odbywać przy użyciu narzędzi komunikacji na odległość, najprawdopodobniej Google Meet oraz innych zalecanych przez UW.
TEMATYKA TEKSTÓW:
Teksty i słownictwo wiążą się z tematyką prawa unijnego i międzynarodowego obszaru języka obcego i ojczystego, jak:
- integracja europejska,
- instytucje Unii Europejskiej,
- prawo Unii Europejskiej,
- wymiar sprawiedliwości UE,
- Polska w Unii Europejskiej. Prawo krajowe a prawo międzynarodowe.
- prawo materialne Unii Europejskiej. Wybrane aspekty.
- tłumacz w Unii Europejskiej.
- prawo międzynarodowe a prawo europejskie. Źródła prawa międzynarodowego. Umowy międzynarodowe.
- organizacje międzynarodowe.
- sądownictwo międzynarodowe.
TYPY TEKSTÓW:
- dokumenty, akty prawne, orzeczenia sądowe
- strony internetowe
- rozprawy sądowe (teksty mówione)
- komunikaty prasowe instytucji międzynarodowych
- streszczenia aktów prawnych i orzeczeń
- teksty prasowe
- pytania pisemne i uchwały Parlamentu Europejskiego, opinie Komisji Weneckiej i in..
WYMAGANIA NA ZALICZENIE:
aktywny udział w zajęciach, wykonywanie tłumaczeń domowych, tłumaczenia semestralnego oraz glosariuszy i projektów, obecność (w przypadku przekroczenia maksymalnej liczby dwóch nieobecności student powinien zwrócić się do wykładowcy z prośbą o wyznaczenie formy zaliczenia materiału z zajęć).
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Założenia (opisowo)
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Po ukończeniu zajęć:
WIEDZA: Absolwent/-ka zna i rozumie
K_W01 — w pogłębionym stopniu złożoną strukturę języka jako systemu,
S1_W01 — w pogłębionym stopniu kluczowe pojęcia związane z translatoryką i główne trendy rozwojowe we współczesnej translatoryce,
K_W02 — w pogłębionym stopniu psycholingwistyczne, biologiczne, kulturowe i lingwistyczne aspekty użycia języka,
S1_W02 — w pogłębionym stopniu strategie i techniki tłumaczeniowe stosowane w różnych rodzajach tekstów pisemnych oraz w różnych kontekstach tłumaczeniowych,
K_W03 — w pogłębionym stopniu specjalistyczną terminologię z dziedziny językoznawstwa,
S1_W03 — w pogłębionym stopniu najnowsze kierunki, problemy i metodologie badawcze z dziedziny przekładu pisemnego i audiowizualnego oraz wie, gdzie znajdują się najważniejsze translatoryczne ośrodki badawcze w Europie i na świecie,
S1_W05 — w pogłębionym stopniu zasady ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego w kontekście przekładu pisemnego i audiowizualnego,
K_W07 — w stopniu profesjonalnym pojęcia i zasady z zakresu ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego,
S1_W07 — w pogłębionym stopniu środowisko pracy tłumacza i proces tłumaczenia,
K_W09 — w pogłębionym stopniu związki językoznawstwa z innymi dziedzinami nauki,
K_W10 — w pogłębionym stopniu zasady tworzenia i rozwoju różnych form przedsiębiorczości na rynku tłumaczeniowym,
K_W11 — w pogłębionym stopniu etyczne uwarunkowania działalności zawodowej,
K_W13 — w pogłębionym stopniu podstawowe zasady tworzenia i rozwoju różnych form przedsiębiorczości na rynku tłumaczeniowym.
UMIEJĘTNOŚCI: Absolwent/-ka potrafi
S1_U04 — przetłumaczyć różne rodzaje tekstów z języków B i C na język rodzimy (język A) oraz z języka rodzimego (język A) na język B (i C), rozpoznać typ tłumaczonego tekstu i przetłumaczyć go na język docelowy, dobierając odpowiednie ekwiwalenty adekwatne do danego kontekstu społecznego,
S1_U05 — w zrozumiały także dla niespecjalistów sposób komunikować się na tematy związane z przekładem z klientami, instytucjami i odbiorcami przekładu i odpowiednio uzasadnić podjęte decyzje i zastosowane strategie tłumaczeniowe,
K_U07 — posługiwać się językiem B na poziomie C2 oraz językiem C na poziomie C1 Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego,
S1_U07 — kierować pracą zespołu w projekcie tłumaczeniowym,
K_U08 — współdziałać i pracować w grupie, przyjmując w niej rolę mediatora językowego,
S1_U08 — samodzielnie planować i realizować własne uczenie się przez całe życie dzięki znajomości różnych ośrodków związanych z przekładem oraz dzięki wiedzy na temat źródeł, z jakich można korzystać, by podnieść swoje kompetencje w zakresie przekładu,
K_U09 — samodzielnie zdobywać wiedzę z zakresu językoznawstwa oraz oceniać przydatność poznanych metod, praktyk i procedur we własnej działalności zawodowej,
K_U10 — samodzielnie planować i realizować własne kształcenie wykorzystując znajomość języków obcych,
K_U11 — współpracować z przedstawicielami społeczności językowo-kulturowej.
KOMPETENCJE SPOŁECZNE: Absolwent/-ka jest gotów/-owa do
K_K01 — uznawania znaczenia najnowszej wiedzy dziedzinowej oraz krytycznej oceny odbieranych treści,
S1_K01 — krytycznej oceny tekstów oryginalnych i ich przekładów,
S1_K02 — do uznawania znaczenia wiedzy, w tym wiedzy translatorycznej, w rozwiązywaniu problemów przekładowych,
S1_K03 — krytycznej oceny badań z dziedziny translatoryki, w szczególności opublikowanych w czasopismach naukowych i źródłach popularnonaukowych,
K_K05 — uznawania znaczenia wiedzy w rozwiązywaniu problemów poznawczych i praktycznych oraz zasięgania opinii ekspertów,
K_K06 — stosowania opartych na podstawach naukowych kryteriów oceny różnych rodzajów tłumaczenia.
Kryteria oceniania
Oceny z prac cząstkowych; ocena ciągła (podstawa: kontrola obecności, bieżące przygotowanie do zajęć i aktywność oraz wykonywane samodzielnie tłumaczenia pisemne, śródsemestralne pisemne testy kontrolne, końcowy sprawdzian pisemny, tłumaczenie semestralne, glosariusze i listy terminologiczne). Każdy z ewentualnych wymogów musi zostać spełniony z osobna, dlatego nie określa się ich udziału w ocenie.
Kryteria oceny tłumaczeń pisemnych:
Oceniany jest aspekt tłumaczeniowy, pragmatyczny, językowy i formalny.
99% – 100 – 5!
98% – 91% – 5
90% – 86% – 4,5
85% – 76% – 4
75% – 71% – 3,5
70% – 60% – 3
poniżej – 2 (nzal).
Dla zaliczenia poprawkowego obowiązują te same kryteria jak w przypadku zaliczenia w pierwszym terminie.
Literatura
Zajęcia mają charakter warsztatowy i do zaliczenia przedmiotu nie jest wymagana literatura obowiązkowa.
Na zajęciach korzystamy z różnych źródeł leksykograficznych: słowników jedno- i dwujęzycznych, słowników jęz. polskiego, leksykonów i encyklopedii, tekstów paralelnych i analogicznych, korpusów językowych, baz terminologicznych i tekstowych oraz narzędzi wspomagających tłumaczenie typu CAT.
Zalecana literatura:
Słowniki dwujęzyczne
• Kilian A., Kilian A., 2021, Słownik języka prawniczego i ekonomicznego. Tom I. Niemiecko-polski, 4. wyd. Warszawa: Wolters Kluwer.
• Kilian A., Kilian A., 2022, Słownik języka prawniczego i ekonomicznego. Tom II. Polsko-niemiecki, 4. wyd. Warszawa: Wolters Kluwer.
• Pieńkos J., 2002, Polsko-niemiecki słownik prawniczy. Kraków: Kantor Wydawniczy Zakamycze.
Inne publikacje (leksykony, podręczniki itp.):
• Barcz J. (red.), 2006, Prawo Unii Europejskiej. Zagadnienia systemowe. Prawo materialne i polityki. Warszawa: Wydawnictwo Prawo i Praktyka Gospodarcza, wyd. 3.
• Góralczyk W., Sawicki S., 2015, Prawo międzynarodowe publiczne w zarysie, Warszawa: LexisNexis, wyd. 16.
• Jabłońska-Bonca J., 2004, Wprowadzenie do prawa / Introduction to law, Warszawa: LexisNexis.
• Jopek-Bosiacka A., 2006, Przekład prawny i sądowy. Warszawa: Wyd. Nauk. PWN.
• Latoszek, E. i in. (red.), 2018, Unia Europejska: istota, szanse, wyzwania,. Warszawa: Wyd. CeDeWu.
• Malinowski A., 2010, Teksty prawne Unii Europejskiej. Opracowanie treściowe i redakcyjne oraz zasady ich publikacji, Warszawa: LexisNexis.
• Šarčević S., 1997, New Approach to Legal Translation. The Hague: Kluwer Law International.
• Stankowski W. (red. nauk.), 2011, Europeistyka. Leksykon. Warszawa: Wyd. Nauk. PWN.
• Weidenfeld W., Wessels W. (red.), 2002, Europa von A bis Z: Taschenbuch der europäischen Integration. Bonn: bpb.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: