Wiedza, płeć i władza – wprowadzenie do epistemologii feministycznych w badaniach społecznych 3002-1KON2026K6

Wiedza: absolwent zna i rozumie
- zna i rozumie podstawowe pojęcia oraz teorie w ramach
epistemologii feministycznych/gender studies, w szczególności
dotyczące płci społeczno-kulturowej, intersekcjonalności,
usytuowania wiedzy oraz polityczności badań (K_W04, K_W07);
- rozumie związki między produkcją wiedzy naukowej a relacjami
władzy oraz społeczno-kulturowymi kontekstami badań (K_W01,
K_W04);
- zna wybrane nurty współczesnych debat w ramach gender studies,
w tym dotyczące nierówności społecznych, pracy emocjonalnej i

opiekuńczej, neoliberalizmu oraz mobilizacji antygenderowych
(K_W02).
Umiejętności: absolwent potrafi
- potrafi analizować i interpretować teksty naukowe oraz inne
materiały kultury z zastosowaniem podstawowych kategorii
związanych z epistemologiami feministycznymi (K_U02, K_U08);
- potrafi rozpoznawać założenia epistemologiczne i metodologiczne w
badaniach społecznych oraz krytycznie je omawiać (K_U01, K_U05);
- potrafi formułować i prezentować argumenty w dyskusji
akademickiej z wykorzystaniem pojęć związanych z gender studies i
epistemologiami feministycznymi (K_U05, K_U06);
- potrafi wykorzystywać literaturę przedmiotu w języku polskim i
angielskim w podstawowym zakresie analizy naukowej (K_U01,
K_U07).
Kompetencje społeczne: absolwent jest gotów do
- do krytycznej refleksji nad własną wiedzą oraz nad społeczno-
politycznymi uwarunkowaniami produkcji wiedzy (K_K01, K_K03);
- jest gotowa(-y) do udziału w dyskusji akademickiej dotyczącej płci,
nierówności i kultury, z zachowaniem zasad dialogu i szacunku dla
różnych perspektyw (K_K05, K_K06);
- rozumie znaczenie refleksji feministyczne dla analizy współczesnych
zjawisk społecznych i kulturowych (K_K02, K_K03).

Metody i kryteria oceniania (forma zaliczenia):
Aktywność na zajęciach, w tym realizacja zadań grupowych lub/i kart pracy
indywidualnej, aktywny udział w dyskusjach (40%) i prezentacja ustna na
zajęciach, oparta na lekturach, z zastosowaniem podejść epistemologii
feministycznych (60%); ocena: 0–30.
Metody pracy podczas kursu:
Kurs prowadzony jest w formie konwersatorium, na przemian obejmującego
wykłady teoretyczne, debaty oparte na lekturach, prezentacje ustne, zajęcia w
grupach oraz indywidualną pracę z kartami pracy. 
Ostatnie dwa zajęcia są przeznaczone na przygotowane przez osoby studiujące,
indywidualne prezentacje końcowe. Prezentacja będzie polegać na zastosowaniu
wybranej perspektywy feministycznej do analizy wybranego zjawiska
społecznego lub kulturowego. Prezentacja może stanowić wstępny etap do
opracowania tematu pracy rocznej lub licencjackiej. Szczegółowe wytyczne do
prezentacji prowadząca poda w trakcie semestru – w dostosowaniu do potrzeb
grupy oraz jej liczebności. 
W celu stopniowego przygotowania do prezentacji, podczas większości zajęć
przewidziana jest ok. 10-15-minutowa praca indywidualna w formie karty pracy.
Na niektórych zajęciach praca indywidualna (z kartami pracy) może być
omawiana w ramach zadań grupowych. Materiały (karty pracy) nie są oceniane
(oprócz oceny aktywności w czasie zajęć), jednak stanowią obowiązkowy
element procesu dydaktycznego i mogą być  zbierane przez prowadzącą. Na ich
podstawie osoby studiujące mogą przygotować się do prezentacji końcowej oraz
uporządkować materiał w trakcie semestru. 
Obecności i forma odrabianie nieobecności:
Osoba studiująca ma prawo do:
– dwóch usprawiedliwionych lub nieusprawiedliwionych nieobecności w
semestrze. 

– Osoba mająca od trzech do pięciu nieobecności w semestrze musi nadrobić je
w sposób określony przez osobę prowadzącą tj. przesłać mailowo krytyczną
notatka z tekstów (wraz z własnym komentarzem na temat tekstu – max 1
strona notatki i komentarza na 1 tekst)  oraz wypełnioną kartą pracy, jeśli była
realizowana na zajęciach – informację o tym, czy była realizowana karta pracy
podczas pominiętych zajęć należy uzyskać od prowadzącej mailowo lub od
innych osób uczestniczących w zajęciach. Materiały należy przesłać mailowo w
ciągu maksymalnie 14 dni od pominiętych zajęć lub jeśli osoba była nieobecna na
zajęciach pod koniec semestru: szybciej, przed zakończeniem okresu
wystawiania ocen.  
Prowadząca ma prawo – w przypadku otrzymania nie pogłębionej notatki/karty
pracy – zaprosić osobę studencką na dodatkową rozmowę na dyżurze na temat
tekstu. 
– Nieobecności podczas zajęć, na których miała odbyć się prezentacja osoby
studenckiej nie da się odrobić: osoba studencka ma jednak prawo wybrać termin
prezentacji (na prezentacje przewidziano dwa ostatnie zajęcia w sylabusie). 
– Nieobecności (nawet usprawiedliwione) na więcej niż pięciu zajęciach (30%)
skutkują niedopuszczeniem do zaliczenia zajęć. Jedynie osoby z przyznaną przez
KJD Indywidualną Organizacją Studiów w oparciu o opinię BON mogą mieć
zwiększony limit nieobecności, jednak nie więcej niż do 50%.
Zasady użycia narzędzi sztucznej inteligencji:
Sposób wykorzystania narzędzi sztucznej inteligencji w pracach dyplomowych,
pisemnych pracach zaliczeniowych i prezentacjach zaliczeniowych określają
zapisy § 3 i 4 uchwały nr 98 Uniwersyteckiej Rady ds. Kształcenia z dnia 8 grudnia
2023 r. w sprawie wytycznych dotyczących korzystania z narzędzi sztucznej
inteligencji w procesie kształcenia. W związku z tym, że jedną z podstawowych
umiejętności zdobywanych na kierunkach studiów organizowanych na Wydziale
Polonistyki jest sprawne i profesjonalne posługiwanie się polszczyzną pisaną, a w
szczególności stylem naukowym, zabrania się wykorzystywania systemów
sztucznej inteligencji do pisania, redagowania i korekty tekstu.
Jeśli osoby studiujące korzystają ze sztucznej inteligencji do streszczania
zadanych tekstów: w dalszym ciągu są zobligowane do ich samodzielnego
przeczytania. 
Jeśli osoby studiujące używają do jakichkolwiek celów sztucznej inteligencji są
zobligowani do zaznaczenia tego w jakim zakresie była używana.
Nakład pracy osoby studiującej (3 ECTS / 90h): udział w zajęciach: 30h,
przygotowanie do zajęć: 30h, przygotowanie prezentacji końcowej: 30h.
zaliczenie ustne – zaliczenie przedmiotu odbywa się na podstawie oceny
końcowej wystawionej w oparciu o dwie składowe: aktywność na
zajęciach (40%) oraz prezentację końcową (60%) ocenianą punktowo w
skali 0-30 pkt.

Pełna lista lektur zostanie przedstawiona na początku semestru w
sylabusie i harmonogramie szczegółowym, uwzględniając poszczególne
tematy zajęć. Wszystkie teksty będą udostępniane osobom
uczestniczącym w formie elektronicznej poprzez Google Drive z

wyprzedzeniem. Literatura obejmuje teksty w języku polskim oraz
angielskim, np.:
Ackerly, Brooke, i Jacqui True. 2018. „With or without Feminism?
Researching Gender and Politics in the 21st Century”. European
Journal of Politics and Gender. European Journal of Politics and
Gender 1 (1–2): 259–78.
Ahrens, Petra, Barbara Gaweda, Valentine Berthet, Johanna Kantola, i
Cherry Miller. 2024. „Friends, Experts or Witches: Doing Feminist
Research in Challenging Political Contexts”. European Journal of
Politics and Gender. European Journal of Politics and Gender 1
(aop): 1–24.
Charkiewicz, Ewa. 2008. „Czy Matka Polka może być uboga? Krótki
przegląd debat o płci, klasie i rasie". nr 11: 62–68.
Crenshaw, Kimberle. 1991. „Mapping the Margins: Intersectionality,
Identity Politics, and Violence against Women of Color”. Stanford
Law Review 43 (6): 1241–99.
Criado Perez, Caroline. 2024. „Niewidzialne kobiety: jak dane tworzą świat
skrojony pod mężczyzn”. Wydanie II. With Anna Sak i
Wydawnictwo Karakter. Karakter.
Grabowska, Magdalena. 2018. „Zerwana genealogia. Działalność
społeczna i polityczna kobiet po 1945 r. a współczesny ruch
kobiecy". Wydawnictwo Naukowe Scholar.
Hochschild, Arlie Russell, Anne Machung. 2003. „The second shift”.
Penguin Books.
hooks, bell. 2014. „Feminist Theory: From Margin to Center”. Routledge.
Kluczyk, Aleksandra. 2023. „Niech żyją ku*wy. O pracy seksualnej w
Polsce”. GW Foksal Ebooki.
Wojnicka, Katarzyna. 2013. „Męskie ruchy społeczne we współczesnej
Polsce: wybrane ustalenia i wnioski”. Acta Universitatis
Lodziensis. Folia Sociologica, nr 47 (grudnia): 87–103.