Decydowanie w zarządzaniu kryzysowym (spec. ZK) 2102-BW-M-Z2DEZK-ZK

Przedmiot koncentruje się na analizie i praktycznym zrozumieniu procesów podejmowania decyzji w sytuacjach kryzysowych — takich, które charakteryzują się wysokim poziomem niepewności, presją czasu, ograniczonym dostępem do informacji oraz wyraźnymi konsekwencjami społecznymi, politycznymi i prawnymi. Przedmiot uwzględnia zarówno teoretyczne podstawy myślenia decyzyjnego, jak i ich zastosowanie w realnych warunkach działania organów publicznych oraz systemów reagowania kryzysowego.

W toku zajęć omawiana jest specyfika postępowania decyzyjnego w sytuacjach nadzwyczajnych, z uwzględnieniem presji psychologicznej i stresu sytuacyjnego, który wpływa na percepcję problemu ryzyka i ocenę dostępnych wariantów działania. Przedmiot obejmuje psychologiczne i osobowościowe determinanty decydowania — w tym rolę doświadczenia, heurystyk i błędów poznawczych — które kształtują wybory decydentów w warunkach kryzysowych.

Istotnym elementem kursu jest identyfikacja i definiowanie ryzyka w procesach decyzyjnych wymiaru bezpieczeństwa oraz sposoby jego pomiaru, klasyfikacji i analizy. Studenci poznają narzędzia do oceny ryzyka oraz metody jego zarządzania w sytuacjach zagrożenia, co stanowi podstawę do racjonalizacji decyzji operacyjnych i strategicznych.

W ramach zajęć omawiane są również strategie optymalizacji decyzji w warunkach kryzysowych, obejmujące modele decyzyjne, techniki podejmowania decyzji grupowych, a także mechanizmy wspomagania decyzji oparte na analizie scenariuszy i technikach prognozowania.

Wykład daje studentom narzędzia do rozumienia roli decydentów w systemie bezpieczeństwa publicznego, w tym ich odpowiedzialności zawodowej i etycznej, znaczenia współpracy międzyinstytucjonalnej oraz wpływu kontekstu organizacyjnego i społecznego na proces decyzyjny.

Przedmiot ilustrowany jest przykładami i analizami przypadków strategicznych i operacyjnych sytuacji kryzysowych, które pozwalają na odtworzenie logiki decyzyjnej instytucji publicznych (m.in. organów administracji rządowej, straży pożarnej, służb medycznych, jednostek zarządzania kryzysowego), zarówno w skali lokalnej, jak i krajowej.

Koordynatorzy przedmiotu

Antoni Morawski
Kamil Mroczka

Rodzaj przedmiotu

obowiązkowe

Założenia (opisowo)

Przedmiot „Decydowanie w zarządzaniu kryzysowym” koncentruje się na analizie procesów podejmowania decyzji w sytuacjach kryzysowych i zagrożenia, które charakteryzują się wysokim poziomem niepewności, presją czasu oraz silnym stresem sytuacyjnym. Założeniem przedmiotu jest ukazanie decydowania jako kluczowego elementu skutecznego zarządzania kryzysowego, determinującego jakość i konsekwencje działań podejmowanych na rzecz bezpieczeństwa jednostki, społeczeństwa i państwa. Istotnym elementem kursu jest omówienie psychologicznych i osobowościowych determinant procesu decyzyjnego, w tym wpływu stresu, emocji, doświadczenia, cech osobowości oraz ograniczeń poznawczych na sposób postrzegania zagrożeń i wyboru wariantów działania w sytuacjach kryzysowych. Przedmiot ukazuje znaczenie czynników indywidualnych i organizacyjnych dla efektywności decyzji podejmowanych w warunkach nadzwyczajnych. Przedmiot obejmuje także zagadnienia związane z definiowaniem ryzyka oraz identyfikacją jego źródeł w procesach decyzyjnych w wymiarze bezpieczeństwa, zarówno na poziomie operacyjnym, jak i strategicznym. Studenci zapoznają się z podstawami szacowania i zarządzania ryzykiem w sytuacjach kryzysowych, w tym z metodami analizy ryzyka wykorzystywanymi w systemach zarządzania kryzysowego. Ważnym założeniem przedmiotu jest przedstawienie możliwości optymalizacji decyzji w warunkach zagrożenia i kryzysu, poprzez zastosowanie modeli decyzyjnych, procedur wspomagających oraz narzędzi analitycznych umożliwiających wybór najbardziej racjonalnych i adekwatnych rozwiązań w sytuacjach ograniczonej informacji i podwyższonego ryzyka.

Efekty kształcenia

K_W02
Absolwent zna i rozumie różnego rodzaju więzi społeczne, ze szczególnym uwzględnieniem tych kategorii więzi, które mają znaczenie dla procesów decyzyjnych w obszarze bezpieczeństwa człowieka i grup społecznych, oraz posiada wiedzę o zachodzących w nich zmianach, jak również o twórczej działalności człowieka w zakresie podejmowania decyzji służących kształtowaniu porządku społecznego, politycznego i gospodarczego, zwłaszcza w sytuacjach kryzysowych.

K_W03
Absolwent zna i rozumie w pogłębionym stopniu normy i reguły funkcjonujące w strukturach i instytucjach, a także mechanizmy psychologiczne, społeczne i prawne wpływające na proces decydowania w sytuacjach zagrożeń i kryzysów, służące przeciwdziałaniu i rozwiązywaniu konfliktów oraz utrzymaniu porządku społeczno-politycznego i bezpieczeństwa w Polsce i na świecie.

K_W07
Absolwent zna i rozumie w pogłębionym stopniu poglądy na temat struktur, instytucji, mechanizmów i norm w zakresie problematyki bezpieczeństwa społeczeństwa i państwa, zarówno współczesnych, jak i z perspektywy ich historycznej ewolucji, ze szczególnym uwzględnieniem rozwoju modeli i koncepcji decydowania w zarządzaniu kryzysowym.

K_U02
Absolwent potrafi w pogłębionym stopniu analizować, z wykorzystaniem zaawansowanej refleksji teoretycznej, różne zjawiska społeczne dotyczące bezpieczeństwa, w szczególności sytuacje kryzysowe, w których kluczowe znaczenie ma trafne i terminowe podejmowanie decyzji wobec zagrożeń dla jednostki, społeczeństwa i państwa.

K_U04
Absolwent potrafi formułować samodzielne opinie, prognozy oraz wariantowe propozycje decyzji i rozwiązań, a także planować ich wdrożenie w zakresie zjawisk, mechanizmów i instytucji bezpieczeństwa, z wykorzystaniem nowoczesnych technik informacyjno-komunikacyjnych wspomagających proces decyzyjny.

K_U07
Absolwent potrafi pracować w wyspecjalizowanych zespołach powołanych w celu przeciwdziałania różnego rodzaju zagrożeniom, aktywnie uczestnicząc w zespołowych procesach decyzyjnych oraz podejmując odpowiedzialne i samodzielne zadania w warunkach kryzysowych.

K_U08
Absolwent potrafi kierować zespołem, podejmując decyzje organizacyjne i operacyjne, a także ponosząc odpowiedzialność za organizację pracy zespołu oraz efekty podejmowanych działań w sytuacjach zagrożenia i kryzysu.

K_K04
Absolwent jest gotów do wykorzystania zdobytej wiedzy w różnych formach pracy zawodowej oraz w sytuacjach społecznych wymagających odpowiedzialnego podejmowania decyzji w warunkach niepewności i ryzyka, ze szczególnym uwzględnieniem umiejętności krytycznej oceny skuteczności podjętych decyzji, przydatności posiadanej wiedzy oraz sprawnego posługiwania się systemami normatywnymi.

Kryteria oceniania

Projekt/test/praca roczna

POZIOM 4. KRYTYCZNA EWALUACJA ZADAŃ WYKONANYCH PRZEZ SI

Sztuczna inteligencja jest wykorzystywana do wykonywania określonych elementów zadania, a studenci dyskutują nad treściami wygenerowanymi przez sztuczną inteligencję.

Praktyki zawodowe

Nie dotyczy

Literatura

Mroczka K., Wojewoda w systemie decydowania publicznego III RP, Warszawa 2022.

Piwowarski J., Decydowanie w sytuacjach kryzysowych, Warszawa: PWN — analiza procesów decyzyjnych w zarządzaniu kryzysowym.

Kitler W., Zarządzanie kryzysowe. Wybrane problemy, Warszawa: AON — rozdziały dotyczące podejmowania decyzji w systemie zarządzania kryzysowego.

Falecki J., Zarządzanie kryzysowe w systemie bezpieczeństwa państwa, Warszawa: Difin — omówienie roli decydowania w ramach systemowych mechanizmów bezpieczeństwa.

Kaczmarek T. T., Ryzyko i zarządzanie ryzykiem. Ujęcie interdyscyplinarne, Warszawa: Difin — teoria i praktyka analizy ryzyka jako element procesu decyzyjnego.

Sobolewski G., Zarządzanie bezpieczeństwem, Warszawa: Difin — aspekty organizacyjne i decyzyjne w bezpieczeństwie publicznym.

Zięba R., Bezpieczeństwo międzynarodowe. Wyzwania i zagrożenia, Warszawa: Scholar — kontekst decyzyjny wobec zagrożeń transgranicznych i globalnych.