Psychologia procesów poznawczych I 2500-PL-PS-OB1L-2
Celem wykładu jest zaznajomienie słuchaczy z historią, głównymi założeniami, metodami oraz współczesnym stanem wiedzy o procesach percepcji, uwagi i funkcji wykonawczych, myślenia i języka w ujęciu psychologicznym i neurokognitywistycznym (także z perspektywy rozwojowej).
Lista tematów
Temat 1. (wykład 1.): Wprowadzenie: paradygmaty i metody. Zakres i specyficzność
psychologii poznawczej oraz kognitywistyki.
Temat 2. (wykład 2. i 3.): Percepcja, uwaga, rozpoznawanie wzorców.
Temat 3. (wykład 4. i 5.): Reprezentacje, pojęcia, kategorie, schematy i ramy.
Temat 4. (wykład 6. i 7.): Umysł świadomy siebie i innych.
Temat 5. (wykład 8. i 9.): Kontrola poznawcza, funkcje wykonawcze/zarządcze.
Temat 6. (wykład 10. i 11.): Język a poznanie - psycholingwistyka, przetwarzanie języka
niedosłownego.
Temat 7. (wykład 12. i 13.): Myślenie i rozumowanie. Tworzenie sądów, podejmowanie
decyzji.
Temat 8. (wykład 14.): Wiedza i mądrość.
Temat 9. (wykład 15.): Kontekst, interpretacja, reinterpretacja. Rozwiązywanie problemów.
Temat 10. (wykład 16.): Podsumowanie. Psychologia poznawcza wśród dziedzin
pokrewnych, punkty zwrotne, perspektywy na przyszłość.
Kierunek podstawowy MISMaP
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Efekty kształcenia
W wyniku ukończenia kursu student powinien:
Znać podstawowe mechanizmy procesów poznawczych od procesów percepcyjnych, przez uwagę, rozumienie, wnioskowanie, rozwiązywanie problemów, po planowanie i kontrolę poznawczą, z uwzględnieniem różnych "kanałów informacyjnych" (informacja wzrokowa, język). Potrafić zinterpretować wyniki najważniejszych eksperymentów ilustrujących podstawowe właściwości procesów poznawczych
Posiadać podstawową wiedzę o założeniach i metodach badań nad poznaniem i jego podstawami neuronalnymi. Rozumieć pojęcia reprezentacji poznawczej, intencjonalność. Potrafić określić miejsce psychologii wśród innych nauk odnoszących się do poznania (filozofia, lingwistyka, antropologia, informatyka)
Potrafić zastosować przyswojoną wiedzę w toku opanowywania innych dziedzin psychologii
Dostrzegać znaczenie wiedzy o procesach poznawczych w różnych dziedzinach praktycznych (edukacja, psychologia kliniczna, projektowanie urządzeń przyjaznych użytkownikowi, media).
Kryteria oceniania
Egzamin pisemny testowy. Test wielokrotnego wyboru z progiem zaliczenia 60%.
- ok. 60% materiału pokrywać się będzie między wykładem a lekturami
- co najmniej 20% materiału do egzaminu zawarte będzie wyłącznie w treści wykładu
- do 20% pytań może dotyczyć zagadnień obecnych w lekturze obowiązkowej, a nie
omawianych bezpośrednio na wykładach
Punktacja:
50 pkt = 5!
46 pkt – 49 pkt = 5
42 pkt – 45 pkt = 4+
38 pkt – 41 pkt = 4
34 pkt – 37 pkt = 3+
30 pkt – 33 pkt = 3
Literatura
Literatura obowiązkowa
Nęcka, E., Orzechowski, J., Szymura, B., & Wichary, S. (2020). Psychologia poznawcza:
wydanie nowe. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. Rozdziały: 2, 3, 4, 5, 6, 7, 10, 11,
12, 13.
Frith, C. (2011). Od mózgu do umysłu. Jak powstaje nasz wewnętrzny świat. Wydawnictwo
Uniwersytetu Warszawskiego.
Tavris, C., & Aronson, E. (2014). Błądzą wszyscy (ale nie ja). Sopot: Smak Słowa.
Kahneman, D. (2019). Pułapki myślenia: o myśleniu szybkim i wolnym. Poznań: Media
Rodzina.
Literatura uzupełniająca (ale gorąco polecana)
Bergen, B. K. (2017). Latające świnie: jak umysł tworzy znaczenie. Kraków: Copernicus
Center Press.
Chlewiński, Z. (Ed.). (2007). Psychologia poznawcza w trzech ostatnich dekadach XX wieku.
Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne. Rozdziały: 8, 9, 11, 12.
Eysenck, M. W., & Keane, M. T. (2020). Cognitive psychology: A student's handbook. Psychology
press. (chapters: 3, 12, 13)
Gazzaniga, M., S. (2020). Istota człowieczeństwa: co sprawia, że jesteśmy z natury wyjątkowi? Sopot:
Smak Słowa.
Gleason, J. B., & Ratner, N. B. (2005). Psycholingwistyka. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo
Psychologiczne.
Haman, M. (2002). Pojęcia i ich rozwój: percepcja, doświadczenie i naiwne teorie (Vol. 14).
Warszawa: Drukarnia Matrix.
Koch, C. (2008). Neurobiologia na tropie świadomości. Wydawnictwa Uniwersytetu
Warszawskiego.
Le Doux, J. (2020). Historia naszej świadomości. Jak po czterech miliardach lat ewolucji
powstał świadomy mózg. Kraków: Copernicus Center Press.
Pinker, S. (2021). Racjonalność: co to jest, dlaczego jej brakuje, dlaczego ma znaczenie.
Poznań: Wydawnictwo Zyski i Spółka.
Sternberg. R. J., Sternberg, K. (2012). Cognition. 6th edition. Wadsworth. (chapters: 1, 3, 4, 8, 10, 11,
12)
Trzebiński, J. (Ed.). (2002). Narracja jako sposób rozumienia świata. Gdańsk: Gdańskie
Wydawnictwo Psychologiczne.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: