Zarządzanie laboratorium chemicznym 1200-1CHMZLCH7
Program zajęć obejmuje wykład dotyczący roli akredytacji w systemie oceny zgodności w ujęciu krajowym i europejskim. Dalsze wykłady obejmują tematy odnoszące się do ogólnych wymagań dotyczących kompetencji laboratorium w zakresie jego bezstronności i zarządzania informacjami wytworzonymi i uzyskanymi przy realizacji działalności laboratoryjnej (poufność informacji). Omówieniu podlega struktura organizacyjna kompetentnego laboratorium i zasoby niezbędne do realizacji działalności laboratoryjnej w obszarze, której laboratorium spełnia wymagania normy ISO/IEC 17025. Na tym etapie wyjaśniane są zagadnienia: kompetencji personelu, dostępu i wykorzystania w badaniach infrastruktury oraz środowiska pomieszczeń, stosowania wyposażenia, w tym w szczególności urządzeń pomiarowych oraz szczegółowe aspekty związane z ustanowieniem i wykazaniem spójności pomiarowej wyników pomiarów uzyskiwanych przez laboratorium w działalności laboratoryjnej. Przedstawiane są również możliwości stosowania przez kompetentne laboratorium wyrobów i usług dostarczanych z zewnątrz. W zakresie podejścia procesowego, prezentowane tematy obejmują wszystkie istotne działania kompetentnego laboratorium, poczynając od przeglądu zapytań ofert i umów, wyboru, weryfikacji i walidacji metod, pobierania próbek, aż do oceny niepewności pomiaru, potwierdzania ważności wyników i ich raportowania. Rozpatrywane są również algorytmy postępowania w przypadku raportowania stwierdzeń zgodności wyniku pomiaru
z wymaganiami lub specyfikacjami, przedstawiania opinii i interpretacji oraz działania podejmowane w odniesieniu do przypadków prac niezgodnych z wymaganiami. W części programu odnoszącej się do systemu zarządzania laboratorium, wspierającego spełnienie wymagań ogólnych oraz dotyczących zasobów i procesów są przedstawiane oczekiwania normatywne w zakresie ustanowienia i udokumentowania sytemu, prowadzenia i zachowywania zapisów oraz są omawiane zasady wykorzystania audytów wewnętrznych przeglądów zarządzania i rozpatrywania ryzyk oraz szans dla wspierania i doskonalenia działalności laboratoryjnej. Wszystkie tematy objęte programem są przedstawiane z uwzględnieniem wymagań i warunków akredytacji, umożliwiających kompetentnym laboratoriom ubieganie się o akredytację krajowej jednostki akredytującej.
Na wszystkich zajęciach po wykładzie prowadzone są warsztaty umożliwiające praktyczne wykorzystanie zdobytej wiedzy w budowaniu i ocenie systemu zarządzania laboratorium. Analizowane są różne sytuacje audytowe, w których Słuchacze mają stwierdzić zgodności, niezgodności, elementy do doskonalenia oraz zaproponować potencjalne przyczyny niezgodności, korekcje i działania korygujące. Na wykładach na bieżąco oceniana jest aktywność słuchaczy w rozwiązywaniu stawianych przez wykładowcę problemów, co jest brane od uwagę przy wystawianiu ocen końcowych z przedmiotu.
Forma: Wykład (z warsztatami) – obecność obowiązkowa (możliwość jednej usprawiedliwionej nieobecności)
Przewidywany nakład pracy studenta w semestrze - 39 godzin, w tym:
udział w zajęciach - 15 godzin
praca własna po każdym wykładzie – 7 godzin
przygotowanie do egzaminu - 12 godzin
konsultacje z prowadzącym 5 godzin
Koordynatorzy przedmiotu
Rodzaj przedmiotu
Tryb prowadzenia
Efekty kształcenia
Znajomość roli akredytacji w zapewnieniu wysokiego stopnia ochrony zdrowia, bezpieczeństwa, środowiska naturalnego i konsumentów. Umiejętność praktycznego wykorzystania normy PN-EN ISO/IEC 17025:2018-02 w działaniach laboratorium i w przeprowadzaniu audytów. Umiejętność rozróżniania zgodności, niezgodności, elementów do doskonalenia oraz formułowania niezgodności, proponowania potencjalnych przyczyn niezgodności, korekcji i działań korygujących do niezgodności.
Wiedza: absolwent zna i rozumie:
K_W18 - w zaawansowanym stopniu aspekty budowy i działania nowoczesnej aparatury pomiarowej wspomagającej badania naukowe w chemii, biochemii i biologii molekularnej.
K_W19 – w zaawansowanym stopniu zasady bezpieczeństwa i higieny pracy w stopniu wystarczającym do pracy w laboratorium chemicznym, biochemicznym i biologii molekularne
K_W20 - Ma uporządkowaną wiedzę na temat zasad i norm etycznych związanych z działalnością naukową, inżynierską i dydaktyczną.
K_W21 – w zaawansowanym stopniu wiedzę w zakresie ochrony własności intelektualnej oraz prawa patentowego w dziedzinie chemii.
K_W22 – Zna ogólne zasady tworzenia i rozwoju form indywidualnej przedsiębiorczości. Ma podstawową wiedzę dotyczącą zarządzania, w tym zarządzania jakością.
K_W23 - w zaawansowanym stopniu narzędzia i sposoby pozyskiwania, obróbki i prezentacji danych. Rozpoznaje zagadnienia związane z bezpieczeństwem i prywatnością w internecie.
Kompetencje społeczne: absolwent jest gotów do
K_K02 – krytycznej analizy istniejących rozwiązań technicznych, w szczególności pod względem aparaturowym i oceny posiadanej wiedzy. Posiada umiejętność korzystania z wiedzy i opinii ekspertów przy rozwiązywaniu problemów z dziedziny chemii i nauk biomedycznych.
K_K03 – formułowania opinii dotyczących kwestii zawodowych oraz argumentować na ich rzecz zarówno w środowisku specjalistów jak i niespecjalistów.
K_K04 – zachowania się w sposób profesjonalny, przestrzega zasad etyki zawodowej.
K_K05 – rozumienia pozatechnicznych aspektów i skutków działalności inżynierskiej, w tym jej wpływu na środowisko i związanej z tym odpowiedzialności za podejmowane decyzje.
K_K06 - Myślenia i działania w sposób przedsiębiorczy.
Kryteria oceniania
Egzamin pisemny
Obecność na zajęciach obowiązkowa (możliwość jednej usprawiedliwionej nieobecności)
Praktyki zawodowe
brak
Literatura
1.Norma PN-EN ISO/IEC 17025:2018-02 Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących
2.Materiały własne PCA
3.Dokumenty EA i ILAC dostępne na stronie internetowej www.pca.gov.pl (dotyczące akredytacji laboratoriów badawczych i wzorcujących)