Teoria przedsiębiorstwa 2400-ZM1TP
Na wykładzie Studenci będą mogli przedyskutować znacznie dla działania firm m.in. stopnia koncentracji własności, asymetrii informacji, praw własności, zachowań, motywacji, aspiracji podmiotów związanych z przedsiębiorstwem, konfliktów, oportunizmu w zachowaniach podmiotów gospodarczych i wynikających z tego kosztów transakcyjnych, specyficznych zasobów posiadanych przez firmę, stosunku do innowacji, a także czynników instytucjonalnych.
Wykład, prezentując alternatywne teorie przedsiębiorstwa będzie odnosił się także do przykładów z funkcjonowania firm.
1.Wprowadzenie - sektor przedsiębiorstw w polskiej gospodarce (liczebność, struktura wg klas wielkości i sektorów, udział w PKB, zatrudnieniu, inwestycjach, zmiany w czasie). Wprowadzenie ma być realnym tłem dla wykładu.
2.Definicje i modele przedsiębiorstwa – teoria neoklasyczna a teorie alternatywne przedsiębiorstwa.
3. Fazy rozwoju teorii przedsiębiorstwa – od A.Smith’a do teorii alternatywnych. Przyczyny ewolucji poglądów i teorii nt. przedsiębiorstwa. Koncepcje alternatywne - kontynuacja teorii neoklasycznej, rozbudowa teorii neoklasycznej, czy podstawa nowej teorii przedsiębiorstwa.
4. Spór o cele przedsiębiorstwa. Teorie menedżerskie (teoria W.J.Baumola, R.Marrisa, O.E.Williamsona). Maksymalizacja funkcji użyteczności menedżera.
5. Luka efektywności – koncepcja Efektywności-X Leibensteina. Selektywna racjonalność menedżerów i pracowników.
6. Teoria przedsiębiorcy i innowacji J.Schumpetera. Niepodzielność przedsiębiorczości. Teoria fal innowacji.
7. Wewnętrzne reguły gry. Teorie behawioralne przedsiębiorstwa. Poziom aspiracji. Zachowania satysfakcjonujące. Ograniczony charakter racjonalności wyboru.
8. Homeostatyczna równowaga między przedsiębiorstwem a otoczeniem. Teorie biologiczne. Cykl życia firmy.
9. Ekonomia instytucjonalna i nowa ekonomia instytucjonalna. Interdyscyplinarność podejścia do analizy stosunków rynkowych. Znaczenie instytucji w działalności gospodarczej.
10. Zewnętrzne reguły gry. Teoria praw własności – definicja i charakter praw własności, prawa własności a efekty zewnętrzne, ekonomiczna wartość praw własności. Prawo własności a efektywność alokacji zasobów. Praw własności a asymetria informacji i koszty transakcyjne.
11. Teoria agencji. Ekonomiczny sens stosunku pracy, relacje właściciel – menedżer. Asymetria informacji, konflikt interesów, działania oportunistyczne. Kontrakty określające reguły w warunkach konfliktu interesów.
12. Teoria kosztów transakcyjnych. Koordynacja przez rynek a koordynacja przez przedsiębiorstwo. R.Coase i granice przedsiębiorstwa. E.O.Williamson i koszty transakcyjne a struktura zarządzania. Typy stosunków kontraktowych.
13. Kompetencyjne teorie firmy. Teoria zasobowa (siła firmy – specyfika aktywów), teoria firmy opartej na wiedzy.
14. Nowe trendy w funkcjonowaniu przedsiębiorstw. Globalizacja. Miejsce w globalnym łańcuchu wartości. Nowe technologie. Rynek pracy.
Szacunkowy nakład pracy studenta: 3ECTS x 25h = 75h
(K) - godziny kontaktowe (S) - godziny pracy samodzielnej
zajęcia: 24h (K) 0h (S)
egzamin: 3h (K) 0h (S)
konsultacje: 5h (K) 0h (S)
przygotowanie do zajęć: 0h (K) 18h (S)
przygotowanie do egzaminu: 0h (K) 25h (S)
Razem: 32h (K) + 43h (S) = 75h
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Efekty kształcenia
Po ukończeniu przedmiotu, student:
W ZAKRESIE WIEDZY:
Zna i rozumie główne nurty współczesnej teorii przedsiębiorstwa, w tym krytykę podejścia neoklasycznego, oraz uwarunkowania rozwoju alternatywnych koncepcji wyjaśniających funkcjonowanie przedsiębiorstw.
Rozumie znaczenie czynników instytucjonalnych, praw własności, innowacji, zasobów oraz zachowań indywidualnych uczestników organizacji dla efektywności i rozwoju przedsiębiorstwa.
Zna współczesne trendy zmian w funkcjonowaniu przedsiębiorstw oraz ich konsekwencje dla gospodarki
W ZAKRESIE UMIEJĘTNOŚCI:
Potrafi analizować decyzje i zachowania przedsiębiorstw z wykorzystaniem różnych podejść teoretycznych, uwzględniając ograniczoną racjonalność, konflikty interesów oraz czynniki instytucjonalne.
Potrafi identyfikować i oceniać cele działania przedsiębiorstw inne niż maksymalizacja zysku oraz ich uwarunkowania wewnętrzne i zewnętrzne.
Potrafi wyjaśniać przyczyny wyborów dokonywanych przez przedsiębiorstwa oraz ich skutki ekonomiczne w skali mikro- i makroekonomicznej.
W ZAKRESIE KOMPETENCJI:
ma świadomość znaczenia przedsiębiorstw w gospodarce, wagi problemów związanych z działaniem przedsiębiorstw,
potrafi postawić się w roli właściciela przedsiębiorstwa i osoby zarządzającej przedsiębiorstwem i zrozumieć proces definiowania celów i dokonywania wyborów w firmie,
ma świadomość wpływu decyzji podejmowanych przez właścicieli i osoby zarządzające przedsiębiorstwem na sferę makro- i mikroekonomiczną
specjalność Ekonomia Przedsiębiorczości: S_W01 S_U07 S_K01
Kryteria oceniania
Studenci są oceniani na podstawie końcowego egzaminu pisemnego. Przygotowując i przedstawiając na wykładzie prezentację dotyczącą wybranego aspektu/zagadnienia jednej z omawianych teorii student otrzymuje dodatkowo 0,5 oceny do oceny uzyskanej z końcowego egzaminu pisemnego. Również najbardziej aktywni na zajęciach studenci będą mogli liczyć na dodatkowe punkty.
Egzamin pisemny składa się z dwóch części: 1/ testu jednokrotnego wyboru; 2/ dwóch pytań otwartych (eseju).
Skala ocen:
[0%-50%) – ndst
[50%-60%) – dst
[60%-70%) – dst +
[70%-80%) – db
[80%-90%) – db+
[90%-100%] – bdb.
Literatura
T.Gruszecki (2002), Współczesne teorie przedsiębiorstwa, PWN
A.Noga (2009), Teorie przedsiębiorstw, PWE
M.Rickets (1994), The Economic of Business Enterprise, Harvester Wheatheaf, New York