Konflikty bliskowschodnie 2102-L-Z4KOBL-OG-Z
Celem zajęć jest analiza procesów społecznych i politycznych w świecie na przełomie XX i XXI w. Zdefiniowane zostanie pojęcie konfliktów społeczno-politycznych i ładu międzynarodowego oraz pokazane zostaną współzależności między tego typu konfliktami a ładem międzynarodowym. Konflikty, które mają miejsce na Bliskim Wschodzie, od kilkudziesięciu lat czynią z tego regionu jeden z najbardziej zapalnych punktów na Ziemi. Na przestrzeni ostatniego ponad półwiecza w różnych miejscach Bliskiego Wschodu dochodzi do krwawych buntów, rebelii i działań zbrojnych. Na zajęciach akcent położony zostanie na wybrane spory i konflikty wewnątrz głównych państw muzułmańskich regionu i między nimi, ponadto na problematykę relacji świata muzułmańskiego i Izraela, która stanowi odrębne i obszerne zagadnienie, konstytuuje niezwykle zapalny konflikt na Bliskim Wschodzie. Zrozumienie źródeł współczesnych konfliktów zbrojnych w tym regionie nie jest możliwe bez odwołania się do historii w ogóle, a dziejów religii i procesów kształtowania się tożsamości arabskiej w szczególności. Z tych powodów problematyka kursu obejmować będzie aktualne wydarzenia w krajach regionu, uwzględnione także zostaną interesy małych i wielkich graczy z poziomu regionalnego i globalnego, ukaże się też niezwykle ważną rolę religii. Po zakończeniu kursu student będzie znał historię konfliktów bliskowschodnich, a także ich geopolityczne, religijne, kulturowe i militarne uwarunkowania.
Tryb prowadzenia
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Po ukończeniu przedmiotu student w zakresie wiedzy:
- charakteryzuje kluczowe postacie i objaśnia ich rolę w kryzysach i konfliktach bliskowschodnich na przełomie XX i XXI w. (W02)
- wyjaśnia uwarunkowania konfliktów na Bliskim Wschodzie z perspektywy funkcjonowania władzy i kryzysów w systemach politycznych (W04)
Po ukończeniu przedmiotu student w zakresie umiejętności:
- identyfikuje przyczyny i przebieg konfliktów na Bliskim Wschodzie, prognozuje ich przebieg i skutki oraz hierarchizuje w nich rolę czynników religijnych, ekonomicznych i politycznych (U02)
- hierarchizuje wiedzę teoretyczną z zakresu nauki o polityce oraz powiązanych z nią dyscyplin w celu analizowania i interpretowania współczesnych sporów i konfliktów międzynarodowych ze szczególnym uwzględnieniem Bliskiego Wschodu (U03)
Kryteria oceniania
Efekty kształcenia są weryfikowane na podstawie przygotowanych przez studentów zadań (streszczeń materiałów), świadczących o zapoznaniu się z polecanymi do przeczytania tekstami i stworzonych do nich przemyślanych, wnikliwych pytań, które zaświadczą o przyswojeniu sobie treści (faktów i procesów) opisanych w zalecanym materiale. Temu samemu celowi służy obowiązek zredagowania syntetycznych odpowiedzi. Wymaga ono znaczniejszego nakładu pracy, dając jednak gwarancję utrwalenia wiedzy zawartej w polecanym tekście. Pisemnie opracowane projekty/streszczenia zalecanych materiałów są punktowane od 0 do 3 pkt.
Korzystanie z narzędzi sztucznej inteligencji przy wykonywaniu zadania (konstruowaniu pytań i streszczaniu tekstu) jest niedozwolone. Studenci polegają wyłącznie na swojej wiedzy, zrozumieniu i umiejętnościach. Sztuczna inteligencja nie może być wykorzystywana na zajęciach. W nadesłanym do oceny materiale, zgodnie z załącznikiem nr 2 do uchwały nr 29/2025 Rady Dydaktycznej dla kierunków studiów (…) politologia (...) z dnia 7 maja 2025 r., nie mogą się znaleźć żadne treści wygenerowane przez sztuczną inteligencję.
Łącznie do zdobycia jest 18 pkt., oceny są wystawiane wg niżej podanego wyliczenia:
....0-6 pkt. .....ndst
....7-8 pkt. .....dst
.......9 pkt. .....dst plus
.....10 pkt. .....db
11-12 pkt. .....db plus
13-18 pkt. .....bdb
Literatura
R. Borkowski (red.), Konflikty współczesnego świata, Kraków 2001,
J. Gelvin: Konflikt izraelsko-palestyński. Kraków 2009.
S. Czapnik, Konflikt izraelsko-palestyński. Analiza nekropoliczna, „Wrocławskie Studia Politologiczne” 2017, nr 22.
K. Czornik, M. Lakomy, Konflikty zbrojne na Bliskim Wschodzie i w Afryce w drugiej dekadzie XXI wieku, Katowice 2018.
A. Dzisiów-Szuszczykiewicz, Regionalna rywalizacja o Syrię, „Bezpieczeństwo Narodowe” 2012, nr 22.
A. Dzisiów-Szuszczykiewicz, Szyici i sunnici na Bliskim Wschodzie. Odwieczny konflikt czy współpraca ponad podziałami? Biblioteka „Bezpieczeństwa Narodowego”, Warszawa 2008, t. 7.
J.S Nye jr., Konflikty międzynarodowe. Wprowadzenie do teorii i historii, Warszawa 2009.
R. Łoś, J. Reginia-Zacharski (red.), Konflikty i spory międzynarodowe, t. 1-2, Łódź 2010;
R. Łoś, J. Reginia-Zacharski, Współczesne konflikty zbrojne, Warszawa 2019;
J. Radłowska, Człowiek w obliczu konfliktu izraelsko-palestyńskiego, „Wrocławskie Studia Erazmiańskie. Zeszyty Studenckie - Studia Erazmiana Wratislaviensia. Acta studentium” 2009, nr 3,
J. Zając, Środki i metody oddziaływania USA w bliskowschodnim procesie pokojowym (1991–2000), Warszawa 2004.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: