Historia starożytnego Egiptu 2800-ZMHISE
1 – Wprowadzenie do historii Egiptu. Źródła i chronologia
Geografia Egiptu i jej wpływ na rozwój cywilizacji
Rodzaje źródeł: pisane, ikonograficzne, archeologiczne
Systemy chronologiczne (relatywna, absolutna, synchronizmy)
2 – Okresy predynastyczny i wczesnodynastyczny
Kultury Górnego i Dolnego Egiptu
Początki państwowości egipskiej
I–II dynastia:
3 – Stare Państwo: epoka budowniczych piramid
III–VI dynastia: centralizacja władzy, administracja, rozwój sztuki i
architektury
Piramidy: ideologia, funkcja, technologie
Religia Starego Państwa – kult słońca, Ozyrys, życie pozagrobowe
4 – Okresy przejściowe i Średnie Państwo
I Okres Przejściowy: decentralizacja, konflikty lokalne
XI–XII dynastia: zjednoczenie, rozwój Teb, literatura i sztuka
Rola nomarchów i reformy administracyjne
5 – II Okres Przejściowy i Nowe Państwo: zjednoczenie i imperializm
Hyksosi
XVIII dynastia: Ahmose, Totmesi, Hatszepsut, Amenhotep III
Ekspansja w Nubii i Azji; administracja imperium
6 – Rewolucja amarneńska i czasy Ramessydów
Amenhotep IV/Echnaton i monoteizm
Pozna 18 dynastia – po Amarnie
Ramzes II i Ramzes III – konflikty z Hetytami, Libijczykami i Ludami
Morza
Kryzys państwa – niepokoje wewnętrzne
7 – III Okres Przejściowy i Okres Późny
Fragmentacja Egiptu, rządy kapłanów Amona, XXV dynastia (kuszycka)
Okres Późny: Egipt wobec imperiów – Asyryjczycy, Persowie
8 – Epoka ptolemejska i rzymska
Podbój przez Aleksandra Wielkiego i rządy Ptolemeuszy
Synkretyzm kulturowy: grecko-egipska religia i administracja
Egipt pod panowaniem rzymskim – zmiany społeczne, ekonomiczne, religijne
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Wiedza:
K_W01 – posiada uporządkowaną wiedzę na temat chronologii i
głównych etapów rozwoju cywilizacji starożytnego Egiptu, ze
szczególnym uwzględnieniem zmian politycznych, społecznych i
religijnych.
K_W02 – zna główne źródła pisane i archeologiczne dotyczące historii
Egiptu oraz potrafi je klasyfikować i rozróżniać pod względem wartości
informacyjnej.
K_W03 – zna podstawowe koncepcje i pojęcia wykorzystywane w
badaniach nad historią starożytnego Egiptu.
Umiejętności:
K_U01 – potrafi zinterpretować i zsyntetyzować wiedzę historyczną na
podstawie wykładów oraz literatury przedmiotu.
K_U02 – potrafi wykorzystać zdobytą wiedzę do sformułowania
argumentów dotyczących zjawisk historycznych w starożytnym Egipcie.
K_U03 – potrafi posługiwać się podstawową terminologią
egiptologiczną w mowie i piśmie.
Kompetencje społeczne:
K_K01 – rozumie znaczenie rzetelnego i krytycznego podejścia do
źródeł historycznych i interpretacji przeszłości.
K_K02 – jest przygotowany do uczestnictwa w dyskusji naukowej,
prezentując własne poglądy w sposób uporządkowany i oparty na
faktach.
Kryteria oceniania
Ocena końcowa opiera się na:
znajomości treści wykładów (60%),
znajomości obowiązkowej literatury przedmiotu (40%).
Skala ocen:
5,0 (bardzo dobry): 91–100% poprawnych odpowiedzi,
4,5 (dobry plus): 81–90%,
4,0 (dobry): 71–80%,
3,5 (dostateczny plus): 61–70%,
3,0 (dostateczny): 51–60%,
2,0 (niedostateczny): poniżej 51%.
Literatura
Literatura podstawowa:
1. Grimal N., Dzieje st. Egiptu, Warszawa 2004
2. Kemp B.J., Starożytny Egipt. Anatomia Cywilizacji, Warszawa
2020 (najnowsze wydanie)
3. Shaw I. (ed.), The Oxford History of Ancient Egypt, Oxford 2000
4. Schulz R., Seidel M. (ed.), Egipt. Świat faraonów, Warszawa
2001
Literatura dodatkowa:
1. Barwik M., The Twilight of Ramesside Egypt. Studies on the
History of Egypt at the End of the Ramesside Period, Warszawa
2011
2. Beckerath J. von, Chronologie des ägyptischen Neuen Reiches,
[HÄB 39], Hildesheim 1994
3. Cline E.H., O’Connor D. (ed.), Ramesses III. The Life and Times
of Egypt’s Last Hero, Ann Arbor 2015
4. Dodson A., Amarna Sunset. Nefertiti, Tutankhamun, Ay,
Horemheb, and the Egyptian Counter-Reformation, Cairo-New
York 2009
5. Dodson A., Amarna Sunrise. Egypt from Golden Age to Age
of Heresy, Cairo 2014
6. Dodson A., Rameses III, King of Egypt, Cairo 2019
7. Dodson A., Nefertiti, Queen and Pharaoh of Egypt, Cairo
2020
8. Dodson A., The First Pharaohs, Cairo 2021
9. Dodson A., The Nubian Pharaohs of Egypt, Cairo 2023
10. Kitchen K.A., Pharaoh Triumphant. The Life and Times of
Ramesses II, Warminster 1982
11. McDowell A.G., Village Life in Ancient Egypt. Laundry Lists
and Love Songs, Oxford 1999
12. O’Connor D., Cline E.H. (ed.), Amenhotep III: Perspectives on
His Reign, Ann Arbor 1998
13. Vandersleyen Cl., L’Égypte et la Vallée du Nil, Paris 1992
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: