Czytanie (dla) innych – zajęcia komparatystyczne 3000-LPTA2CZ-K
Ćwiczenia koncentrują się na zagadnieniach związanych z różnymi formułami i doświadczeniami inności we współczesnym świecie. Uczestnicy zajęć stworzą mapę tego zjawiska w związku z życiem codziennym oraz zapoznają się z reprezentacjami inności we współczesnej sztuce i literaturze, polskiej oraz zagranicznej. Przedmiotem badawczego namysłu będą mechanizmy konstruowania inności (tego, co sytuuje się poza normą), w ich historycznych różnych odmianach, a także różne koncepcje humanistyczne związane z tą kwestią.
Celem kursu jest rozwijanie umiejętności lektury tekstów inności (również tych związanych z doświadczeniem życiowym), rozumianej nie tylko jako temat przedstawienia, lecz także jako aspekt tożsamości podmiotu. Szczególna uwaga zostanie poświęcona reprezentacjom inności/obcości, mechanizmom wykluczenia i marginalizacji.
Komparatystyczność zajęć związana jest zarówno z perspektywą porównawczą dotyczącą literatury europejskiej, jak i z taką perspektywą odnoszącą się nie tylko do literatury, ale także do innych sztuk.
|
W cyklu 2026Z:
Ćwiczenia koncentrują się na zagadnieniach związanych z różnymi formułami i doświadczeniami inności we współczesnym świecie. Uczestnicy zajęć stworzą mapę tego zjawiska w związku z życiem codziennym oraz zapoznają się z reprezentacjami inności we współczesnej sztuce i literaturze, polskiej oraz zagranicznej. Przedmiotem badawczego namysłu będą mechanizmy konstruowania inności (tego, co sytuuje się poza normą), w ich historycznych różnych odmianach, a także różne koncepcje humanistyczne związane z tą kwestią. Celem kursu jest rozwijanie umiejętności lektury tekstów inności (również tych związanych z doświadczeniem życiowym), rozumianej nie tylko jako temat przedstawienia, lecz także jako aspekt tożsamości podmiotu. Szczególna uwaga zostanie poświęcona reprezentacjom inności/obcości, mechanizmom wykluczenia i marginalizacji. Komparatystyczność zajęć związana jest zarówno z perspektywą porównawczą dotyczącą literatury europejskiej, jak i z taką perspektywą odnoszącą się nie tylko do literatury, ale także do innych sztuk. Analizie i interpretacji poddane zostaną (głównie współczesne) teksty literackie - polskie i zagraniczne, a także spektakle teatralne, filmy oraz utwory sztuki krytycznej, w których pojawia się wątek inności. Jest ona rozpoznawana, doświadczana, przeżywana i performowana. |
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Założenia (opisowo)
Efekty kształcenia
Wiedza: absolwent zna i rozumie -
zagadnienie inności w literaturze polskiej i światowej; twórczość współczesnych i klasycznych autorów w związku z tym zagadnieniem, a także jego aktualność w kontekście problemów społecznych, kulturowych i cywilizacyjnych;
współczesne teorie literackie i kulturowe odnoszące się do zagadnienia inności oraz metody analizy tekstów kultury stosowane do ich lektury rozumianej jako narzędzie interpretacji rzeczywistości.
globalne problemy związane z innością, takie jak wielokulturowość, migracje, kryzys ekologiczny, zmiany społeczne, rozwój technologii - generujące formuły inności i przestrzenie jej doświadczenia oraz ich odzwierciedlenie w literaturze i sztuce;
filozoficzne, kulturowe i socjologiczne aspekty funkcjonowania i kształtowania literatury i języka we współczesnym świecie, umożliwiające analizę zjawisk kulturowych i społecznych - w odniesieniu do problematyki związanej z innością.
Umiejętności: absolwent potrafi -
rozpoznawać w literaturze i kulturze wątki związane z innością i analizować je oraz interpretować w kontekście zjawisk społecznych i kulturowych, korzystając z narzędzi interdyscyplinarnych.
Kompetencje społeczne: absolwent jest gotów do -
krytycznej oceny odbieranych treści i posiadanej wiedzy związanej z problematyką szeroko pojętej inności - przy jednoczesnym uznaniu znaczenia
posiadania i stałego podnoszenia swoich kompetencji (również przez zasięganie opinii ekspertów w poszczególnych dziedzinach) jako warunku skutecznego rozwiązywania problemów poznawczych i praktycznych; rozpoznaje mechanizmy stereotypizacji i potrafi je poddać krytycznemu oglądowi.
Kryteria oceniania
Obecność i aktywność na zajęciach.
Zaliczenie na ocenę - podstawą będzie kolokwium ustne związane z problematyką zajęć.
Literatura
1. Kaspar Hauser (spektakl Jakuba Skrzywanka)
2. Jan Jakub Kolski, Jańcio Wodnik
3. Małgorzata Lebda, Łakome
4. Izabela Filipiak Absolutna amnezja
5. Michał Witkowski Lubiewo
6. Bożena Keff, Utwór o matce i ojczyźnie
7. Dorota Masłowska, Wojna polsko-ruska
8. Paul B. Preciado, Mieszkanie na Uranie
9. Didier Eribon Powrót do Reims
10. Olga Tokarczuk, Empuzjon
11. Witold Gombrowicz, Iwona księżniczka Burgunda
12. Polska sztuka krytyczna (Żmijewski, Kozyra, Libera)
Arjun Appaduraj, Strach przed mniejszościami
Frantz Fanon, Czarna skóra, białe maski
Odmieńcy, red. M. Janion, Z. Majchrowski
Lektury inności, red. M. Dąbrowski, R. Pruszczyński
Inny, inna, inne. O inności w kulturze, red. M. Janion i inni
Obcy Inny. Analiza przypadków. 2017, red. Małgorzata Karwatowska i inni
Uwagi
|
W cyklu 2026Z:
Dopuszczalne jest używanie na zajęciach AI - do celów gromadzenia danych, po konsultacji z prowadzącym. |