Rynki medialne: globalne i paneuropejski 2700-M-DM-D2RYME-DZI
Przedmiot koncentruje się na analizie współczesnych systemów i rynków medialnych w perspektywie porównawczej i problemowej. Zajęcia obejmują zarówno rynki krajów europejskich, jak i pozaeuropejskich. Analizie poddawane są mechanizmy funkcjonowania instytucji medialnych w różnych modelach demokracji oraz w systemach o ograniczonym pluralizmie. Szczególna uwaga poświęcona jest przemianom konsumpcji mediów, globalnym przepływom informacji i treści, procesom koncentracji własności oraz działaniom antymonopolowym, roli globalnych i paneuropejskich przedsiębiorstw medialnych, a także rozwojowi post-telewizyjnych graczy audiowizualnych i nowych technologii wpływających na strukturę rynku.
W ramach zajęć omawiane są m.in.: monitorowanie sytuacji mediów i wskaźniki pluralizmu, ekosystem nadawców telewizyjnych, kondycja prasy drukowanej i cyfrowej, rynek reklamy oraz rynki okołomedialne. Elementem kursu są studia przypadków wybranych państw i przedsiębiorstw medialnych, interpretacja danych rynkowych (raportów branżowych, wskaźników koncentracji, danych reklamowych) oraz dyskusje porównawcze. Przedmiot pełni istotną rolę w programie studiów, stanowiąc uzupełnienie zajęć z zakresu systemów medialnych, prawa mediów, ekonomiki mediów oraz polityk regulacyjnych. Pozwala studentom zrozumieć ekonomiczne, technologiczne i regulacyjne uwarunkowania funkcjonowania mediów, co ma kluczowe znaczenie dla przyszłej pracy w sektorze medialnym, instytucjach regulacyjnych, administracji publicznej, organizacjach badawczych oraz branży komunikacyjnej.
Cele kształcenia
• przekazanie uporządkowanej wiedzy na temat struktury i funkcjonowania rynków medialnych w skali krajowej i globalnej,
• rozwinięcie umiejętności analizy porównawczej systemów medialnych,
• zapoznanie studentów z mechanizmami koncentracji własności i regulacji antymonopolowej,
• kształtowanie zdolności interpretacji danych rynkowych i raportów branżowych,
• przygotowanie do krytycznej oceny procesów globalizacji i cyfryzacji mediów.
Tryb prowadzenia
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Po ukończeniu przedmiotu student/studentka:
1. W zakresie wiedzy:
• zna i rozumie kluczowe pojęcia z zakresu systemów i rynków medialnych, w tym pluralizmu mediów, koncentracji własności, globalizacji przepływu treści oraz regulacji rynku medialnego,
• rozumie zróżnicowanie modeli funkcjonowania mediów w państwach demokratycznych i w systemach o ograniczonym pluralizmie,
• zna podstawowe mechanizmy ekonomiczne i regulacyjne wpływające na funkcjonowanie rynku medialnego,
• rozumie różnice między mediami publicznymi i komercyjnymi, w tym wynikające z nich obowiązki i ograniczenia.
2. W zakresie umiejętności:
• identyfikuje kluczowe podmioty i instytucje funkcjonujące na wybranych rynkach medialnych (nadawców, wydawców, platformy cyfrowe, organy regulacyjne),
• analizuje procesy koncentracji własności, globalizacji informacji oraz cyfryzacji mediów,
• interpretuje podstawowe dane i raporty dotyczące rynku medialnego,
• porównuje funkcjonowanie rynków medialnych w różnych kontekstach historycznych, prawnych i ekonomicznych,
• formułuje spójne i logicznie uzasadnione wypowiedzi dotyczące funkcjonowania rynków medialnych.
3. W zakresie kompetencji społecznych:
• dostrzega złożoność uwarunkowań politycznych, ekonomicznych i technologicznych wpływających na funkcjonowanie mediów,
• zachowuje krytycyzm wobec uproszczonych ocen dotyczących systemów medialnych,
• jest w stanie samodzielnie pogłębiać wiedzę na temat zmian zachodzących na rynku medialnym,
• rozumie znaczenie odpowiedzialności instytucji medialnych dla jakości debaty publicznej.
Kryteria oceniania
aktywny udział w dyskusjach, krótkie wystąpienia lub prezentacje, przygotowanie referatu lub eseju, analiza studium przypadku
Metody:
- opis,
- objaśnianie z elementami wykładu,
- dyskusja,
- projekt.
Warunkiem uzyskania zaliczenia przedmiotu jest łączne spełnienie wszystkich poniższych kryteriów:
1. Obecność na zajęciach
• Dopuszczalny limit nieobecności nieusprawiedliwionych wynosi 2 w semestrze. Nieobecności nieusprawiedliwione w ramach tego limitu nie podlegają zaliczeniu ani odrabianiu.
• Nieobecności usprawiedliwione (np. zwolnienie lekarskie) mogą zostać zaliczone poprzez wykonanie dodatkowego zadania w formie i terminie ustalonym przez prowadzącą (np. dodatkowe zadanie pisemne, analiza wskazanego studium przypadku).
• Łączna frekwencja na zajęciach (obecności rzeczywiste) musi wynosić ponad 50% zajęć w semestrze. W przypadku przekroczenia 50% nieobecności w semestrze zaliczenie przedmiotu nie jest możliwe.
• Nieobecność należy usprawiedliwić niezwłocznie drogą mailową lub na najbliższych zajęciach. Osoba prowadząca ma prawo zażądać przedstawienia stosownego zaświadczenia lekarskiego.
2. Aktywność podczas zajęć
• Oceniana jest merytoryczna aktywność w dyskusjach, przygotowanie do zajęć oraz udział w analizie materiałów i publikacji medialnych.
• Aktywność podlega ocenie ciągłej w trakcie semestru.
3. Projekt zaliczeniowy
• Warunkiem zaliczenia jest przygotowanie i przedstawienie projektu (indywidualnego lub grupowego) w wyznaczonym terminie.
• Projekt oceniany jest pod względem poprawności merytorycznej, umiejętności analizy rynku medialnego, wykorzystania danych oraz spójności argumentacji.
Zaliczenie przedmiotu jest możliwe wyłącznie po spełnieniu wszystkich powyższych warunków. Nie przewiduje się możliwości poprawiania ocen pozytywnych.
Literatura
1. Brogi, E., Nenadić, I., & Parcu, P. L. (Eds.). (2024). Media pluralism in the digital era: Legal, economic, social, and political lessons learnt from Europe. Routledge.
2. Czubkowska, S. (2025). Bóg techy. Jak wielkie firmy technologiczne przejmują władzę nad Polską i światem. Wydawnictwo Znak.
3. Jaskiernia, A. (2018). Monitoring wolności mediów w Europie. Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR.
4. Küng, L. (2023). Strategic management in the media: Theory to practice (3rd ed.). SAGE Publications Ltd.
5. McQuail, D., & Deuze, M. (2020). McQuail’s media and mass communication theory. SAGE Publications Ltd.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: