Paradygmaty teoretyczne nauk politycznych 1600-SZD-N-PTNP-PA
Dość powszechnie uznaje się, że świadome, aktywne i konsekwentne wykorzystywanie teorii w badaniach empirycznych świadczy o zaawansowaniu i dojrzałości naukowej. Jednocześnie uważa się, że prace doktorskie w zbyt małym stopniu spełniają to kryterium. Dlatego też konieczne jest zwrócenie uwagi na to jak ważną rolę odgrywa ujęcie teoretyczne dla całej konstrukcji pracy doktorskiej, jakie są główne współczesne paradygmaty, spory, dylematy i wybory przez którymi stają badacze nauk społecznych, a także – w duchu pluralistycznym - pokazanie podejść w których teoria nie jest najważniejszym punktem odniesienia. Chodzi o zarysowanie pewnej mapy drogowej po której doktorant będzie w stanie się samodzielnie poruszać po ukończeniu kursu, aby rozwiązywać własne dylematy badawcze. Z tego też powodu omówione zostaną tylko wybrane zagadnienia nurtujące współczesne nauki społeczne. W każdym przypadku analiza podstaw i założeń danego podejścia będzie zilustrowana przykładami ich zastosowania w literaturze politologicznej.
Kurs składać się będzie z kilku bloków:
1. Istota paradygmatu według Thomasa Kuhna
2. Paradygmaty w naukach społecznych – typy, znaczenie, funkcje, zastosowanie w badaniach
3. Neopozytywizm
4. Interpretatywizm
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Założenia (opisowo)
Efekty kształcenia
WIEDZA (W) (zna i rozumie)
WG_01 w stopniu umożliwiającym rewizję istniejących paradygmatów - światowy dorobek, obejmujący podstawy
teoretyczne oraz zagadnienia ogólne i wybrane zagadnienia szczegółowe – właściwe dla danej dyscypliny
w ramach nauk społecznych
WK_01 fundamentalne dylematy współczesnej cywilizacji z perspektywy nauk społecznych
UMIEJĘTNOŚCI (U) (potrafi)
UK_01 komunikować się na tematy specjalistyczne w stopniu umożliwiającym aktywne uczestnictwo
w międzynarodowym środowisku naukowym w obrębie nauk społecznych
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (K) (jest gotów do)
KK_01 krytycznej oceny dorobku w ramach danej dyscypliny w obrębie nauk społecznych
Kryteria oceniania
Egzamin pisemny stanowi główną metodę oceny. Ponadto systematyczne oddawanie prac domowych zadawanych co tydzień lub co dwa tygodnie jest warunkiem zaliczenia przedmiotu. Końcowe, zbiorcze przekazywanie prac nie będzie akceptowane.
Współcześnie Sztuczna Inteligencja (SI) jest powszechnie dostępna, a jej potencjał stale rośnie. Jednak na etapie kształcenia doktoranckiego szerokie stosowanie SI może być kontrproduktywne, ograniczając rozwój własnego głosu doktoranta, a nawet kreatywności. Z tego powodu w ramach niniejszego przedmiotu SI nie wolno używać do żadnych krótkich zadań pisemnych, z wyjątkiem mapowania literatury na poziomie 2 AIAS, rozumianego wyłącznie jako pomoc badawcza (odkrywanie tematów, obszarów zainteresowań lub potencjalnych źródeł). Zadania nie mogą zawierać treści bezpośrednio wygenerowanych przez SI. Doktoranci muszą samodzielnie czytać i krytycznie oceniać każde cytowane źródło. Narzędzia SI nie mogą podsumowywać, parafrazować ani przeredagowywać żadnej części tekstu zadania ani cytowanej literatury. W zadaniach nie może pojawić się tekst tłumaczony maszynowo ani przez SI, w tym tłumaczenia własnego tekstu doktoranta oraz cytatów ze źródeł. Podstawowe, nieoparte na SI funkcje sprawdzania pisowni i gramatyki w edytorze tekstu są nie tylko dopuszczalne, lecz także zalecane.
Literatura
Bevir, Mark, i Jason Blakely. Interpretive Social Science: An Anti-Naturalist Approach. Oxford: Oxford University Press, 2018.
Blaikie, Norman W. H. Approaches to Social Enquiry. Cambridge: Polity, 2007.
Della Porta, Donatella, i Michael Keating. Approaches and Methodologies in the Social Sciences: A Pluralist Perspective. Cambridge: Cambridge University Press, 2008.
Heller, Michał. Filozofia nauki. Kraków: Copernicus Center Press, 2016.
Godfrey-Smith, Peter. Theory and Reality: An Introduction to the Philosophy of Science. Chicago: University of Chicago Press, 2009.
Kuhn, Thomas S. Struktura Rewolucji Naukowych. Warszawa: Wydawnictwo Aletheia, 2009.
Sady, Wojciech. Spór o racjonalność naukową. Od Poincarégo do Laudana. Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2013.
Prowadzący przekaże słuchaczom pełny spis literatury wraz z artykułami naukowymi.