"Gotyckie szaleństwo przezwyciężył rzymskim pięknem." Klasycyzm w niderlandzkiej architekturze w XVII wieku 3105-LGSZKWN-K
W latach dwudziestych XVII wieku w północnych Niderlandach
niektórzy architekci zaczęli postulować dokładne powtarzanie
klasycznych porządków. W poszukiwaniu „prawdziwej
architektury” zwrócono się w stronę traktatu Witruwiusza, a
także obszerniejszych i łatwiej dostępnych tekstów Serlia,
Palladia i nowopowstałego dzieła Scamozziego. Zjawisko to
zbiegło się ze wzmożonym zainteresowaniem w Niderlandach
pozostałościami antycznymi i utrwalone zostało przez
teoretyków i humanistów takich jak Carel van Mander,
Constantijn Huygens czy Peter Paul Rubens.
Podczas zajęć omówione zostaną czynniki kształtujące
architekturę klasycystyczną w siedemnastowiecznych
Niderlandach. Analiza tekstów źródłowych pozwoli rozpoznać
podstawy i najważniejsze cechy nowej architektury, a także
lepiej zrozumieć realia, w jakich funkcjonowali projektanci i
zleceniodawcy. Omówione zostaną wybrane dzieła
najważniejszych przedstawicieli holenderskiego klasycyzmu,
takich jak Jacob van Campen, Salomon de Bray, Pieter Post i
Philips Vingboons. Przedstawione zostaną podobieństwa i
różnice zachodzące w architekturze siedemnastowiecznych
Niderlandów Hiszpańskich i Republiki Zjednoczonych
Prowincji. Osobną część zajęć stanowić będą rozważania na
temat „eksportu” niderlandzkiej architektury, ze szczególnym
uwzględnieniem Europy Środkowej – twórczości Tilmana van
Gameren i Cornelisa Ryckwaerta.
Rodzaj przedmiotu
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Absolwent zna i rozumie:
K_W02 - w zaawansowanym stopniu terminologię historyczno-
artystyczną dotyczącą dzieł architektury nowożytnej, w
szczególności w zakresie funkcji i datowania;
K_W04 - szczegółowe zagadnienia z zakresu historii sztuki w
ujęciu chronologicznym, tematycznym i problemowym w
zakresie tendencji, środowisk i kierunków w klasycyzującej
architekturze Niderlandów.
Absolwent potrafi:
K_U04 - wykorzystywać posiadaną wiedzę w zakresie
rozpoznawania różnych rodzajów obiektów architektonicznych
(pod względem typologii, chronologii, stylistyki, genezy,
atrybucji) oraz przeprowadzenia ich krytycznej analizy i
interpretacji z zastosowaniem typowych metod, w celu
określenia ich znaczeń, oddziaływania społecznego i miejsca w
procesie historyczno-kulturowym;
K_U07 - komunikować się z otoczeniem z wykorzystaniem
specjalistycznej terminologii, poglądów różnych badaczy historii
sztuki i historii kultury;
K_U11 - planować i organizować pracę indywidualną oraz w
zespole (także o charakterze interdyscyplinarnym) w kontekście
badań nad architekturą.
Absolwent jest gotów do:
K_K01 - krytycznej oceny posiadanej wiedzy i odbieranych
treści, dostępnych poprzez wszystkie kanały wykorzystywane w
naukach o sztuce i architekturze;
K_K02 - uznawania znaczenia wiedzy we właściwym określeniu
priorytetów służących realizacji zadań, sformułowanych
problemowo przez siebie i innych, w tym ekspertów.
Kryteria oceniania
Forma zaliczenia: krótka praca pisemna.
Kryteria oceniania: ocenie podlegać będzie obecność i
aktywność na zajęciach (50-100% oceny).
Dopuszczalna liczba nieobecności w semestrze: dwie
Literatura
K. Fremantle, The Baroque Town Hall of Amsterdam, Utrecht
1959.
Y. Kuiper, The rise of the country house in the Dutch Republic:
Beyond Johan Huizinga’s narrative of Dutch civilisation in the
17th century, [w:] The Country House, red. J. Stobart i A. Hann,
Swindon 2016, s. 11–23.
W. Kuyper, Dutch Classicist Architecture. A Survey of Dutch
Architecture, Gardens and Anglo-Dutch Architectural Relations
from 1625 to 1700, Delft 1980.
Mauritshuis: the building, ed. Q. Buvelot, K. Ottenheym, Zwolle
2014.
S. Mossakowski, Tylman z Gameren 1632-1706. Twórczość
architektoniczna w Polsce, Warszawa-Monachium-Berlin 2012.
K.A. Ottenheym, „Defaecatissimis temporibus Graecorum ac
Romanorum”: Constantijn Huygens’ quest for the „true”
principles of architecture in 17th century Holland, [w:]
Reibungspunkte, hrsg. H. Hubach, B. von Orelli-Messerli,
Petersberg 2008, s. 217-224.
K.A. Ottenheym, K. de Jonge, The Low Countries at the
crossroads: Netherlandish architecture as an export product in
early modern Europe (1480 - 1680), 2013.
K. Ottenheym, Philips Vingboons (1607-1678) Architect, De
Walburg Pers 1989.
J.J. Terwen, K. Ottenheym, Pieter Post (1608-1669) Architect,
Zutphen 1993.
J.J. Terwen, The Buildings of Johan Maurits van Nassau, [w:]
Johan Maurits van Nassau-Siegen 1604-1679. Essays on the
occasion of the tercentenary of his death, red. E. van den
Boogaart, H.R. Hoetink, P.J.P. Whitehead, Hague 1979, s.
55–142.
G. van Tussenbroek, Cornelis Ryckwaert (ca. 1635-†1693),
bouwmeester in Brandenburg: export van Nederlandse
architectuur in de zeventiende eeuw?, „Bulletin KNOB”, 2019,
1, s. 1–17.
Unity and Discontinuity. Architectural Relationships between
the Southern and Northern Low Countries (1530-1700), red. K.
de Jonge, K. Ottenheym, Turnhout 2007.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: