Procedury i metody deliberacyjne w doradztwie politycznym (spec. AiDP) 2102-M-D3PIMD
Przedmiot składa się z dwóch komplementarnych części: teoretycznej i praktycznej. Podejmowane w trakcie kursu zagadnienia dotyczą takich kwestii jak: aktualny stan demokracji i symptomy jej kryzysu, założenia modelu demokracji deliberacyjnej, zasady i procedury deliberacyjne oraz charakterystyka instytucji demokracji deliberacyjnej. W ramach kursu studenci uczestniczą w symulacjach poszczególnych instytucji.
1. Demokracja. Stan i wyzwania.
2. Deliberacja a partycypacja obywatelska
3. Demokracja deliberacyjna – charakterystyka modelu
4-7. Instytucje demokracji deliberacyjnej: sondaż deliberatywny, budżet partycypacyjny, panel obywatelski, komórki planujące, sądy obywatelskie i in.
8. Deliberacja a decydowanie polityczne w praktyce.
|
W cyklu 2025Z:
1. Demokracja. Stan i wyzwania. |
Koordynatorzy przedmiotu
Tryb prowadzenia
Ogólnie: w sali | W cyklu 2025Z: w sali zdalnie | W cyklu 2026Z: w sali zdalnie |
Efekty uczenia się
Wiedza - student:
K_W01 – zna mechanizmy działania politycznego i podejmowania decyzji w ramach różnych praktyk deliberatywnych.
K_W06 – zna zasady funkcjonowania instytucji deliberatywnych w ramach systemów politycznych.
Umiejętności - student:
K_U03 – potrafi wskazać znaczenie deliberacji dla różnych koncepcji polityki.
K_U05 – potrafi samodzielnie oraz krytycznie zdobywać i uzupełniać wiedzę dotycząca deliberacji oraz proponować innowacyjnie rozwiązania w tym zakresie
K_U06 – potrafi prezentować własne wyjaśnienia zjawisk związanych z ideą deliberacji, uzasadniać je oraz konfrontować z poglądami innych studentów.
Kompetencje społeczne - student:
K_K03 – jest gotów do reprezentowania w różnorodnych przedsięwzięciach deliberatywych, tych zinstytucjonalizowanych jak i niezinstytucjonalizowanych, zróżnicowanych interesów grup społecznych, uwzględniając polityczne, ekonomiczne i prawne aspekty podejmowanych inicjatyw.
Efekty zdefiniowane dla specjalności:
S3_W01 – zna i rozumie idee deliberacji.
S3_W05 – zna i rozumie znaczenie deliberacji w demokracji i wpływ tej idei na rozwój społeczeństwa obywatelskiego.
S3_U03 – potrafi w sposób pogłębiony i poszerzony wykorzystywać wiedzę dotyczącą deliberacji w celu formułowania kompetentnych opracowań o charakterze analityczno-doradczym.
S3_K02 – jest gotów do prowadzenia działań w sferze analizy i doradztwa politycznego, dotyczących wykorzystania instytucji demokracji deliberatywnej.
Kryteria oceniania
1. Zasady zaliczenia przedmiotu:
Warunkiem dopuszczenia do zaliczenia przedmiotu jest znajomość literatury przedmiotu, aktywny udział w zajęciach oraz przygotowanie projektu zaliczeniowego.
Ocena końcowa ustalana jest na podstawie wyników uzyskanych w ramach przyjętych metod i kryteriów oceniania, zgodnie z podanymi wagami.
Korzystanie z narzędzi AI i technologii wspierających przetwarzanie języka jest dopuszczalne wyłącznie za zgodą prowadzącego i po wcześniejszym zatwierdzeniu zakresu ich zastosowania. Stosowanie takich narzędzi bez zgody prowadzącego i wcześniejszego uzgodnienia będzie traktowane jako naruszenie zasad samodzielności — skutkujące uznaniem pracy za niesamodzielną i oceną niedostateczną. Domyślny poziom zastosowania SI to 3 w skali AIAS (REDAKCJA WSPOMAGANA PRZEZ SI).
2. Metody oceniania:
- Aktywny udział w zajęciach (50%) - aktywny udział w ćwiczeniach warsztatowych, merytoryczny udział w dyskusjach, praca w grupach, znajomość literatury przedmiotu (efekty: K_W01; K_W06; K_U03; K_U06; S3_W05; S3_W01)
- Projekt zaliczeniowy (50%) - zaprojektowanie i przeprowadzenie symulacji wybranej instytucji deliberacyjnej. Sporządzenie raportu z symulacji. (efekty: K_U05; K_K03; K_W06; S3_K02; S3_U03)
3. Kryteria oceniania i ich waga:
Aktywny udział w zajęciach (14 p.)
- przygotowanie i udział merytoryczny na każdym ze spotkań (0-2 pkt)
Projekt zaliczeniowy (14 p.)
- przedstawiony projekt symulacji instytucji deliberacyjnej (0-4 pkt)
- organizacja symulacji i jej zgodność z modelem instytucji (0-5 pkt)
- raport z symulacji (0-5 pkt)
4. Skala ocen:
24-28 pkt. --> cel (5!)
21-23 pkt. --> bdb (5)
19-20 pkt. --> db+ (4,5)
17-18 pkt. --> db (4)
15-16 pkt. --> dst+ (3,5)
14 pkt. --> dst (3)
0-13 pkt. --> ndst (2)
Praktyki zawodowe
Nie dotyczy.
Literatura
Literatura obowiązkowa:
- Grygieńć, J. (2017), Demokracja na rozdrożu. Deliberacja czy partycypacja polityczna?, Wydawnictwo Universitas: Kraków, ss. 27-89.
- Krzewińska, A. (2012), Sądy obywatelskie - kilka refleksji o metodzie, "Acta Universitatis Lodziensis, Foilia Sociologica", nr 42.
- Krzewińska, A. (2017), Słabości i niedostatki procedur demokracji deliberacyjnej, "Przegląd Socjologiczny", nr. 66(3).
- Marczewska-Rytko, M. (2024), Budżet obywatelski/partycypacyjny jako forma uczestnictwa obywateli w procesie decyzyjnym w Polsce, "Horyzonty Polityki", t. 15, nr. 51.
- Tobiasz, M. (2016), Demokracja deliberatywna a władza. Iluzje współdecydowania, "Studia Politologiczne", nr 41.
Zalecana literatura:
1. M. Tobiasz, Deliberacja jako forma wykluczenia, "Myśl Polityczna", nr 2.
2. D. Held, Modele demokracji, Kraków 2010, r. 9;
3. J. Sroka, Współdecydowanie w wielopasmowej polityce publicznej, Warszawa 2018, r. 1.
4. J. Sroka, Deliberacja i rządzenie wielopasmowe, Wrocław 2009;
5. K.W. Frieske, Fatamorgana deliberacji, [w:] J. Sroka (red.), Wybrane instytucje demokracji partycypacyjnej w polskim systemie politycznym, Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, Warszawa 2008;
6. A. Antoszewski, Współczesne teorie demokracji, Wydawnictwo sejmowe, Warszawa 2016.
7. R. Markowski, Demokracja i demokratyczne innowacje. Z teorią w praktykę, Instytut Obywatelski, Warszawa 2014, część trzecia s. 70-93.
8. A. Waśkiewicz, Jak bardzo demokratyczna może być władza przedstawicielska? Deliberacja, reprezentacja grupowa i paradoksy idei reprezentacji, Studia Socjologiczno-Polityczne, nr 1/2014.
9. W. Kłębowski, Budżet Partycypacyjny. Krótka instrukcja obsługi, Instytut Obywatelski, Warszawa 2013;
10. D. Kraszewski, K. Mojkowski, Budżet obywatelski w Polsce, Fundacja im. Stefana Batorego, Warszawa 2014;
11. W. Kębłowski, Budżet partycypacyjny. Ewaluacja, Instytut Obywatelski, Warszawa 2014;
12. M. Miessen, Koszmar partycypacji, Warszawa 2013;
13. J. Wasilewski, Czy demokracja deliberatywna naprawi współczesną demokrację? w: (red.) J. Reykowski, Konflikt i porozumienie. Psychologiczne podstawy demokracji deliberatywnej, Warszawa 2007;
14. J. Wasilewski, Demokracja deliberatywna: stanowiska i nadzieje, w: Konflikty międzygrupowe. Przejawy, źródła i metody rozwiązywania, red. K. Skarżyńska, U. Jakubowska, J. Wasilewski, Warszawa 2007.
15. I. Shapiro, Stan teorii demokracji, Warszawa 2006;
16. A. Hess, Polskie think tanki jako społeczni uczestnicy dyskursu publicznego, [w:] Athenaeum. Polskie Studia Politologiczne, vol. 37/2013;
17. J. Węgrzecki, Przyszłość demokracji deliberatywnej, [w:] Athenaeum. Polskie Studia Politologiczne, vol. 22/2009;
18. Podniesienie jakości procesów decyzyjnych w administracji rządowej poprzez wykorzystanie środowisk naukowych i eksperckich, Raport, Warszawa 2011;
19. Standardy procesów budżetu partycypacyjnego w Polsce, Fundacja Pracownia Badań i Innowacji Społecznych „Stocznia” Warszawa 2015;
20. T. Buksiński T., Dylematy demokracji deliberatywnej Johna Rawlsa i Jürgena Habermasa, [w:] R. Marszałek, E. Nowak-Juchacz (red.), Rozum jest wolny, wolność – rozumna, Warszawa 2001;
21. A. Bukowski, Sondaż deliberatywny, [w:] S. Rudnicki (red.), Nowe perspektywy. Nauki społeczne dla gospodarki, Wyższa Szkoła Europejska im. ks. Józefa Tischnera, Kraków 2011;
22. B. Szlachta, A. Krzyżówek, Polityka deliberatywna: realistyczna utopia czy zbędny eksperyment?, [w:] A. Mania, P. Laider (red.), Amerykańska demokracja w XXI wieku, Kraków 2006;
23. M. Walzer, Polityka i namiętność. O bardziej egalitarny liberalizm, Warszawa 2006;
24. A. Krzewińska, Sądy obywatelskie - kilka refleksji o metodzie, Acta Universitatis Lodziensis, Foilia Sociologica 42, 2012.
25. A. Kubiak, A. Krzewińska, Sondaż deliberatywny – inwentarz problemów, cejsh.icm.edu.pl/cejsh/ element/bwmeta1.../Anna_Kubiak__Aneta_Krzewinska.pdf.
26. Partycypacja publiczna. O uczestnictwie obywateli w życiu wspólnoty lokalnej, red. A. Olech, ISP Warszawa 2011;
|
W cyklu 2025Z:
Zalecana literatura: |