Ikonografia władzy. Rzeczpospolita a reszta Europy 3105-IW-KK
Ramowa tematyka zajęć, spośród których część prowadzący wybierze, po konsultacji ze studentami:
Rzeczpospolita – struktura państwa i jego instytucje, opisywane przez: a) autorów krajowych (Marcin Kromer, Szymon Starowolski); b) cudzoziemców (Bernardo Bogiovanni, Giulio Ruggieri, Giovanni Paolo Mucante);
Sejm (senat + izba poselska): a) Hierarchia zasiadania w senacie i rodzaje przedstawień ikonograficznych; b) Najstarsze wizerunki sejmu, jako odzwierciedlenie struktury państwa; c) Miejsca obrad i ich organizacja przestrzenna (kościół – budynki świeckie)
Sejmiki ziemskie
Sejmy elekcyjne, ceremoniał i systemy obradowania na Pradze oraz na Woli;
Topografia ośrodków władzy - rezydencje królewskie (Wawel, Zamek Królewski w Warszawie, Wilno, Piotrków) oraz prywatne;
Spektakl a funkcjonowanie państwa
1) Koronacje królewskie - ceremoniał, opisy, przestrzeń ceremonialna, ikonografia;
2) Zaślubiny królewskie - ceremoniał, opisy, ikonografia; a) w 1637 r. (A. S. Radziwiłł); b) w 1646 r. (Le Labourer, A. S. Radziwiłł);
3) Wjazdy królewskie, z okazji objęcia władzy przez króla-elekta; aktu koronacji; pogrzebu; objęcia władzy w miastach królewskich;
4) Sądy sejmowe - nad Krzysztofem Zborowskim, 1585; Sąd nad arianami - (obraz na plafonie Pałacu Biskupów w Kielcach), kontekst historyczny;
5) Hołdy pruskie w Krakowie i w Warszawie - ceremoniał, opisy (brak ikonografii poza obrazem Jana Matejki);
Ceremoniał dyplomatyczny
1) Nowożytna dyplomacja – nowości organizacyjne i możliwości źródłowe (Stanisław Miński, Sposób odprawowania poselstwa);
2) Wjazdy posłów polskich do Rzymu i do Paryża ceremoniał, opisy i ikonografia; struktura orszaku – udział osób postronnych (studentów i innych przybyszy z Rzeczypospolitej); publiczność; skala oddziaływania propagandowego;
- Wjazd Jerzego Ossolińskiego (1633) do Rzymu – ikonografia, opisy, relacje;
- Wjazd Krzysztofa Opalińskiego do Paryża (1645) – poselstwo jako forma aktywności politycznej i element kariery magnackiej (korespondencja braci Opalińskich; fragmenty pamiętnika Stanisława Oświęcima; ikonografia; graficzne portrety posła).
- Wjazd Michała Kazimierza Radziwiłła do Rzymu (1680) – interpretacja obrazu z kolekcji Muzeum Pałacu w Wilanowie (Niccolo Viviani Codazzi, Pieter van Bloemen), D. Walewander-Musz, Entrata księcia Radziwiłła do Rzymu, czyli triumf po polsku, Warszawa 2009);
3) Audiencje dyplomatów obcych (nuncjusze apostolscy, posłowie świeccy) - oficjalne (Giovanni Paolo Mucante; Vademecum Galeazzo Marescottiego); - prywatne (Berardo Bongiovanni w Wilnie u Zygmunta Augusta); dary dyplomatyczne – funkcje polityczno-propagandowe, ikonografia (prace Hieronima Grali, Ewy Manikowskiej);
Europejskie inspiracje, czyli Grand Tour w staropolskim wydaniu; - Jakub Sobieski, 1611; Władysław Zygmunt Waza, 1624-25; Jan Heidenstein. 1631-34; Marek i Jakub Sobiescy [Sebastian Gawarecki], 1646-48; Mikołaj i Zygmunt Grudzińscy [Bartłomiej Nataniel Wąsowski SJ], 1650-1656; Teodor Billewicz, 1677-78; Jan Michał Kossowicz, 1682-1688;
Metody prowadzenia zajęć:
konwersatorium
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty uczenia się
Po ukończeniu kursu
K_W10 – w zaawansowanym stopniu zagadnienia z zakresu wiedzy ogólnej o głównych kierunkach rozwoju oraz o najważniejszych osiągnięciach w zakresie dyscyplin nauk humanistycznych
K_U11 – planować i organizować pracę indywidualną oraz w zespole (także o charakterze interdyscyplinarnym)
K_K02 – uznawania znaczenia wiedzy we właściwym określeniu priorytetów służących realizacji zadań, sformułowanych problemowo przez siebie i innych, w tym ekspertów
Kryteria oceniania
Forma zaliczenia:
Referat z prezentacją, praca na zajęciach
Kryteria oceniania:
Aktywność na zajęciach (50%) – bieżące przygotowanie do zajęć, udział w dyskusjach, oceniana na bieżąco przez prowadzącego.
Referat z prezentacją multimedialną (50%) na temat uzgodniony z prowadzącym. Kryteria: poprawność merytoryczna, dobór źródeł, opracowań i materiału wizualnego, umiejętność syntezy materiału.
Kolokwium zaliczeniowe (forma uzupełniająca/alternatywna):
Dla studentów i studentek, którzy z przyczyn usprawiedliwionych nie mogli zrealizować prezentacji w wyznaczonym terminie.
W przypadku braku możliwości oceny aktywności studenta/studentki wynikającej z udokumentowanych zaleceń Biura ds. Osób Niepełnosprawnych (BON) dotyczących dostosowania formy zaliczenia.
Literatura
Juliusz Chrościcki, Sztuka i polityka. Funkcje propagandowe sztuki w epoce Wazów 1587–1668, Warszawa 1983; Hanna Osiecka-Samsonowicz, Polskie uroczystości w barokowym Rzymie, 1587-1696, Instytut Sztuki PAN 2012.
Ponadto fragmenty tekstów źródłowych (przykładowo powyżej wspomnianych) - ilustrujące wybrane zagadnienia.