Pracownia dydaktyki fizyki II 1100-4N12
Przedmiot stanowi kontynuację i rozszerzenie "Pracowni dydaktyki fizyki I", koncentrując się na metodyce doświadczeń fizycznych na poziomie szkoły ponadpodstawowej. Celem jest pogłębienie umiejętności studentów w zakresie samodzielnego projektowania, przeprowadzania, analizy i dydaktycznego wykorzystania bardziej zaawansowanych eksperymentów fizycznych, w tym tych wykraczających poza ścisłe minimum podstawy programowej, a także rozwijanie umiejętności wnioskowania naukowego.
Treści:
• Analiza podstawy programowej dla szkoły ponadpodstawowej: Identyfikacja kluczowych koncepcji i umiejętności eksperymentalnych wymaganych na tym etapie.
• Projektowanie i adaptacja doświadczeń. Samodzielne wyszukiwanie i opracowywanie propozycji doświadczeń (pokazowych i uczniowskich) ilustrujących zjawiska fizyczne; adaptacja eksperymentów do możliwości szkolnej pracowni; formułowanie hipotez badawczych i planowanie ich weryfikacji, przygotowanie wyjaśnienia.
• Wykorzystanie aparatury pomiarowej (w tym cyfrowej).
• Analiza ilościowa i jakościowa. Zbieranie i analiza danych eksperymentalnych; interpretacja wyników w kontekście teorii fizycznych; analiza czynników wpływających na dokładność pomiarów, ocena niepewności pomiarowych i ich wpływu na wnioski.
• Metodyka nauczania przez eksperyment badawczy. Planowanie i prowadzenie zajęć opartych na metodzie badawczej; stymulowanie umiejętności wnioskowania, argumentacji i krytycznego myślenia u uczniów; moderowanie dyskusji nad wynikami eksperymentów.
• Dbałość o rzetelność w prezentowaniu wyników.
• Zagadnienia BHP.
• Rozwijanie kompetencji: Kształtowanie umiejętności samodzielnego rozwiązywania problemów badawczych, kreatywności w projektowaniu eksperymentów, współpracy.
Studenci projektują, przygotowują i prezentują – w sposób angażujący uczniów – doświadczenia fizyczne na poziomie szkoły ponadpodstawowej.
Przedmiot wymaga znaczącego nakładu pracy własnej studenta, obejmującego:
- poszukiwanie pomysłów, wyszukiwanie informacji, ich weryfikację (15 h),
- samodzielne projektowanie doświadczeń (15 h),
- przygotowanie teoretyczne i dydaktyczne, przemyślenie prezentacji, hipotez, propozycji modyfikacji (15 h),
- weryfikację standardowych, błędnych wytłumaczeń (5 h).
Tryb i zasady pracy.
Etapy przygotowania:
1. Co chcę zrobić? Czego potrzebuję?
2. Co jest? Co mogę zrobić?
3. Przygotowanie miejsca na stole! Uporządkowanie rzeczy.
4. Zestawienie układu.
5. Próby.
6. Prezentacja.
7. Uporządkowanie rzeczy.
Przeprowadzamy i prezentujemy doświadczenia tak:
1. opisujemy, co robimy i co się dzieje (np. co widać, co słychać),
2. jeśli to możliwe, coś modyfikujemy w doświadczeniu, opisując, co robimy i co się dzieje,
3. wyrażamy hipotezę lub hipotezy (dopiero tu mogą pojawić się wyjaśnienia doświadczenia),
4. proponujemy modyfikacje doświadczenia – co ktoś mógłby zrobić, by lepiej sprawdzić hipotezę (ale już tego nie robimy).
Zajęcia odbywają się stacjonarnie w sali B2.19.
Informacje o uprawnieniach nauczycielskich, wymaganych przedmiotach, praktykach:
https://sites.google.com/a/uw.edu.pl/pniezurawski/przygotowanie-do-nauczania
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Oznaczenia:
S_... – symbol przed efektem – oznaczenie efektu w programie dla specjalności „Nauczanie fizyki i matematyki” dla kierunku „fizyka” studiów II stopnia;
(...) – symbol na końcu efektu – liczba w nawiasach to numer ogólnego efektu uczenia się ze standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela, określonego w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 25 lipca 2019 r. w sprawie standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela – Dz. U. 2019 poz. 1450.
Wymienione efekty uczenia się osiągane są w zakresie zagadnień związanych z nauczaniem fizyki na poziomie szkoły ponadpodstawowej:
Wiedza: absolwent zna i rozumie
S_W01
w pogłębionym stopniu wybrane działy fizyki, w tym fizyki współczesnej.
S_W05
rolę nauczyciela lub wychowawcy w modelowaniu postaw i zachowań uczniów. (3)
S_W06
normy, procedury i dobre praktyki stosowane w działalności pedagogicznej (nauczanie w szkołach [...] średnich ogólnokształcących, technikach i szkołach branżowych). (4)
S_W11
podstawy prawne systemu oświaty niezbędne do prawidłowego realizowania prowadzonych działań edukacyjnych. (9)
S_W13
zasady bezpieczeństwa i higieny pracy w instytucjach edukacyjnych, wychowawczych i opiekuńczych oraz odpowiedzialności prawnej nauczyciela w tym zakresie, a także zasady udzielania pierwszej pomocy. (11) (Uwaga: z zasadami udzielania pierwszej pomocy studenci zapoznają się szczegółowo w ramach oddzielnego szkolenia w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy.)
S_W16
treści nauczania i typowe trudności uczniów związane z ich opanowaniem. (14)
S_W17
metody nauczania i doboru efektywnych środków dydaktycznych, w tym zasobów internetowych, wspomagających nauczanie przedmiotu lub prowadzenie zajęć, z uwzględnieniem zróżnicowanych potrzeb edukacyjnych uczniów. (15)
Umiejętności: absolwent potrafi
S_U01
obserwować sytuacje i zdarzenia pedagogiczne, analizować je z wykorzystaniem wiedzy pedagogiczno-psychologicznej oraz proponować rozwiązania problemów. (1)
S_U02
adekwatnie dobierać, tworzyć i dostosowywać do zróżnicowanych potrzeb uczniów materiały i środki, w tym z zakresu technologii informacyjno-komunikacyjnej, oraz metody pracy w celu samodzielnego projektowania i efektywnego realizowania działań pedagogicznych, dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych. (2)
S_U03
rozpoznawać potrzeby, możliwości i uzdolnienia uczniów oraz projektować i prowadzić działania wspierające integralny rozwój uczniów, ich aktywność i uczestnictwo w procesie kształcenia i wychowania oraz w życiu społecznym. (3)
S_U06
tworzyć sytuacje wychowawczo-dydaktyczne motywujące uczniów do nauki i pracy nad sobą, analizować ich skuteczność oraz modyfikować działania w celu uzyskania pożądanych efektów wychowania i kształcenia. (6)
S_U07
podejmować pracę z uczniami rozbudzającą ich zainteresowania i rozwijającą ich uzdolnienia, właściwie dobierać treści nauczania, zadania i formy pracy w ramach samokształcenia oraz promować osiągnięcia uczniów. (7)
S_U08
rozwijać kreatywność i umiejętność samodzielnego, krytycznego myślenia uczniów. (8)
S_U09
skutecznie animować i monitorować realizację zespołowych działań edukacyjnych uczniów. (9)
S_U10
wykorzystywać proces oceniania i udzielania informacji zwrotnych do stymulowania uczniów w ich pracy nad własnym rozwojem. (10)
S_U13
odpowiedzialnie organizować pracę szkolną oraz pozaszkolną ucznia, z poszanowaniem jego prawa do odpoczynku. (13)
S_U15
poprawnie posługiwać się językiem polskim i poprawnie oraz adekwatnie do wieku uczniów posługiwać się terminologią przedmiotu. (15)
S_U18
samodzielne rozwijać wiedzę i umiejętności pedagogiczne z wykorzystaniem różnych źródeł, w tym obcojęzycznych, i technologii. (18)
Kompetencje społeczne: absolwent jest gotów do
S_K01
posługiwania się uniwersalnymi zasadami i normami etycznymi w działalności zawodowej, kierując się szacunkiem dla każdego człowieka. (1)
S_K06
projektowania działań zmierzających do rozwoju szkoły lub placówki systemu oświaty oraz stymulowania poprawy jakości pracy tych instytucji. (6)
Symbole szczegółowych efektów uczenia się zgodnie ze standardem kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela, określonym w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 25 lipca 2019 r. w sprawie standardu kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela (Dz. U. 2019 poz. 1450):
Poniżej wymienione efekty uczenia się osiągane są w zakresie zagadnień związanych z nauczaniem fizyki na poziomie szkoły ponadpodstawowej:
D.1/E.1.W2., D.1/E.1.W3., D.1/E.1.W4., D.1/E.1.W5., D.1/E.1.W6., D.1/E.1.W7., D.1/E.1.W8., D.1/E.1.W9., D.1/E.1.W10., D.1/E.1.W12., D.1/E.1.W13., D.1/E.1.W14., D.1/E.1.W15.,
D.1/E.1.U1., D.1/E.1.U2., D.1/E.1.U3., D.1/E.1.U4., D.1/E.1.U5., D.1/E.1.U6., D.1/E.1.U7., D.1/E.1.U8., D.1/E.1.U10., D.1/E.1.U11.,
D.1/E.1.K1., D.1/E.1.K2., D.1/E.1.K3., D.1/E.1.K4., D.1/E.1.K5., D.1/E.1.K6., D.1/E.1.K7., D.1/E.1.K8., D.1/E.1.K9.
Kryteria oceniania
Oceniane są:
- wykonanie pracy własnej (przygotowanie problemu, propozycja doświadczenia),
- aktywność na zajęciach (podejmowanie prób badawczych, poszukiwanie rozwiązań, przygotowywanie i testowanie doświadczenia, udział w dyskusjach, komentowanie pokazów i pomysłów),
- prezentowanie doświadczeń (w tym omawianie, stawianie i podważanie hipotez, proponowanie modyfikacji).
Ocena końcowa wystawiana jest na podstawie punktów zdobytych za powyższe składowe.
Literatura
Podstawa programowa.
Aktualne podręczniki szkolne do fizyki.
Poradniki pracowniane z opisami doświadczeń.
Filmy z doświadczeniami.