Tłumaczenie maszynowe i postedycja jęz. B/C 3200-M1-TMP
Celem zajęć jest zapoznanie studentów z technologią tłumaczenia maszynowego (MT), zarówno od strony teoretycznej jak i praktycznej, oraz z coraz popularniejszym modelem pracy tłumaczy pisemnych: postedycją tłumaczeń maszynowych (PEMT). Uczestnicy zajęć skorzystają z dostępnych rozwiązań MT, postarają się także zbudować własne. Zostaną także zaprezentowane możliwości integracji systemów MT z narzędziami CAT. Duży nacisk zostanie położony na praktyczną pracę tłumaczeniową – postedycję tekstów przetłumaczonych maszynowo zgodnie z normą ISO 18587:2017.
W ramach zajęć studenci zapoznają się z:
- historią rozwoju i różnymi typami rozwiązań MT;
- sposobami działania silników MT, typowymi błędami w ich działaniu;
- zasadami doboru rozwiązań MT do zadań tłumaczeniowych; normą ISO 18587:2017, która reguluje zasady wykorzystywania narzędzi MT w pracy tłumacza;
- dostępnymi rozwiązaniami w zakresie budowy własnych silników MT; niezbędnymi wymaganiami, sposobem przygotowywania danych, typowymi formatami danych;
- metodami ręcznej i automatycznej oceny jakości MT;
- sposobami integracji narzędzi MT z narzędziami CAT;
- postedycją jako rodzajem pracy tłumaczeniowej; rodzajami postedycji, sposobami jej wykonywania.
Wykonają także zadania praktyczne z zakresu doboru, trenowania, oceniania jakości silników MT oraz z zakresu postedycji tekstów – różnych dziedzinowo, w różnych parach językowych, przetłumaczonych za pomocą różnych narzędzi MT.
Formy pracy:
- elementy prezentacji i wykładu;
- praca samodzielna i zespołowa z zakresu konfiguracji narzędzi MT i narzędzi CAT;
- samodzielna postedycja tekstów tłumaczonych maszynowo, wykonywana na zajęciach i w domu;
- analizy błędów i własnych tłumaczeń;
- ćwiczenia samodzielne i zespołowe z zakresu oceny jakości tłumaczeń maszynowych.
Nakład pracy studenta:
30 godzin kontaktowych;
15 godzin przygotowania do zajęć;
5 godzin przygotowania projektu zaliczeniowego
Łącznie 50 godzin.
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Założenia (opisowo)
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2026L: | W cyklu 2024L: | W cyklu 2025L: |
Efekty kształcenia
Po ukończeniu zajęć:
WIEDZA: Absolwent/-ka zna i rozumie
K_W01 — w pogłębionym stopniu złożoną strukturę języka jako systemu,
S1_W01 — w pogłębionym stopniu kluczowe pojęcia związane z translatoryką i główne trendy rozwojowe we współczesnej translatoryce,
K_W02 — w pogłębionym stopniu psycholingwistyczne, biologiczne, kulturowe i lingwistyczne aspekty użycia języka,
S1_W02 — w pogłębionym stopniu strategie i techniki tłumaczeniowe stosowane w różnych rodzajach tekstów pisemnych oraz w różnych kontekstach tłumaczeniowych,
K_W03 — w pogłębionym stopniu specjalistyczną terminologię z dziedziny językoznawstwa,
S1_W03 — w pogłębionym stopniu najnowsze kierunki, problemy i metodologie badawcze z dziedziny przekładu pisemnego i audiowizualnego oraz wie, gdzie znajdują się najważniejsze translatoryczne ośrodki badawcze w Europie i na świecie,
S1_W04 — w pogłębionym stopniu fundamentalne problemy przekładu jako zjawiska międzyjęzykowego i międzykulturowego,
S1_W05 — w pogłębionym stopniu zasady ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego w kontekście przekładu pisemnego i audiowizualnego,
K_W07 — w stopniu profesjonalnym pojęcia i zasady z zakresu ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego,
S1_W07 — w pogłębionym stopniu środowisko pracy tłumacza i proces tłumaczenia,
K_W09 — w pogłębionym stopniu związki językoznawstwa z innymi dziedzinami nauki,
K_W10 — w pogłębionym stopniu zasady tworzenia i rozwoju różnych form przedsiębiorczości na rynku tłumaczeniowym,
K_W11 — w pogłębionym stopniu etyczne uwarunkowania działalności zawodowej,
K_W13 — w pogłębionym stopniu podstawowe zasady tworzenia i rozwoju różnych form przedsiębiorczości na rynku tłumaczeniowym.
UMIEJĘTNOŚCI: Absolwent/-ka potrafi
S1_U02 — wykorzystać wiedzę z zakresu translatoryki przez dobór właściwych narzędzi w procesie tłumaczenia, w tym zaawansowanych technik informacyjno-komunikacyjnych takich jak narzędzia CAT, tłumaczenie maszynowe i postedycja,
K_U03 — wyszukiwać, analizować, oceniać i selekcjonować informacje w języku ojczystym i językach obcych,
K_U04 — używać zaawansowanych narzędzi badawczych językoznawstwa oraz dobierać metody badawcze odpowiednio do podejmowanych problemów,
S1_U04 — przetłumaczyć różne rodzaje tekstów z języków B i C na język rodzimy (język A) oraz z języka rodzimego (język A) na język B (i C), rozpoznać typ tłumaczonego tekstu i przetłumaczyć go na język docelowy, dobierając odpowiednie ekwiwalenty adekwatne do danego kontekstu społecznego,
S1_U05 — w zrozumiały także dla niespecjalistów sposób komunikować się na tematy związane z przekładem z klientami, instytucjami i odbiorcami przekładu i odpowiednio uzasadnić podjęte decyzje i zastosowane strategie tłumaczeniowe,
K_U07 — posługiwać się językiem B na poziomie C2 oraz językiem C na poziomie C1 Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego,
K_U08 — współdziałać i pracować w grupie, przyjmując w niej rolę mediatora językowego,
S1_U08 — samodzielnie planować i realizować własne uczenie się przez całe życie dzięki znajomości różnych ośrodków związanych z przekładem oraz dzięki wiedzy na temat źródeł, z jakich można korzystać, by podnieść swoje kompetencje w zakresie przekładu,
K_U09 — samodzielnie zdobywać wiedzę z zakresu językoznawstwa oraz oceniać przydatność poznanych metod, praktyk i procedur we własnej działalności zawodowej,
K_U10 — samodzielnie planować i realizować własne kształcenie wykorzystując znajomość języków obcych,
K_U11 — współpracować z przedstawicielami społeczności językowo-kulturowej.
KOMPETENCJE SPOŁECZNE: Absolwent/-ka jest gotów/-owa do
K_K01 — uznawania znaczenia najnowszej wiedzy dziedzinowej oraz krytycznej oceny odbieranych treści,
S1_K01 — krytycznej oceny tekstów oryginalnych i ich przekładów,
S1_K02 — do uznawania znaczenia wiedzy, w tym wiedzy translatorycznej, w rozwiązywaniu problemów przekładowych,
S1_K03 — krytycznej oceny badań z dziedziny translatoryki, w szczególności opublikowanych w czasopismach naukowych i źródłach popularnonaukowych,
K_K05 — uznawania znaczenia wiedzy w rozwiązywaniu problemów poznawczych i praktycznych oraz zasięgania opinii ekspertów,
K_K06 — stosowania opartych na podstawach naukowych kryteriów oceny różnych rodzajów tłumaczenia.
Kryteria oceniania
Wymagania na zaliczenie:
1. obecność na zajęciach;
2. aktywna praca podczas zajęć warsztatowych;
3. małe testy ("wejściówki") z zadawanych lektur;
4. projekt zaliczeniowy z zakresu postedycji i ewaluacji własnej pracy postedycyjnej lub z zakresu trenowania I/lub oceny jakości dostępnych rozwiązań MT.
Kryteria oceny testów i projektu końcowego:
• 99% – 100 – 5!
• 98% – 91% – 5
• 90% – 86% – 4,5
• 85% – 76% – 4
• 75% – 71% – 3,5
• 70% – 60% – 3
• poniżej – 2 (nzal).
Każdy z ewentualnych wymogów musi zostać spełniony z osobna, dlatego nie określa się ich udziału w ocenie.
Literatura
Materiały udostępniane przez prowadzącego na platformie dydaktycznej.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: