Technologie informacyjne i komunikacyjne online 3106-TIK-1

Podczas zajęć studenci zapoznają się z podstawowymi oraz zaawansowanymi narzędziami technologii informacyjnych wykorzystywanymi we współczesnych badaniach muzykologicznych, działalności dokumentacyjnej, dydaktycznej oraz popularyzatorskiej. Szczególny nacisk zostanie położony na praktyczne umiejętności wyszukiwania, organizowania, opracowywania i prezentowania informacji naukowej oraz materiałów muzycznych w środowisku cyfrowym. Omawiane zagadnienia obejmować będą zarówno wprowadzenie teoretyczne, jak i ćwiczenia praktyczne. Niektóre tematy realizowane będą w cyklu dwóch lub trzech spotkań.

Zakres zajęć obejmuje w szczególności:

• katalogi dostępne on-line – ich rodzaje, struktury i funkcje; sposoby efektywnego wyszukiwania informacji w katalogach bibliotek naukowych i publicznych, katalogach źródeł muzycznych, katalogach tematycznych twórczości kompozytorów oraz specjalistycznych bazach danych związanych z muzykologią; zasady korzystania z rekordów bibliograficznych, opisów źródeł oraz metadanych;
• biblioteki cyfrowe i repozytoria naukowe – charakterystyka zasobów cyfrowych dostępnych w Polsce i za granicą; wyszukiwanie i pobieranie materiałów źródłowych, dawnych druków muzycznych, rękopisów, nagrań, ikonografii oraz publikacji naukowych; zagadnienia związane z otwartym dostępem (Open Access), prawem autorskim i licencjami cyfrowymi;
• elektroniczne zasoby naukowe dostępne na Uniwersytecie Warszawskim – korzystanie z baz danych, czasopism elektronicznych, platform e-learningowych, multiwyszukiwarek oraz narzędzi wspierających pracę badawczą; logowanie zdalne, strategie wyszukiwania literatury naukowej oraz ocena wiarygodności źródeł internetowych;
• narzędzia do organizacji bibliografii i zarządzania materiałami badawczymi – tworzenie i porządkowanie bibliografii, automatyczne generowanie przypisów i opisów bibliograficznych, organizowanie notatek badawczych, archiwizacja materiałów cyfrowych oraz współdzielenie zasobów w pracy indywidualnej i zespołowej;
• podstawowe zasady edycji tekstów naukowych i przygotowywania prac akademickich – formatowanie dokumentów, style cytowań, przygotowywanie aparatu naukowego, redakcja tekstu, tworzenie spisów treści, przypisów, indeksów oraz przygotowywanie materiałów do publikacji cyfrowej;
• narzędzia i umiejętności przydatne w przygotowywaniu prezentacji naukowych i popularyzatorskich – projektowanie prezentacji multimedialnych, wizualizacja danych, wykorzystanie materiałów audiowizualnych, tworzenie grafik, schematów i osi czasu; zasady czytelnej komunikacji wizualnej i wystąpień publicznych;
• podstawowe narzędzia do edycji nut i dźwięku – wprowadzenie do programów służących do komputerowego składu nutowego, tworzenia przykładów muzycznych oraz podstawowej obróbki nagrań audio; eksport i publikacja materiałów muzycznych w różnych formatach cyfrowych;
• cyfrowe edycje muzyczne i humanistyka cyfrowa – współczesne metody opracowywania źródeł muzycznych, standardy kodowania i opisu danych muzycznych, podstawy pracy z cyfrowymi edycjami krytycznymi oraz narzędziami wykorzystywanymi w projektach humanistyki cyfrowej;
• wykorzystanie sztucznej inteligencji i narzędzi automatyzujących pracę badawczą – możliwości i ograniczenia narzędzi AI w wyszukiwaniu informacji, streszczaniu tekstów, organizacji materiałów oraz tworzeniu treści naukowych; zagadnienia etyczne związane z korzystaniem z AI w pracy akademickiej;
• bezpieczeństwo cyfrowe i organizacja pracy w środowisku internetowym – ochrona danych, zarządzanie plikami i kopiami zapasowymi, kultura pracy online, podstawowe zasady cyberbezpieczeństwa oraz świadome korzystanie z zasobów internetowych;
• popularyzacja wiedzy muzykologicznej w internecie – analiza sposobów obecności muzyki i muzykologii w przestrzeni cyfrowej; portale naukowe i popularnonaukowe, blogi, podcasty, kanały wideo oraz media społecznościowe jako narzędzia komunikacji naukowej; zasady tworzenia treści popularyzatorskich i krytycznej oceny informacji publikowanych online.

Efektem zajęć będzie nabycie przez studentów praktycznych kompetencji umożliwiających samodzielne korzystanie z cyfrowych narzędzi badawczych i edukacyjnych, krytyczną ocenę źródeł internetowych oraz świadome funkcjonowanie w środowisku współczesnej humanistyki cyfrowej.