Nauczanie systemów i sprawności językowych języka B - niemiecki 3200-L2-NSSJBN
Zajęcia dotyczą metodyki nauczania języka obcego (niemieckiego) i obejmują zagadnienia związane z rozwijaniem systemów językowych (leksykalnego – z elementami semantyki i pragmatyki, gramatycznego – obejmującego morfologię, składnię i ortografię – oraz fonologicznego) oraz sprawności językowych (słuchania, mówienia, czytania i pisania) u uczniów szkoły podstawowej, w szczególności klas IV–VIII. Omawiane są metody pracy dydaktycznej dostosowane do specyfiki rozwojowej uczniów tego etapu, sposoby doboru i ewaluacji materiałów dydaktycznych, a także formy ćwiczeń rozwijające wskazane systemy i sprawności językowe, adekwatne do potrzeb i możliwości uczniów.
Nakład pracy studenta:
30 godzin w semestrze – udział w zajęciach
25 godzin w semestrze – praca własna (przygotowanie prac domowych, realizacja zadań, przygotowanie do testu końcowego lub zaliczenia ustnego).
W przypadku braku możliwości prowadzenia zajęć w formie stacjonarnej kurs będzie realizowany z wykorzystaniem narzędzi komunikacji na odległość, przede wszystkim Google Meet oraz innych platform rekomendowanych przez UW.
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
uprawnienia pedagogiczne
Tryb prowadzenia
Założenia (opisowo)
Efekty kształcenia
Po zakończeniu kursu student/studentka:
(WIEDZA)
- zna i rozumie kompetencje merytoryczne, dydaktyczne i wychowawcze nauczyciela, w tym potrzebę zawodowego rozwoju, także z wykorzystaniem technologii informacyjno-komunikacyjnej, oraz dostosowywania sposobu komunikowania się do poziomu rozwoju uczniów i stymulowania aktywności poznawczej uczniów, w tym kreowania sytuacji dydaktycznych; znaczenie autorytetu nauczyciela oraz zasady interakcji ucznia i nauczyciela w toku lekcji; moderowanie interakcji między uczniami; rolę nauczyciela jako popularyzatora wiedzy oraz znaczenie współpracy nauczyciela w procesie dydaktycznym z rodzicami lub opiekunami uczniów, pracownikami szkoły i środowiskiem pozaszkolnym (D.1/E.1.W4.);
- zna i rozumie konwencjonalne i niekonwencjonalne metody nauczania, w tym metody aktywizujące i metodę projektów, proces uczenia się przez działanie, odkrywanie lub dociekanie naukowe oraz pracę badawczą ucznia, a także zasady doboru metod nauczania typowych dla danego przedmiotu lub rodzaju zajęć (D.1/E.1.W5.);
- zna i rozumie metodykę realizacji poszczególnych treści kształcenia w obrębie przedmiotu lub zajęć – rozwiązania merytoryczne i metodyczne, dobre praktyki, dostosowanie oddziaływań do potrzeb i możliwości uczniów lub grup uczniowskich o różnym potencjale i stylu uczenia się, typowe dla przedmiotu lub rodzaju zajęć błędy uczniowskie, ich rolę i sposoby wykorzystania w procesie dydaktycznym (D.1/E.1.W6.);
- zna i rozumie sposoby organizowania przestrzeni klasy szkolnej, z uwzględnieniem zasad projektowania uniwersalnego: środki dydaktyczne (podręczniki i pakiety edukacyjne), pomoce dydaktyczne – dobór i wykorzystanie zasobów edukacyjnych, w tym elektronicznych i obcojęzycznych, edukacyjne zastosowania mediów i technologii informacyjno-komunikacyjnej; myślenie komputacyjne w rozwiązywaniu problemów w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć; potrzebę wyszukiwania, adaptacji i tworzenia elektronicznych zasobów edukacyjnych i projektowania multimediów (D.1/E.1.W8.);
- zna i rozumie metody kształcenia w odniesieniu do nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć, a także znaczenie kształtowania postawy odpowiedzialnego i krytycznego wykorzystywania mediów cyfrowych oraz poszanowania praw własności intelektualnej (D.1/E.1.W9.);
- zna i rozumie rolę diagnozy, kontroli i oceniania w pracy dydaktycznej; ocenianie i jego rodzaje: ocenianie bieżące, semestralne i roczne, ocenianie wewnętrzne i zewnętrzne; funkcje oceny (D.1/E.1.W10.);
- zna i rozumie egzaminy kończące etap edukacyjny i sposoby konstruowania testów, sprawdzianów oraz innych narzędzi przydatnych w procesie oceniania uczniów w ramach nauczanego przedmiotu (D.1/E.1.W11.);
(UMIEJĘTNOŚCI)
- potrafi kreować sytuacje dydaktyczne służące aktywności i rozwojowi zainteresowań uczniów oraz popularyzacji wiedzy (D.1/E.1.U5.);
- potrafi dobierać metody pracy klasy oraz środki dydaktyczne, w tym z zakresu technologii informacyjno-komunikacyjnej, aktywizujące uczniów i uwzględniające ich zróżnicowane potrzeby edukacyjne (D.1/E.1.U7.);
- potrafi merytorycznie, profesjonalnie i rzetelnie oceniać pracę uczniów wykonywaną w klasie i w domu (D.1/E.1.U8.);
- potrafi skonstruować sprawdzian służący ocenie danych umiejętności uczniów (D.1/E.1.U9.);
- potrafi rozpoznać typowe dla nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć błędy uczniowskie i wykorzystać je w procesie dydaktycznym (D.1/E.1.U10.);
- potrafi przeprowadzić wstępną diagnozę umiejętności ucznia (D.1/E.1.U11.).
(KOMPETENCJE SPOŁECZNE)
- jest gotów/gotowa do adaptowania metod pracy do potrzeb i różnych stylów uczenia się uczniów (D.1/E.1.K1.);
- jest gotów/gotowa do promowania odpowiedzialnego i krytycznego wykorzystywania mediów cyfrowych oraz poszanowania praw własności intelektualnej (D.1/E.1.K4.);
- jest gotów/gotowa do kształtowania umiejętności współpracy uczniów, w tym grupowego rozwiązywania problemów (D.1/E.1.K5.);
- jest gotów/gotowa do rozwijania u uczniów ciekawości, aktywności i samodzielności poznawczej oraz logicznego i krytycznego myślenia (D.1/E.1.K7.);
- jest gotów/gotowa do kształtowania nawyku systematycznego uczenia się i korzystania z różnych źródeł wiedzy, w tym z Internetu (D.1/E.1.K8.);
- jest gotów/gotowa do stymulowania uczniów do uczenia się przez całe życie przez samodzielną pracę (D.1/E.1.K9).
Kryteria oceniania
Ocena końcowa składa się z oceny bieżącej, trzech prac zaliczeniowych oraz egzaminu końcowego w formie ustnej. Obecność na zajęciach jest obowiązkowa; dopuszczalne są trzy nieobecności w semestrze. Każda kolejna nieobecność wymaga wykonania pracy uzupełniającej wskazanej przez prowadzącego.
1. Ocena bieżąca – 20%
Obejmuje przygotowanie do zajęć, aktywność, terminowe wykonywanie krótkich zadań oraz bieżący udział w pracy grupowej.
2. Prace zaliczeniowe – 45% (po 15% każda)
Student wykonuje trzy prace (PR):
Prezentację dotyczącą wybranego zagadnienia z zakresu metodyki nauczania systemów i sprawności językowych.
Ewaluację podręcznika lub wybranych materiałów dydaktycznych (analiza adekwatności, progresji i rozwiązań metodycznych).
Projekt glottodydaktyczny – zestaw ćwiczeń rozwijających systemy (leksykalne, gramatyczne, fonologiczne) i sprawności językowe (słuchanie, mówienie, czytanie, pisanie) dla uczniów klas IV–VIII.
Każda praca oceniana jest według następujących kryteriów:
– poprawność merytoryczna i zgodność z zasadami metodyki,
– adekwatność do poziomu uczniów i realizowanych treści,
– spójność struktury i przejrzystość opracowania,
– poprawność językowa,
– wartość praktyczna i możliwość zastosowania w dydaktyce.
3. Egzamin końcowy/EU – 35%
Egzamin sprawdza wiedzę z zakresu nauczania systemów i sprawności językowych, w tym: metody, techniki dydaktyczne, typologie ćwiczeń, zasady doboru i ewaluacji materiałów, organizację pracy na lekcji oraz podstawowe koncepcje glottodydaktyczne.
Skala ocen
60–70% – dostateczny (3,0)
71–76% – dostateczny plus (3,5)
77–83% – dobry (4,0)
84–89% – dobry plus (4,5)
90–100% – bardzo dobry (5,0)
Literatura
1. Bausch K.-R., Christ H., Krumm H.-J., 1995, Handbuch Fremdsprachenunterricht, Tübingen und Basel
2. Butzkam W., 1996, Unterrichtssprache Deutsch, Ismaning
3. Harwas-Napierała B. Trempała J., 2004, Psychologia rozwoju człowieka, Warszawa
4. Komorowska H., 2011, Issues in Promoting Multilingualism, Warszawa
5. Komorowska H., 2012, Podstawy metodyki nauczania języków obcych, Warszawa
6. Neuner G., Hunfeld H., 1992, Methoden des fremdsprachlichen Deutschunterrichts, Berlin u. München
7. Neuner G., Kast B., 1994, Zur Analyse, Begutachtung und Entwicklung von Lehrwerken für den fremdsprachlichen Deutschunterricht, Berlin u. München
8. Pfeiffer W., 2001, Nauka języków obcych: Od praktyki do praktyki, Poznań
9. Rampillon U., 1989, Lerntechniken im Fremdsprachenunterricht, München
10. Wilczyńska W., 2002, Wokół autonomizacji w dydaktyce języków obcych, Poznań