Zaawansowane metody cyfrowe w archeologii - wprowadzenie 2800-PL-MD1-CYFR-K
Zajęcia mają formę konwersatorium, w ramach którego studenci rozwijają zarówno teoretyczną, jak i praktyczną wiedzę na temat narzędzi cyfrowych stosowanych w archeologii. Szczególny nacisk położony jest na zastosowanie tych narzędzi w gromadzeniu, przetwarzaniu, analizie i wizualizacji danych przestrzennych oraz dokumentacji archeologicznej.
W trakcie kursu omówione zostaną podstawowe zagadnienia związane z Systemami Informacji Geograficznej (GIS), obsługą sprzętu pomiarowego, georeferencją danych i wykorzystaniem usług sieciowych (WMS). Studenci zapoznają się także z zasadami budowy i obsługi baz danych przestrzennych oraz przeprowadzą podstawowe analizy i zapytania (kwerendy).
Druga część kursu poświęcona jest technikom fotogrametrycznym oraz cyfrowej dokumentacji 2D i 3D. Studenci zdobędą podstawy pracy z aparatem fotograficznym w kontekście dokumentacji archeologicznej, nauczą się przygotowywać zdjęcia do dalszego przetwarzania oraz zapoznają się z przykładami dokumentacji wykopalisk archeologicznych przy użyciu fotogrametrii. Omówione zostaną także etapy pracy z danymi fotogrametrycznymi oraz metody ich przetwarzania i wizualizacji. Kurs kończy się wprowadzeniem do podstawowej obróbki graficznej danych (np. tworzenie ortofotomap, przygotowanie materiałów wizualnych do publikacji i prezentacji).
Zajęcia mają interaktywny charakter – oprócz prezentacji aktualnych rozwiązań technologicznych, studenci uczestniczą w dyskusjach i analizują przykłady rzeczywistych zastosowań omawianych narzędzi. Celem jest nie tylko zapoznanie się z możliwościami, ale także krytyczna ocena ograniczeń i wyzwań związanych z wykorzystaniem technologii cyfrowych w archeologii.
Zajęcia stanowią fundament pod bardziej zaawansowane kursy specjalistyczne, dając uczestnikom solidną podstawę do samodzielnego poruszania się w środowisku narzędzi cyfrowych wykorzystywanych w badaniach archeologicznych.
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
K_W01; K_W02; K_W03 K_W05; K_W06; K_W08; K_W09;K_W12 K_U01; K_U03; K_U09; K_U10; K_U15; K_U17; K_K01;K_K02, K_K03; K_K05; K_K07; K_K08 K_K10; K_K11; K_K12
Student studiów licencjackich dzięki uczestnictwu w zajęciach ma podstawową wiedzę o miejscu i znaczeniu archeologii w systemie nauk oraz o jej specyfice przedmiotowej i metodologicznej. Zna podstawowe pojęcia i terminologię stosowaną w archeologii oraz ma uporządkowaną podstawową wiedzę ogólną, obejmującą terminologię, teorie i metodologię nauk humanistycznych, społecznych, ścisłych i przyrodniczych w zakresie potrzebny w badaniach archeologicznych. Ma podstawową wiedzę o głównych kierunkach rozwoju i najważniejszych nowych osiągnięciach w zakresie archeologii, a także ma podstawową wiedzę o powiązaniach archeologii z innymi dziedzinami oraz dyscyplinami naukowymi z obszaru nauk humanistycznych, społecznych, przyrodniczych i ścisłych. Ma podstawową wiedzę o głównych kierunkach rozwoju i najważniejszych nowych osiągnięciach w zakresie archeologii oraz zna i rozumie podstawowe metody analizy i interpretacji różnych wytworów kultury właściwych dla wybranych tradycji, teorii i szkół badawczych w zakresie archeologii. Posiada pogłębioną wiedzę pozwalającą na przeprowadzenie krytyki, analizy i interpretacji różnorodnych źródeł w badaniach historycznych. Student studiów licencjackich po uczestnictwie w zajęciach potrafi wyszukiwać, analizować, oceniać, selekcjonować i użytkować informacje o źródłach archeologicznych i ich kontekście z wykorzystaniem literatury i mediów elektronicznych. Posiada podstawowe umiejętności badawcze, obejmujące formułowanie i analizę problemów badawczych, dobór metod i narzędzi badawczych, opracowanie i prezentację wyników, pozwalające na rozwiązywanie problemów w zakresie archeologii. Potrafi posługiwać się podstawowymi pojęciami badawczymi i ujęciami teoretycznymi właściwymi dla archeologii. Analizuje, interpretuje i prezentuje zebrane informacje w przejrzystej, usystematyzowanej i przemyślanej formie, a także przytacza aktualne tezy badawcze, formułuje wnioski i dobiera strategie argumentacyjne na poziomie elementarnym oraz konstruuje argumenty i kontrargumenty.
Student studiów licencjackich dzięki uczestnictwu w zajęciach posiada umiejętność przygotowania prac pisemnych w jęz. polskim i jęz. obcym, dotyczących zagadnień szczegółowych, z wykorzystaniem różnych materiałów źródłowych pradziejowych i historycznych. Zna zakres posiadanej przez siebie wiedzy i posiadanych umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się i rozwoju zawodowego. Potrafi współdziałać i pracować w zespole, przyjmując w nim różne role. Ma świadomość znaczenia dziedzictwa kulturowego ludzkości dla rozumienia procesu przemian gospodarczych, społecznych i kulturowych od czasów pradziejowych do współczesności; K_K05, a także ma świadomość niepowtarzalnej wartości nieodnawialnych źródeł archeologicznych w odtwarzaniu przeszłości człowieka. Ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa kulturowego i rozumie problemy związane z interpretacją źródeł archeologicznych i historycznych. Jest świadomy wieloaspektowości interpretacji oraz uznaje i szanuje różnice punktów widzenia determinowane różnym podłożem narodowym i kulturowym. Student ma świadomość kompleksowej natury kultury i jej złożoności, rozumie potrzebę analizy rozmaitych kategorii źródeł dla odtworzenia przeszłości człowieka.
Kryteria oceniania
Udział w zajęciach jest obowiązkowy, dopuszczone są dwie nieobecności . Aktywne uczestnictwo w zajęciach, zaliczenie końcowe,
Literatura
Clarke K.C., Getting started with geographic Information Systems, Oxford 2001
Werner, P. Wprowadzenie do Systemów Informacji Geograficznej, wyd. II, Wydawnictwo Jark, Warszawa 2004
Beyond the Map. Archaeology and spatial technologies, ed. G. Lock, Ravello, 2000.
Gupta, N., Devillers R., 2017, Geographic Visualization in Archaeology, Journal of Archaeological Method and Theory, vol. 24, no 3, pp-852-885
Campana S. (2017). 3D Recording and Modelling in Archaeology and Cultural Heritage: Theory and Best Practices. Oxford: Archaeopress.
De Reu J. et al. (2013). “Towards a three-dimensional cost-effective registration of the archaeological heritage.” Journal of Archaeological Science, 40(2), 1108–1121.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: