Współczesne oblicza kryzysów klimatycznych 2100-MON-WOKK-OG

Bloki tematyczne:

1. Oblicza i skutki kryzysu klimatycznego
• Globalne i regionalne oblicza kryzysu klimatycznego
• Skutki kryzysu klimatycznego (m.in. przyrodnicze, społeczne, gospodarcze, polityczne i związane z bezpieczeństwem)
• Warsztat – złożoność i wielowymiarowość kryzysu klimatycznego

2. Polityczny wymiar kryzysu klimatycznego
• Polityczność kryzysu klimatycznego
• Wrażliwość państw na kryzys klimatyczny
• Optyka i wpływ największych państw/gospodarek świata
• Współczesne państwa w obliczu kryzysu klimatycznego – przykłady polityk klimatycznych i ich wdrażania

3. Warsztat negocjacyjny z zakresu porozumienia dotyczącego polityki klimatycznej

4. Zarządzanie zasobami w dobie kryzysu ekologicznego
• koncepcje “tragedy of the commons” Garetta Hardina i "common pool resources" Elinor Ostrom
• warsztat decyzyjny – zarządzanie ograniczonymi zasobami (governing the commons)

5. Wprowadzenie do ekologii politycznej (political ecology) i tematyki sprawiedliwej transformacji (just transition)
• definiowanie sprawiedliwości w kontekście transformacji energetycznej
• lokalny i globalny wymiar sprawiedliwej transformacji
• ryzyka związane z transformacją energetyczną
• warsztat – sprawiedliwa transformacja

6. Wymiar komunikacyjny i narracyjny konfliktu wokół polityki klimatycznej
• rola wizji przyszłości w kształtowaniu postaw wobec polityki klimatycznej (climate change imaginaries)
• jak mówimy o klimacie? (discourses of climate delay, dezinformacja, wymiar emocjonalny komunikacji kryzysu klimatycznego)
• warsztat - analiza dyskursu medialnego

7. Wymiar emocjonalny i tożsamościowy konfliktu wokół polityki klimatycznej
• psychopolityczne aspekty konfliktu wokół polityki klimatycznej
• relacje międzygrupowe w obrębie konfliktu wokół polityki klimatycznej

8. Zagrożenia informacyjne
• socjotechnika konfliktu
• dezinformacja, popularność teorii spiskowych dotyczących klimatu i ich rola w kształtowaniu postaw wobec polityki klimatycznej
• warsztat factcheckingowy

Rodzaj przedmiotu

ogólnouniwersyteckie

Tryb prowadzenia

w sali

Założenia (opisowo)

Cele kursu: • Zrozumienie złożoności wyzwań związanych z polityką klimatyczną oraz jej aspektów społecznych, gospodarczych, ekologicznych i politycznych; • Poznanie kluczowych pojęć i koncepcji związanych z polityką klimatyczną; • Praktyczne ćwiczenie podejmowania decyzji w warunkach niepewności i konfliktu interesów • Rozwinięcie umiejętności miękkich uczestników kursu poprzez ćwiczenie udziału

Koordynatorzy przedmiotu

Aleksandra Prusak
Jacek Ziółkowski

Kryteria oceniania

Obecność i aktywny udział w zajęciach (50%) /esej końcowy na wybrany temat (50%)

Literatura

Bouzarovski, S., Frankowski, J. and Tirado Herrero, S. (2018), Low-Carbon Gentrification: When Climate Change Encounters Residential Displacement. Int. J. Urban Reg. Res., 42: 845-863. https://doi.org/10.1111/1468-2427.12634

Budziszewska, M., Kardaś, A., & Bohdanowicz, Z. (2023). Klimatyczne ABC. Interdyscyplinarne podstawy współczesnej wiedzy o zmianie klimatu. Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Foryś, G. (2023). Przekraczanie granic polityki zinstytucjonalizowanej. Ruchy społeczne jako aktorzy polityki nieinstytucjonalnej – od teorii do praktyki. Teoria Polityki, 2023, 13-31. doi: https://doi.org/10.4467/25440845TP.23.002.17515

Gulla, B., Tucholska, K., & Ziernicka-Wojtaszek, A. (2020). Psychologia kryzysu klimatycznego. Kraków, Uniwersytet Jagielloński, Biblioteka Jagiellońska.

J. Ziółkowski, Wrogość w stosunkach politycznych. Modelowa analiza funkcjonalna, Warszawa, 2013.

Lamb WF, Mattioli G, Levi S, et al. Discourses of climate delay. Global Sustainability. 2020;3:e17. doi:10.1017/sus.2020.13

Lechowicz, K., & Kuchler, M. (2024). Disassembling Poland's high-carbon imaginaries from within: The case of local activism in Upper Silesia. Energy Research & Social Science, 111, 103461.

Leśniewicz, K. (2025). Na ekologii zarabiają bogaci, a tracą rolnicy i „zwykli ludzie”: Polscy rolnicy o Zielonym Ładzie, umowie Mercosur, hipokryzji elit i nadchodzącym końcu rolnika–gospodarza (CBOS Fokus nr 7/2025). Centrum Badania Opinii Społecznej. https://www.cbos.pl/PL/publikacje/fokusy/pliki/2025/fk_007_2025.pdf

Martin, M., & Islar, M. (2021). The ‘end of the world’vs. the ‘end of the month’: understanding social resistance to sustainability transition agendas, a lesson from the Yellow Vests in France. Sustainability Science, 16(2), 601-614.

Ostrom, E. (1990) Governing the commons: the evolution of institutions for collective action . Cambridge, Cambridge University Press.

Sobkowiak, L. (2022). Kategorie analityczne konfliktu politycznego w interdyscyplinarnej perspektywie. Politeja-Pismo Wydziału Studiów Międzynarodowych i Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego, 19(77), 73-85.

Ścigaj, P. (2017). Psychologiczne podstawy konfliktów społecznych: wokół dyspozycyjnych i sytuacyjnych mechanizmów wrogości i uprzedzeń. Wrocławskie Studia Politologiczne, 22, 108-134, doi: https://doi.org/10.19195/1643-0328.22.8

Więcej informacji

Więcej informacji o poziomie przedmiotu, roku studiów (i/lub semestrze) w którym się odbywa, o rodzaju i liczbie godzin zajęć - szukaj w planach studiów odpowiednich programów. Ten przedmiot jest związany z programami:

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2100-MON-WOKK-OG w USOSweb