Historia literatury litewskiej 1 3020-BA2HL-1

Celem kursu jest zapoznanie studentów z historią literatury litewskiej powstałej do 1918 r. poprzez omówienie:
a) podstawowych zagadnień związanych z charakterystyką nowożytnej literatury litewskiej jako etapu rozwoju literatury litewskiej (twórczość ludowa jako źródło i świadectwo tradycji litewskiej; teksty literackie Wielkiego Księstwa Litewskiego, literatura renesansu, baroku i oświecenia; początki literatury litewskiej; sytuacja kulturalno-literacka oraz teksty literackie na Małej Litwie; problematyka dwujęzyczności literatury litewskiej aż do końca XIX wieku; konteksty: kształtowanie się świadomości kulturowo-politycznej i mitów narodowych, ruch odrodzenia narodowego, zjawiska pozaliterackie końca XIX w., m.in. zakaz używania języka litewskiego w mowie i w piśmie, fenomen kolporterów nielegalnych druków, emancypacja kobiet, walka o sprawiedliwość społeczną i prawa narodu, ruch proletariacki, idee modernistyczne);
b) sylwetek najważniejszych twórców literatury litewskiej do 1918 r.;
c) najbardziej reprezentatywnych utworów literackich powstałych do 1918 r.
Wdrażana będzie praca w grupie, rozwijane umiejętności interpretacji tekstu literackiego za pomocą znanych studentom strategii krytycznoliterackich. Uczestnicy konwersatorium zapoznają się z podstawowymi (klasycznymi) i nowymi opracowaniami z zakresu objętego tematyką konwersatorium, na podstawie których samodzielnie opracowują wybrany problem/temat literatury litewskiej w formie pracy pisemnej.

Szacunkowa liczba godzin, które student musi przeznaczyć na osiągnięcie zdefiniowanych dla przedmiotu efektów uczenia się:
udział w zajęciach – 60 godz. (2 ECTS)
samodzielne przygotowywanie się do zajęć – 60 godz. (2 ECTS)
konsultacje dot. pracy pisemnej i przygotowanie pracy zaliczeniowej – 30 godz. (1 ECTS)
przygotowanie się do egzaminu końcowego – 30 godz. (1 ECTS)
RAZEM = 180 godz. (6 ECTS)

1. Folklor ludowy i jego rola w kształtowaniu literatury litewskiej I (dajny, raudy, małe formy folkloru słownego)
2. Folklor ludowy i jego rola w kształtowaniu literatury litewskiej II (podania, baśnie).
3. Ogólna charakterystyka początków piśmiennictwa na Litwie – piśmiennictwo starolitewskie w języku staroruskim (Statuty Litewskie, kroniki, latopisy).
4. Piśmiennictwo starolitewskie w języku łacińskim (M. Lituanus, J. Radvanus, M. Hussovianus).
5. Litewska literatura dawna w języku litewskim – ogólna charakterystyka, periodyzacja, kontekst historyczno-społeczny, epistolografia (korespondencja władców Litwy: Mendoga, Giedymina, Witolda).
6. Reformacja i renesans – protestantyzm na Litwie i we wschodnich Prusach (A. Kulvietis, S. Rapolionis, V. Agripa, działalność drukarni M. Radziwiłła Czarnego).
7. Pierwsze druki w języku litewskim (M. Mažvydas Catechismusa prasty szadei).
8. Literatura XVI wieku (XVI-wieczny poemat bohaterski, P. Gradauskas, E. Piligrimovijus (Pielgrzymowski), A. Rimša (Rymsza)).
9. Kulturowe aspekty reformy Kościoła katolickiego (polemika z ewangelikami: P. Skarga, A. Rotundus), działalność zakonu jezuitów na Litwie, znaczenie Uniwersytetu Wileńskiego.
10. Literatura religijna na Litwie: przekłady Biblii, postylle, zbiory kazań, rola Kiejdan jako ośrodka kultury (M. Daukša Postilla Catholica, literatura kalwinów
(M. Petkevičiaus Katekizmas, hymny, J. Morkūnas) i luteran (hymny, J. Bretkūnas Postilla).
11. Barok na Litwie (cechy epoki, literatura: wspomnienia, autobiografie, dzienniki podróży: Peregrynacja do Ziemi Świętej (1582-1584) M. Radziwiłła Sierotki; Pamiętnik Teodora Jewłaszewskiego nowogrodzkiego podsędka, 1546-1604; Diariusz podróży po Europie w latach 1677-1678 T. Billewicza)
12. Literatura baroku na Litwie (K. Širvydas, D. Kleinas, J. Šulcas)
13. Literatura epoki oświecenia (P. Ruigys, G. Ostermejeris, K. G. Milkus, A. F. Šimelpenigis-młodszy).
14. K. Donelaitis i poemat Metai.
15. Literatura litewska (k. XVIII – 1863) – ogólna charakterystyka, kontekst społeczno-kulturowy, ośrodki rozwoju kultury, nurty światopoglądowe)
16. Ruch lituanistyczny na tle życia umysłowego Wilna i Żmudzi na pocz. XIX w. Dwujęzyczna twórczość poetów k. XVIII - I poł. XIX w. (A. Klementas/ A. Klement,
D. Poška/ D. Paszkiewicz)
17. Dwujęzyczna twórczość poetów k. XVIII - I poł. XIX w. (A. Strazdas/ A. Drozdowski,
S. T. Valiūnas/ S. T. Walenowicz).
18. Litewska historiografia, folklorystyka, poezja i proza dydaktyczna w I poł. XIX w.
(S. Daukantas, L. Rėza, S. Stanevičius/ S. Staniewicz, L. A. Jucevičius/L. A. Jucewicz, M. Valančius).
19. Litewscy twórcy połowy XIX w. (K. Praniauskaitė/K. Proniewska, K. Kairys, V. Ažukalnis, K. Nezabitauskis, A. Tatarė)
20. A. Baranauskas/A. Baranowski – literatura polsko-litewska a początki litewskiego odrodzenia narodowego (Anykščių šilelis).
21. Sytuacja literatury i kultury litewskiej w II poł. XIX w. w kontekście ruchu odrodzenia narodowego („Aušra”, „Varpas”), prasa w kręgu sporów polsko-litewskich na przełomie XIX i XX wieku.
22. Rozwój litewskiej poezji w II poł. XIX w. (P. Vaičaitis, V. Kudirka, A. Vienažindys).
23. Rozwój litewskiej prozy i dramatu w II poł. XIX w. (V. Kudirka, V. Pietaris, A. Fromas-Gužutis, J. Vilkutaitis-Keturakis).
24. J. Mačiulis (Maironis) – poeta, historyk, wieszcz narodowy.
25. Rozwój prozy realistycznej – k. XIX w. (J. Beniuševičiūtė-Žymantienė (Žemaitė)).
26. W kręgu kobiecego pisarstwa (G. Petkevičaitė-Bitė, S. Ivanauskaitė-Pšibiliauskienė i M. Ivanauskaitė-Lastauskienė (Lazdynų Pelėda)).
27. Proza psychologiczna i modernistyczna (J. Biliūnas, M. Pečkauskaitė (Šatrijos Ragana))
28. Ku modernizmowi – środowisko wileńsko-warszawsko-krakowskie (J. A. Herbačiauskas/J. A. Herbaczewski, M. K. Čiurlionis, S. Kymantaitė-Čiurlionienė).
29. Charakterystyka głównych tendencji rozwoju literatury litewskiej i zjawisk życia literacko-kulturalnego na Litwie w latach 1905-1918.

Celem kursu jest zapoznanie studentów z historią literatury litewskiej powstałej do 1918 r. poprzez omówienie:
a) podstawowych zagadnień związanych z charakterystyką nowożytnej literatury litewskiej jako etapu rozwoju literatury litewskiej (twórczość ludowa jako źródło i świadectwo tradycji litewskiej; teksty literackie Wielkiego Księstwa Litewskiego, literatura renesansu, baroku i oświecenia; początki literatury litewskiej; sytuacja kulturalno-literacka oraz teksty literackie na Małej Litwie; problematyka dwujęzyczności literatury litewskiej aż do końca XIX wieku; konteksty: kształtowanie się świadomości kulturowo-politycznej i mitów narodowych, ruch odrodzenia narodowego, zjawiska pozaliterackie końca XIX w., m.in. zakaz używania języka litewskiego w mowie i w piśmie, fenomen kolporterów nielegalnych druków, emancypacja kobiet, walka o sprawiedliwość społeczną i prawa narodu, ruch proletariacki, idee modernistyczne);
b) sylwetek najważniejszych twórców literatury litewskiej do 1918 r.;
c) najbardziej reprezentatywnych utworów literackich powstałych do 1918 r.
Wdrażana będzie praca w grupie, rozwijane umiejętności interpretacji tekstu literackiego za pomocą znanych studentom strategii krytycznoliterackich. Uczestnicy konwersatorium zapoznają się z podstawowymi (klasycznymi) i nowymi opracowaniami z zakresu objętego tematyką konwersatorium, na podstawie których samodzielnie opracowują wybrany problem/temat literatury litewskiej w formie pracy pisemnej.

Szacunkowa liczba godzin, które student musi przeznaczyć na osiągnięcie zdefiniowanych dla przedmiotu efektów uczenia się:
udział w zajęciach – 60 godz. (2 ECTS)
samodzielne przygotowywanie się do zajęć – 60 godz. (2 ECTS)
konsultacje dot. pracy pisemnej i przygotowanie pracy zaliczeniowej – 30 godz. (1 ECTS)
przygotowanie się do egzaminu końcowego – 30 godz. (1 ECTS)
RAZEM = 180 godz. (6 ECTS)

1. Folklor ludowy i jego rola w kształtowaniu literatury litewskiej I (dajny, raudy, małe formy folkloru słownego)
2. Folklor ludowy i jego rola w kształtowaniu literatury litewskiej II (podania, baśnie).
3. Ogólna charakterystyka początków piśmiennictwa na Litwie – piśmiennictwo starolitewskie w języku staroruskim (Statuty Litewskie, kroniki, latopisy).
4. Piśmiennictwo starolitewskie w języku łacińskim (M. Lituanus, J. Radvanus, M. Hussovianus).
5. Litewska literatura dawna w języku litewskim – ogólna charakterystyka, periodyzacja, kontekst historyczno-społeczny, epistolografia (korespondencja władców Litwy: Mendoga, Giedymina, Witolda).
6. Reformacja i renesans – protestantyzm na Litwie i we wschodnich Prusach (A. Kulvietis, S. Rapolionis, V. Agripa, działalność drukarni M. Radziwiłła Czarnego).
7. Pierwsze druki w języku litewskim (M. Mažvydas Catechismusa prasty szadei).
8. Literatura XVI wieku (XVI-wieczny poemat bohaterski, P. Gradauskas, E. Piligrimovijus (Pielgrzymowski), A. Rimša (Rymsza)).
9. Kulturowe aspekty reformy Kościoła katolickiego (polemika z ewangelikami: P. Skarga, A. Rotundus), działalność zakonu jezuitów na Litwie, znaczenie Uniwersytetu Wileńskiego.
10. Literatura religijna na Litwie: przekłady Biblii, postylle, zbiory kazań, rola Kiejdan jako ośrodka kultury (M. Daukša Postilla Catholica, literatura kalwinów
(M. Petkevičiaus Katekizmas, hymny, J. Morkūnas) i luteran (hymny, J. Bretkūnas Postilla).
11. Barok na Litwie (cechy epoki, literatura: wspomnienia, autobiografie, dzienniki podróży: Peregrynacja do Ziemi Świętej (1582-1584) M. Radziwiłła Sierotki; Pamiętnik Teodora Jewłaszewskiego nowogrodzkiego podsędka, 1546-1604; Diariusz podróży po Europie w latach 1677-1678 T. Billewicza)
12. Literatura baroku na Litwie (K. Širvydas, D. Kleinas, J. Šulcas)
13. Literatura epoki oświecenia (P. Ruigys, G. Ostermejeris, K. G. Milkus, A. F. Šimelpenigis-młodszy).
14. K. Donelaitis i poemat Metai.
15. Literatura litewska (k. XVIII – 1863) – ogólna charakterystyka, kontekst społeczno-kulturowy, ośrodki rozwoju kultury, nurty światopoglądowe)
16. Ruch lituanistyczny na tle życia umysłowego Wilna i Żmudzi na pocz. XIX w. Dwujęzyczna twórczość poetów k. XVIII - I poł. XIX w. (A. Klementas/ A. Klement,
D. Poška/ D. Paszkiewicz)
17. Dwujęzyczna twórczość poetów k. XVIII - I poł. XIX w. (A. Strazdas/ A. Drozdowski,
S. T. Valiūnas/ S. T. Walenowicz).
18. Litewska historiografia, folklorystyka, poezja i proza dydaktyczna w I poł. XIX w.
(S. Daukantas, L. Rėza, S. Stanevičius/ S. Staniewicz, L. A. Jucevičius/L. A. Jucewicz, M. Valančius).
19. Litewscy twórcy połowy XIX w. (K. Praniauskaitė/K. Proniewska, K. Kairys, V. Ažukalnis, K. Nezabitauskis, A. Tatarė)
20. A. Baranauskas/A. Baranowski – literatura polsko-litewska a początki litewskiego odrodzenia narodowego (Anykščių šilelis).
21. Sytuacja literatury i kultury litewskiej w II poł. XIX w. w kontekście ruchu odrodzenia narodowego („Aušra”, „Varpas”), prasa w kręgu sporów polsko-litewskich na przełomie XIX i XX wieku.
22. Rozwój litewskiej poezji w II poł. XIX w. (P. Vaičaitis, V. Kudirka, A. Vienažindys).
23. Rozwój litewskiej prozy i dramatu w II poł. XIX w. (V. Kudirka, V. Pietaris, A. Fromas-Gužutis, J. Vilkutaitis-Keturakis).
24. J. Mačiulis (Maironis) – poeta, historyk, wieszcz narodowy.
25. Rozwój prozy realistycznej – k. XIX w. (J. Beniuševičiūtė-Žymantienė (Žemaitė)).
26. W kręgu kobiecego pisarstwa (G. Petkevičaitė-Bitė, S. Ivanauskaitė-Pšibiliauskienė i M. Ivanauskaitė-Lastauskienė (Lazdynų Pelėda)).
27. Proza psychologiczna i modernistyczna (J. Biliūnas, M. Pečkauskaitė (Šatrijos Ragana))
28. Ku modernizmowi – środowisko wileńsko-warszawsko-krakowskie (J. A. Herbačiauskas/J. A. Herbaczewski, M. K. Čiurlionis, S. Kymantaitė-Čiurlionienė).
29. Charakterystyka głównych tendencji rozwoju literatury litewskiej i zjawisk życia literacko-kulturalnego na Litwie w latach 1905-1918.

1. Folklor ludowy i jego rola w kształtowaniu literatury litewskiej I (dajny, raudy, małe formy folkloru słownego)
1.1. Dajny i raudy, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba,
opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
2. Folklor ludowy i jego rola w kształtowaniu literatury litewskiej II (podania, baśnie).
2.1. Baśnie litewskie, wybór I. Vedrickaitė, tł. H. Bukowiecka et al., Warszawa: Ex Libris - Galeria Polskiej Książki, 2003. [wybór]
3. Ogólna charakterystyka początków piśmiennictwa na Litwie – piśmiennictwo starolitewskie w języku staroruskim (Statuty Litewskie, kroniki, latopisy).
3.1. Mit Palemoński (Kronika Bychowca); Sen Giedymina czyli legenda o założeniu miasta Wilna (Kronika Macieja Stryjkowskiego), [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
3.2. M. Stryjkowski, Kronika polska, litewska, żmódzka i wszystkiéj Rusi Macieja Stryjkowskiego, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996. [fragmenty]
4. Piśmiennictwo starolitewskie w języku łacińskim (M. Lituanus, J. Radvanus, M. Hussovianus).
4.1. Mikołaja Hussowskiego Pieśń o Żubrze, jego postaci, dzikości i o polowaniu na niego, w przekł. z łac. J. Kasprowicza, przekł. listu do Królowej Bony M. Wiśniowolski; przyg. do druku E. Jabłońska, Białowieża: Białowieski Park Narodowy. Dział Wydawnictw, 1994. [fragment]
5. Litewska literatura dawna w języku litewskim – ogólna charakterystyka, periodyzacja, kontekst historyczno-społeczny, epistolografia (korespondencja władców Litwy: Mendoga, Giedymina, Witolda).
6. Reformacja i renesans – protestantyzm na Litwie i we wschodnich Prusach (A. Kulvietis, S. Rapolionis, V. Agripa, działalność drukarni M. Radziwiłła Czarnego).
7. Pierwsze druki w języku litewskim (M. Mažvydas Catechismusa prasty szadei).
7.1. M. Mosvidius, Przedmowa do Katechizmu, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
8. Literatura XVI wieku (XVI-wieczny poemat bohaterski, P. Gradauskas, E. Piligrimovijus (Pielgrzymowski), A. Rimša (Rymsza)).
8.1. A. Rymsza, Pobudka do wdzięczności sławy ludzi rycerskich; Akroamy część wtóra; Akroamy część trzecia; Akroamy część szósta; Akroamy część ósma; Akroamy część dwudziesta czwarta, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
8.2. E. Pielgrzymowski (Miłośnik Litwy), Miłośnik Litwy do Senatu i Rzeczypospolitej Litewskiej; Litwa lamentuje, Taż do synów wyrodnych; Wilno, Oszmiana, Lida, Wiłkomirz, Brasław; Troki, Grodno, Kowno, Upita, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
9. Kulturowe aspekty reformy Kościoła katolickiego (polemika z ewangelikami: P. Skarga, A. Rotundus), działalność zakonu jezuitów na Litwie, znaczenie Uniwersytetu Wileńskiego.
9.1. A. Rotundus, Rozmowa Polaka z Litwinem, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka,
A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
10. Literatura religijna na Litwie: przekłady Biblii, postylle, zbiory kazań, rola Kiejdan jako ośrodka kultury (M. Daukša Postilla Catholica, literatura kalwinów
(M. Petkevičiaus Katekizmas, hymny, J. Morkūnas) i luteran (hymny, J. Bretkūnas Postilla).
10.1. M. Dauksza, Przedmowa do czytelnika łaskawego, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė,
M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
11. Barok na Litwie (cechy epoki, literatura: wspomnienia, autobiografie, dzienniki podróży: Peregrynacja do Ziemi Świętej (1582-1584) M. Radziwiłła Sierotki; Pamiętnik Teodora Jewłaszewskiego nowogrodzkiego podsędka, 1546-1604; Diariusz podróży po Europie w latach 1677-1678 T. Billewicza)
11.1. Mikołaj Krzysztof Radziwiłł Sierotka, Podróż do Ziemi Świętej, Syrii i Egiptu 1582-1584, opr. L. Kukulski, Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1962. [fragment]
11.2. T. Billewicz, Diariusz podróży po Europie w latach 1677-1678, z rękopisu odczytał, wstępem i komentarzem opatrzył M. Kunicki-Goldfinger, Warszawa: Biblioteka Narodowa, 2004. [fragment]
12. Literatura baroku na Litwie (K. Širvydas, D. Kleinas, J. Šulcas)
12.1. K. Szyrwid, Punkty kazań; Morze znaczy nam ludzkie życie na ziemi; Przyczyny, dla których szaleje morze i świat; Wyrzucał Jezus diabła, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
13. Literatura epoki oświecenia (P. Ruigys, G. Ostermejeris, K. G. Milkus, A. F. Šimelpenigis-młodszy).
14. K. Donelaitis i poemat Metai.
14.1. K. Donelaitis/K. Donelajtis, Pory roku – Metai, z j. litewskiego przeł. Z. Ławrynowicz, wstęp napisali A. Wakar, Z. Ławrynowicz, Olsztyn, Białystok: Pojezierze, 1982.
15. Literatura litewska (k. XVIII – 1863) – ogólna charakterystyka, kontekst społeczno-kulturowy, ośrodki rozwoju kultury, nurty światopoglądowe)
16. Ruch lituanistyczny na tle życia umysłowego Wilna i Żmudzi na pocz. XIX w. Dwujęzyczna twórczość poetów k. XVIII - I poł. XIX w. (A. Klementas/ A. Klement,
D. Poška/ D. Paszkiewicz)
16.1. A. Klementas, Piosenka żmudzka; Donis priedero, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
16.2. D. Paszkiewicz, Mužikas Žemaičių ir Lietuvos – Chłop żmudzki i litewski, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
17. Dwujęzyczna twórczość poetów k. XVIII - I poł. XIX w. (A. Strazdas/ A. Drozdowski, S. T. Valiūnas/ S. T. Walenowicz).
17.1. A. Strazdas, Selianka aušra – Jutrzenka; Gegužėlė – Kukułeczka; Kant na pochwałę miasta Rygi, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
17.2. S. T. Valiūnas, Biruta, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
18. Litewska historiografia, folklorystyka, poezja i proza dydaktyczna w I poł. XIX w. (S. Daukantas, L. Rėza, S. Stanevičius/ S. Staniewicz, L. A. Jucevičius/L. A. Jucewicz, M. Valančius).
18.1. Sz. Staniewicz, Arklys ir lokys – Koń i niedźwiedź; Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
18.2. Litwa pod względem starożytnych zabytków, obyczajów i zwyczajów, skreślona przez Ludwika z Pokiewia, Wilno: R. Rafałowicz, 1846. [fragment]
19. Litewscy twórcy połowy XIX w. (K. Praniauskaitė/K. Proniewska, K. Kairys, V. Ažukalnis, K. Nezabitauskis, A. Tatarė)
19.1. K. Proniewska, Festyna Wielkiej Kalwaryi na Żmudzi. Poezje zebrane, red. nauk. tomu, opracowanie tekstów A. Janicka; wstęp A. Janicka, M. Burzka-Janik, Białystok: Wydawnictwo Prymat, 2023. [wybór wierszy]
19.2. K. Kairys, Na pożegnanie kolegów; Pożegnanie; Koleje moje…; Echo piosenki „Wiosna”, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
20. A. Baranauskas/A. Baranowski – literatura polsko-litewska a początki litewskiego odrodzenia narodowego (Anykščių šilelis).
20.1. A. Baranowski, Borek oniksztyński, przekł. poetycki z j. litewskiego J. J. Rojek; przekł. filologiczny J. Wajna; wstęp, przypisy i bibliogr. M. Jackiewicz, Olsztyn; Białystok: Pojezierze, 1987.
20.2. A. Baranauskas, Podróż do Petersburga; Niepokój, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
21. Sytuacja literatury i kultury litewskiej w II poł. XIX w. w kontekście ruchu odrodzenia narodowego („Aušra”, „Varpas”), prasa w kręgu sporów polsko-litewskich na przełomie XIX i XX wieku.
21.1. W kręgu sporów polsko-litewskich na przełomie XIX i XX wieku. Wybór materiałów,
t. 1, wyb. i opr. M. Zaczyński i B. Kalęba, seria „Biblioteka Literatury Pogranicza” t. 9, seria
„Z Prac Zakładu Bibliografii Polskiej im. K. Estreichera Uniwersytetu Jagiellońskiego”, Kraków 2004. [wybór]
22. Rozwój litewskiej poezji w II poł. XIX w. (P. Vaičaitis, V. Kudirka, A. Vienažindys).
22.1. V. Kudirka, Inc. Nie ten człek wielki, przed którym miliony; Tautiška giesmė; Pieśń narodowa, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
22.2. Utwory V. Kudirki w j. litewskim przygotowane przez prowadzącą (V. Kudirka, Raštai, redakcinė komisija: J. Lankutis et al.; parengė A. Vaitiekūnienė, t. 1: Eilėraščiai; Satyros; Originalios prozos fragmentai; Prozos vertimai; Poetinių dramų vertimai, Vilnius: Vaga, 1989). [wybór]
23. Rozwój litewskiej prozy i dramatu w II poł. XIX w. (V. Kudirka, V. Pietaris, A. Fromas-Gužutis, J. Vilkutaitis-Keturakis).
24. J. Mačiulis (Maironis) – poeta, historyk, wieszcz narodowy.
24.1. Maironis, Wilno (przed świtem); Gdzie płynie Szeszupa; Do wynarodowionych, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
24.2. Utwory Maironisa w j. litewskim przygotowane przez prowadzącą (Maironis, Pavasario balsai, Vilnius: Baltos lankos, 1995). [wybór]
25. Rozwój prozy realistycznej – k. XIX w. (J. Beniuševičiūtė-Žymantienė (Žemaitė)).
25.1. Žemaitė, Sučiuptas velnias (Pojmany bies), [w:] Wiecznie zielony klon. Antologia opowiadań litewskich, przeł. M. Jackiewicz i W. Kalita, B. Kalėda; wybór, wstęp i noty
o autorach M. Jackiewicz, Olsztyn: Pojezierze, 1989.
25.2. Žemaitė, Petras Kurmelis, [w:] Tam, gdzie malwy lśnią czerwone. Antologia literatury litewskiej, opr. Z. Stoberski, Warszawa: PWN, 1973.
26. W kręgu kobiecego pisarstwa (G. Petkevičaitė-Bitė, S. Ivanauskaitė-Pšibiliauskienė i M. Ivanauskaitė-Lastauskienė (Lazdynų Pelėda)).
26.1. Lazdynų Pelėda, Krzywda (Skriauda); G. Petkevičaitė-Bitė, Małpka (Bezdžionaitė), [w:] Wiecznie zielony klon. Antologia opowiadań litewskich, przeł. M. Jackiewicz i W. Kalita, B. Kalėda; wybór, wstęp i noty o autorach M. Jackiewicz, Olsztyn: Pojezierze, 1989.
27. Proza psychologiczna i modernistyczna (J. Biliūnas, M. Pečkauskaitė (Šatrijos Ragana))
27.1. J. Biliūnas, Laska, przeł. A. Lau-Gniadowska, [w:] Tam, gdzie malwy lśnią czerwone. Antologia poezji litewskiej, opr. Z. Stoberski, Warszawa: PWN, 1973.
27.2. M. Pečkauskaitė-Šatrijos Ragana, Sename dvare [fragm. w przekładzie na j. polski udostępniony w formie maszynopisu]
28. Ku modernizmowi – środowisko wileńsko-warszawsko-krakowskie (J. A. Herbačiauskas/J. A. Herbaczewski, M. K. Čiurlionis, S. Kymantaitė-Čiurlionienė).
28.1. J. A. Herbaczewski, Współczesna literatura litewska, [w tegoż:] Głos bólu: (sprawa odrodzenia narodowego Litwy w związku ze sprawą wyzwolenia narodowego Polski), Kraków: S. A. Krzyżanowski, 1912.
28.2. M. K. Čiurlionis, Sonata, [w:] R. Okulicz-Kozaryn, Litwin wśród spadkobierców Króla Ducha. Twórczość Čiurlionisa wobec Młodej Polski, Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. A. Mickiewicza, 2007.
29. Charakterystyka głównych tendencji rozwoju literatury litewskiej i zjawisk życia literacko-kulturalnego na Litwie w latach 1905-1918.

Studia, kompendia (w j. polskim)
P. Bukowiec, Dwujęzyczne początki nowoczesnej literatury litewskiej. Rzecz z pogranicza polonistyki, Kraków: Universitas, 2008.
M. Jackiewicz, Dzieje literatury litewskiej do 1917, t. 1, Warszawa: Ex Libris - Galeria Polskiej Książki, 2003.
Z. Stoberski, Historia literatury litewskiej. Zarys, wyd. 2 popr. i rozsz., Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986. (lub wcześniejsze)

Studia, kompendia (w j. litewskim i angielskim)
Lietuvių literatūros istorija: XIX amžius, red. i opr. J. Girdzijauskas, Vilnius: Lietuvių literatūros ir tautosakos institutas, 2001.
Lithuanian literature, red. V. Kubilius, tłum. na j. angielski R. Dapkutė, D. Bartkutė, Vilnius: Vaga, 1997.
Lietuvių literatūros enciklopedija, red. V. Kubilius,
V. Rakauskas, V. Vanagas, Vilnius: Lietuvių literatūros ir tautosakos institutas, 2001 – www.lle.lt
E. Ulčinaitė, A. Jovaišas, Lietuvių literatūros istorija: XIII-XVIII amžius, red. M. Vaicekauskas, Vilnius: Lietuvių literatūros ir tautosakos institutas, 2003.

1. Folklor ludowy i jego rola w kształtowaniu literatury litewskiej I (dajny, raudy, małe formy folkloru słownego)
1.1. Dajny i raudy, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba,
opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
2. Folklor ludowy i jego rola w kształtowaniu literatury litewskiej II (podania, baśnie).
2.1. Baśnie litewskie, wybór I. Vedrickaitė, tł. H. Bukowiecka et al., Warszawa: Ex Libris - Galeria Polskiej Książki, 2003. [wybór]
3. Ogólna charakterystyka początków piśmiennictwa na Litwie – piśmiennictwo starolitewskie w języku staroruskim (Statuty Litewskie, kroniki, latopisy).
3.1. Mit Palemoński (Kronika Bychowca); Sen Giedymina czyli legenda o założeniu miasta Wilna (Kronika Macieja Stryjkowskiego), [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
3.2. M. Stryjkowski, Kronika polska, litewska, żmódzka i wszystkiéj Rusi Macieja Stryjkowskiego, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996. [fragmenty]
4. Piśmiennictwo starolitewskie w języku łacińskim (M. Lituanus, J. Radvanus, M. Hussovianus).
4.1. Mikołaja Hussowskiego Pieśń o Żubrze, jego postaci, dzikości i o polowaniu na niego, w przekł. z łac. J. Kasprowicza, przekł. listu do Królowej Bony M. Wiśniowolski; przyg. do druku E. Jabłońska, Białowieża: Białowieski Park Narodowy. Dział Wydawnictw, 1994. [fragment]
5. Litewska literatura dawna w języku litewskim – ogólna charakterystyka, periodyzacja, kontekst historyczno-społeczny, epistolografia (korespondencja władców Litwy: Mendoga, Giedymina, Witolda).
6. Reformacja i renesans – protestantyzm na Litwie i we wschodnich Prusach (A. Kulvietis, S. Rapolionis, V. Agripa, działalność drukarni M. Radziwiłła Czarnego).
7. Pierwsze druki w języku litewskim (M. Mažvydas Catechismusa prasty szadei).
7.1. M. Mosvidius, Przedmowa do Katechizmu, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
8. Literatura XVI wieku (XVI-wieczny poemat bohaterski, P. Gradauskas, E. Piligrimovijus (Pielgrzymowski), A. Rimša (Rymsza)).
8.1. A. Rymsza, Pobudka do wdzięczności sławy ludzi rycerskich; Akroamy część wtóra; Akroamy część trzecia; Akroamy część szósta; Akroamy część ósma; Akroamy część dwudziesta czwarta, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
8.2. E. Pielgrzymowski (Miłośnik Litwy), Miłośnik Litwy do Senatu i Rzeczypospolitej Litewskiej; Litwa lamentuje, Taż do synów wyrodnych; Wilno, Oszmiana, Lida, Wiłkomirz, Brasław; Troki, Grodno, Kowno, Upita, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
9. Kulturowe aspekty reformy Kościoła katolickiego (polemika z ewangelikami: P. Skarga, A. Rotundus), działalność zakonu jezuitów na Litwie, znaczenie Uniwersytetu Wileńskiego.
9.1. A. Rotundus, Rozmowa Polaka z Litwinem, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka,
A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
10. Literatura religijna na Litwie: przekłady Biblii, postylle, zbiory kazań, rola Kiejdan jako ośrodka kultury (M. Daukša Postilla Catholica, literatura kalwinów
(M. Petkevičiaus Katekizmas, hymny, J. Morkūnas) i luteran (hymny, J. Bretkūnas Postilla).
10.1. M. Dauksza, Przedmowa do czytelnika łaskawego, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė,
M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
11. Barok na Litwie (cechy epoki, literatura: wspomnienia, autobiografie, dzienniki podróży: Peregrynacja do Ziemi Świętej (1582-1584) M. Radziwiłła Sierotki; Pamiętnik Teodora Jewłaszewskiego nowogrodzkiego podsędka, 1546-1604; Diariusz podróży po Europie w latach 1677-1678 T. Billewicza)
11.1. Mikołaj Krzysztof Radziwiłł Sierotka, Podróż do Ziemi Świętej, Syrii i Egiptu 1582-1584, opr. L. Kukulski, Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1962. [fragment]
11.2. T. Billewicz, Diariusz podróży po Europie w latach 1677-1678, z rękopisu odczytał, wstępem i komentarzem opatrzył M. Kunicki-Goldfinger, Warszawa: Biblioteka Narodowa, 2004. [fragment]
12. Literatura baroku na Litwie (K. Širvydas, D. Kleinas, J. Šulcas)
12.1. K. Szyrwid, Punkty kazań; Morze znaczy nam ludzkie życie na ziemi; Przyczyny, dla których szaleje morze i świat; Wyrzucał Jezus diabła, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
13. Literatura epoki oświecenia (P. Ruigys, G. Ostermejeris, K. G. Milkus, A. F. Šimelpenigis-młodszy).
14. K. Donelaitis i poemat Metai.
14.1. K. Donelaitis/K. Donelajtis, Pory roku – Metai, z j. litewskiego przeł. Z. Ławrynowicz, wstęp napisali A. Wakar, Z. Ławrynowicz, Olsztyn, Białystok: Pojezierze, 1982.
15. Literatura litewska (k. XVIII – 1863) – ogólna charakterystyka, kontekst społeczno-kulturowy, ośrodki rozwoju kultury, nurty światopoglądowe)
16. Ruch lituanistyczny na tle życia umysłowego Wilna i Żmudzi na pocz. XIX w. Dwujęzyczna twórczość poetów k. XVIII - I poł. XIX w. (A. Klementas/ A. Klement,
D. Poška/ D. Paszkiewicz)
16.1. A. Klementas, Piosenka żmudzka; Donis priedero, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
16.2. D. Paszkiewicz, Mužikas Žemaičių ir Lietuvos – Chłop żmudzki i litewski, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
17. Dwujęzyczna twórczość poetów k. XVIII - I poł. XIX w. (A. Strazdas/ A. Drozdowski, S. T. Valiūnas/ S. T. Walenowicz).
17.1. A. Strazdas, Selianka aušra – Jutrzenka; Gegužėlė – Kukułeczka; Kant na pochwałę miasta Rygi, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
17.2. S. T. Valiūnas, Biruta, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
18. Litewska historiografia, folklorystyka, poezja i proza dydaktyczna w I poł. XIX w. (S. Daukantas, L. Rėza, S. Stanevičius/ S. Staniewicz, L. A. Jucevičius/L. A. Jucewicz, M. Valančius).
18.1. Sz. Staniewicz, Arklys ir lokys – Koń i niedźwiedź; Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów, [w:] Žemaičių šlovė – Sława Żmudzinów. Antologia dwujęzycznej poezji litewsko-polskiej z lat 1794-1830, koncepcja całości, wybór i oprac. tekstów P. Bukowiec; wstęp B. Speičytė, Kraków: Universitas, 2012.
18.2. Litwa pod względem starożytnych zabytków, obyczajów i zwyczajów, skreślona przez Ludwika z Pokiewia, Wilno: R. Rafałowicz, 1846. [fragment]
19. Litewscy twórcy połowy XIX w. (K. Praniauskaitė/K. Proniewska, K. Kairys, V. Ažukalnis, K. Nezabitauskis, A. Tatarė)
19.1. K. Proniewska, Festyna Wielkiej Kalwaryi na Żmudzi. Poezje zebrane, red. nauk. tomu, opracowanie tekstów A. Janicka; wstęp A. Janicka, M. Burzka-Janik, Białystok: Wydawnictwo Prymat, 2023. [wybór wierszy]
19.2. K. Kairys, Na pożegnanie kolegów; Pożegnanie; Koleje moje…; Echo piosenki „Wiosna”, [w:] „Litwo, nasza matko miła...”. Antologia literatury o Litwie, przedm., wybór i opr. tekstów R. Koženiauskienė, M. Niedźwiecka, A. Kalėda; słowo wstępne E. Ulčinaitė, Vilnius: Lietuvių rašytojų sąjungos leidykla, 1996.
20. A. Baranauskas/A. Baranowski – literatura polsko-litewska a początki litewskiego odrodzenia narodowego (Anykščių šilelis).
20.1. A. Baranowski, Borek oniksztyński, przekł. poetycki z j. litewskiego J. J. Rojek; przekł. filologiczny J. Wajna; wstęp, przypisy i bibliogr. M. Jackiewicz, Olsztyn; Białystok: Pojezierze, 1987.
20.2. A. Baranauskas, Podróż do Petersburga; Niepokój, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
21. Sytuacja literatury i kultury litewskiej w II poł. XIX w. w kontekście ruchu odrodzenia narodowego („Aušra”, „Varpas”), prasa w kręgu sporów polsko-litewskich na przełomie XIX i XX wieku.
21.1. W kręgu sporów polsko-litewskich na przełomie XIX i XX wieku. Wybór materiałów,
t. 1, wyb. i opr. M. Zaczyński i B. Kalęba, seria „Biblioteka Literatury Pogranicza” t. 9, seria
„Z Prac Zakładu Bibliografii Polskiej im. K. Estreichera Uniwersytetu Jagiellońskiego”, Kraków 2004. [wybór]
22. Rozwój litewskiej poezji w II poł. XIX w. (P. Vaičaitis, V. Kudirka, A. Vienažindys).
22.1. V. Kudirka, Inc. Nie ten człek wielki, przed którym miliony; Tautiška giesmė; Pieśń narodowa, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
22.2. Utwory V. Kudirki w j. litewskim przygotowane przez prowadzącą (V. Kudirka, Raštai, redakcinė komisija: J. Lankutis et al.; parengė A. Vaitiekūnienė, t. 1: Eilėraščiai; Satyros; Originalios prozos fragmentai; Prozos vertimai; Poetinių dramų vertimai, Vilnius: Vaga, 1989). [wybór]
23. Rozwój litewskiej prozy i dramatu w II poł. XIX w. (V. Kudirka, V. Pietaris, A. Fromas-Gužutis, J. Vilkutaitis-Keturakis).
24. J. Mačiulis (Maironis) – poeta, historyk, wieszcz narodowy.
24.1. Maironis, Wilno (przed świtem); Gdzie płynie Szeszupa; Do wynarodowionych, [w:] Widziałem świat. Skrypt do kursu historii literatury litewskiej, koncepcja całości, wybór, przekłady z języka litewskiego, opracowanie B. Kalęba, opracowanie fragmentów Kroniki Bychowca, Kroniki Stryjkowskiego i Postylli Mikołaja Daukszy J. Niedźwiedź, Kowno-Kraków: Versus Aureus, 2014.
24.2. Utwory Maironisa w j. litewskim przygotowane przez prowadzącą (Maironis, Pavasario balsai, Vilnius: Baltos lankos, 1995). [wybór]
25. Rozwój prozy realistycznej – k. XIX w. (J. Beniuševičiūtė-Žymantienė (Žemaitė)).
25.1. Žemaitė, Sučiuptas velnias (Pojmany bies), [w:] Wiecznie zielony klon. Antologia opowiadań litewskich, przeł. M. Jackiewicz i W. Kalita, B. Kalėda; wybór, wstęp i noty
o autorach M. Jackiewicz, Olsztyn: Pojezierze, 1989.
25.2. Žemaitė, Petras Kurmelis, [w:] Tam, gdzie malwy lśnią czerwone. Antologia literatury litewskiej, opr. Z. Stoberski, Warszawa: PWN, 1973.
26. W kręgu kobiecego pisarstwa (G. Petkevičaitė-Bitė, S. Ivanauskaitė-Pšibiliauskienė i M. Ivanauskaitė-Lastauskienė (Lazdynų Pelėda)).
26.1. Lazdynų Pelėda, Krzywda (Skriauda); G. Petkevičaitė-Bitė, Małpka (Bezdžionaitė), [w:] Wiecznie zielony klon. Antologia opowiadań litewskich, przeł. M. Jackiewicz i W. Kalita, B. Kalėda; wybór, wstęp i noty o autorach M. Jackiewicz, Olsztyn: Pojezierze, 1989.
27. Proza psychologiczna i modernistyczna (J. Biliūnas, M. Pečkauskaitė (Šatrijos Ragana))
27.1. J. Biliūnas, Laska, przeł. A. Lau-Gniadowska, [w:] Tam, gdzie malwy lśnią czerwone. Antologia poezji litewskiej, opr. Z. Stoberski, Warszawa: PWN, 1973.
27.2. M. Pečkauskaitė-Šatrijos Ragana, Sename dvare [fragm. w przekładzie na j. polski udostępniony w formie maszynopisu]
28. Ku modernizmowi – środowisko wileńsko-warszawsko-krakowskie (J. A. Herbačiauskas/J. A. Herbaczewski, M. K. Čiurlionis, S. Kymantaitė-Čiurlionienė).
28.1. J. A. Herbaczewski, Współczesna literatura litewska, [w tegoż:] Głos bólu: (sprawa odrodzenia narodowego Litwy w związku ze sprawą wyzwolenia narodowego Polski), Kraków: S. A. Krzyżanowski, 1912.
28.2. M. K. Čiurlionis, Sonata, [w:] R. Okulicz-Kozaryn, Litwin wśród spadkobierców Króla Ducha. Twórczość Čiurlionisa wobec Młodej Polski, Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. A. Mickiewicza, 2007.
29. Charakterystyka głównych tendencji rozwoju literatury litewskiej i zjawisk życia literacko-kulturalnego na Litwie w latach 1905-1918.

Studia, kompendia (w j. polskim)
P. Bukowiec, Dwujęzyczne początki nowoczesnej literatury litewskiej. Rzecz z pogranicza polonistyki, Kraków: Universitas, 2008.
M. Jackiewicz, Dzieje literatury litewskiej do 1917, t. 1, Warszawa: Ex Libris - Galeria Polskiej Książki, 2003.
Z. Stoberski, Historia literatury litewskiej. Zarys, wyd. 2 popr. i rozsz., Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986. (lub wcześniejsze)

Studia, kompendia (w j. litewskim i angielskim)
Lietuvių literatūros istorija: XIX amžius, red. i opr. J. Girdzijauskas, Vilnius: Lietuvių literatūros ir tautosakos institutas, 2001.
Lithuanian literature, red. V. Kubilius, tłum. na j. angielski R. Dapkutė, D. Bartkutė, Vilnius: Vaga, 1997.
Lietuvių literatūros enciklopedija, red. V. Kubilius,
V. Rakauskas, V. Vanagas, Vilnius: Lietuvių literatūros ir tautosakos institutas, 2001 – www.lle.lt
E. Ulčinaitė, A. Jovaišas, Lietuvių literatūros istorija: XIII-XVIII amžius, red. M. Vaicekauskas, Vilnius: Lietuvių literatūros ir tautosakos institutas, 2003.